امروز : پنجشنبه ۳۰ شهریور ۱۳۹۶ - 2017 September 21
۰۹:۰۷
ادموند
کمک مالی
کانال پیروان موعود
موسسه قاف
جنبش
کد خبر: 115580
تاریخ انتشار: ۸ مهر ۱۳۹۳ - ساعت ۰۶:۰۰
تعداد بازدید: 21
به گزارش پایگاه خبری ، مهدوی پیروان موعود ; از گلپایگان، سنگ‌نگاره‌ها یا هنرهای صخره‌ای به هرگونه خط و نقش به جای مانده از دستان بشر بر بستر سنگ‌ها و

به گزارش پایگاه خبری ، مهدوی پیروان موعود ; از گلپایگان، سنگ‌نگاره‌ها یا هنرهای صخره‌ای به هرگونه خط و نقش به جای مانده از دستان بشر بر بستر سنگ‌ها و صخره‌ها اطلاق می‌شود.

سنگ‌نگاره‌ها یکی از کهن‌ترین آثار تاریخی به جای مانده از انسان‌ها به شمار می‌روند و به تعبیری می‌توان آنها را مادر هنر، خط و فرهنگ‌ دانست.

این سنگ‌نگاره‌ها امروز مورد بی‌توجهی واقع شده‌اند و به صورت جدی نیازمند حفاظت هستند.

با مطالعه بر روی سنگ‌نگاره‌ها می‌توان به سیر تکاملی خط پی برد و به بسیاری از حلقه‌های مفقوده در تکامل هنری بشر در گذشته‌های دور تا به امروز دست یافت.

انسان‌های کهن بسیاری از عقاید، آداب و رسوم و باورها و شیوه‌های زندگی خویش را، چه با هدف ماندگاری و چه با هدف رساندن پیامشان به دیگران بر پیکره سنگ‌ها نقش می‌کردند.

در شهرستان گلپایگان بزرگ‌ترین و کامل‌ترین مجموعه سنگ‌نگاره‌ها و نقوش صخره‌ای ایران از دوره‌های کهن زندگی انسان‌ها وجود دارد که این موضوع نشان‌دهنده وجود مرکزیت فرهنگی، سیاسی و اقتصادی در این محدوده از کشور است.

بخشی از این مجموعه غنی فرهنگی در منطقه غرقاب و کوچری گلپایگان قرار دارد.

در سال 1378 سنگ‌نگاره‌های منطقه غرقاب به شماره 2619 و در سال 1384 سنگ‌نگاره‌های منطقه کوچری به شماره 12959 در فهرست آثار ملی ایران ثبت شدند.

در سال 1386 پروژه سد مخزنی کوچری برای تنظیم آب انتقال یافته از سر شاخه‌های دز، در پایین دست سد گلپایگان و در هشت کیلومتری جنوب غربی شهرستان گلپایگان احداث شد.

آب حاصل از این سد در رودخانه لعل بار (قم‌رود) از حاشیه شهر گلپایگان می‌گذرد و در ادامه به منطقه غرقاب وارد می‌شود.

به طور قطع با تکمیل سد کوچری، منطقه کوچری به زیر آب می‌رود و توجه گردشگران و توریست‌ها به امتداد رودخانه کوچری و به خصوص منطقه تنگه غرقاب جلب می‌شود.

با توجه به سنگ‌نگاره‌هایی که در منطقه غرقاب و کوچری وجود دارد ‌لازم است اقدامی در این زمینه صورت گیرد تا گردشگران و مسافران اطلاع بیشتری از چگونگی پیدایش این سنگ‌نگاره‌ها و شرایط نگهداری و آموزش‌های لازم برای حفاظت و نگهداری و جلوگیری از تخریب این آثار تاریخی را ببینند.

* ایجاد منطقه گردشگری غرقاب بهترین راه ‌حل حفاظت از سنگ‌نگاره‌های 7 هزار ساله

رئیس میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری گلپایگان در این باره می‌گوید: ایجاد منطقه گردشگری غرقاب بهترین راه‌ حل حفاظت از سنگ‌نگاره‌های 7 هزار ساله به شمار می‌آید.

مهدی نوبخت با بیان اینکه این کتیبه‌ها در دامان طبیعت و در زمان‌های متوالی صحیح و سالم باقی مانده‌اند، تصریح کرد: نمی‌توان به سادگی از اهمیت آنها بگذریم اما نگهداری و حفاظت این آثار معتبر تاریخی در جایی دیگر غیر از بستر موجود موجب نابودی آن در گذر زمان می‌شود.

وی یکی از دلایل مخالفت با انتقال این آثار به موزه و یا محل امن دیگری را جنس سنگ این کتیبه‌ها عنوان کرد و گفت: اغلب جنس این سنگ‌ها از نوع لایه‌ای «شیست» است و جنسی بسیار حساس و آسیب‌پذیر دارد و بهتر است در همان محل خود باقی بماند.

رئیس میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری گلپایگان ادامه داد: البته باقی ماندن آن در محل کنونی غرقاب و ایجاد فضا جهت ماندگاری مانند سایه‌بان، شیشه و کاری پر ‌هزینه و غیر‌قابل اجرا است و بهترین راه برای حفظ این آثار ایجاد منطقه گردشگری در این منطقه است.

نوبخت خاطر نشان کرد: این امر نیازمند زیرساخت‌هایی مانند احداث اتاق‌های نگهبانی و به ‌کارگیری نیروهای مستعد و علاقه‌مند و ایجاد اماکن اقامتی و پذیرایی برای گردشگران و گردشگران داخلی و خارجی و علاقه‌مندان به طبیعت بکر ‌است.

رئیس میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری گلپایگان اظهار کرد: با توجه به اینکه اغلب صاحب‌نظران معتبر داخلی و خارجی در کتاب‌های متعدد در مورد قدمت سنگ‌نگاره‌ها توضیحاتی داده‌اند انتظار می‌رود دولت با رویکرد مناسب تدبیری در این باره بیندیشد تا این آثار به سلامت در مسیر تحول تاریخی خود قرار گیرند.

* غرقاب ظرفیت تبدیل شدن به منطقه نمونه گردشگری را دارد

مدیرعامل انجمن دوست‌داران و حافظان میراث فرهنگی گلپایگان در خصوص قدمت سنگ‌نگاره‌های گلپایگان بیان کرد: طی 6 سال پژوهش بر روی سنگ‌نگاره‌های شهرستان گلپایگان موفق به کشف 30 منطقه دارای سنگ‌نگاره و نمونه‌های منحصر به‌فردی از خطوط باستانی شده‌ایم و در این مدت پژوهش‌های ارزنده‌ای بر روی این سنگ‌نگاره‌ها انجام پذیرفته است.

محسن جمالی با اشاره به موضوع برخی از این نگاره‌ها افزود: در میان سنگ‌نگاره‌های گلپایگان مجموع‌های ‌از نقوش حیوانات مختلفی همچون بزکوهی، قوچ کوهی، آهو، انسان، اسب، گرگ، شیر، شتر یک کوهان و دوکوهان، پلنگ، گراز، گوزن مرال، شوکا و زرد ایرانی، مار، لاک‌پشت و بسیاری دیگر از حیوانات وجود دارد.

وی ادامه داد: بیش از 75 درصد از نقوش سنگ‌نگاره‌های گلپایگان را بزکوهی به خود اختصاص داده است (بزکوهی در ایران باستان نمادی از آب، فراوانی نعمت و زایندگی بوده است.)

مدیرعامل انجمن دوست‌داران و حافظان میراث فرهنگی گلپایگان با بیان اینکه رد پای صور فلکی در سنگ‌نگاره‌های گلپایگان کشف شده است، تصریح کرد: صورت فلکی یا پیکر آسمانی مجموعه‌های از ستاره‌ها است که از دیدگاه زمینی به شکل خاصی تشبیه و نام‌گذاری شده و در حال حاضر نزدیک به 88 پیکره آسمانی شناخته شده است.

جمالی افزود: بنا بر اعتقاد پیشینیان نقش پیکره‌های آسمانی نشانه‌ای مبنی بر خوش یمن بودن و فال نیک است، ارتباط دیگر پیکرهای آسمانی را می‌توان به تقویم و گاه‌شماری نسبت داد و همچنین آنها ممکن است مانند ستاره قطبی نشانگر جهت‌ها باشند.

وی تصریح کرد: کهن‌ترین سند مکتوب تصویر پیکره‌های آسمانی (به جز نگاره‌های یافت شده در منطقه گلپایگان) در رساله صورالکواکب نوشته عبدالرحمان صوفی مربوط به دوران آل‌بویه در قرن سوم و چهارم هجری قمری بوده است.

وی با اشاره به این موضوع که در سال‌های اخیر موفق به کشف 10 نمونه سنگ‌نگاره با موضوع صور فلکی شده‌ایم ادامه داد: یکی از غنی‌ترین مناطق سنگ‌نگاره‌های ایران از نظر نوع نقوش شهرستان گلپایگان است که امروز هم‌نشین باد، باران و آفتاب شده است و توجه ویژه مسئولان این امر را می‌طلبد.

مدیرعامل انجمن دوست‌داران و حافظان میراث فرهنگی گلپایگان (وَردپاتکان) با بیان اینکه تاکنون بیش از 10 هزار سنگ‌نگاره در منطقه غرقاب در شهرستان گلپایگان شناسایی شده است، افزود: بزرگ‌ترین و کامل‌ترین مجموعه سنگ‌نگاره‌های ایران، از لحاظ تنوع موضوعی، زیبایی نقوش، قدمت، تنوع سبک حکاکی، فراوانی و گستردگی در شهرستان گلپایگان وجود دارد.

جمالی ادامه داد: در این مجموعه بزرگ سنگ‌نگاره، تاکنون بیش از 10 نمونه خط پهلوی (مربوط به دوران ساسانیان) و برخی نشانه‌های خط هندسی ایلامی کشف شده که در زمینه تاریخ خط بسیار مهم است.

وی از تطبیق برخی از این نمادها با نمادهای جهانی و به دست آوردن نتایج خوب خبر داد و افزود: بزرگ‌ترین نقش نیز‌ در منطقه غرقاب وجود دارد و آن نقش بزکوهی است به ابعاد 112 در 90 سانتی‌متر است.

مدیرعامل انجمن دوست‌داران و حافظان میراث فرهنگی گلپایگان (وَردپاتکان) تصریح کرد: کشف بیش از هفت مورد نگاره با نقش‌ ارابه، نشان از تمدنی پیشرفته در منطقه غرقاب وجود دارد.

جمالی همچنین وجود سنگ‌نگارهای با نقش صورت فلکی سرطان یا خرچنگ را نشان از مهارت مردم گذشته شهرستان گلپایگان در علم نجوم دانست و افزود: به نظر می‌رسد این سنگ‌نگاره قدیمی‌ترین سند مربوط به علم ستاره‌شناسی در ایران باشد و لازم است بیشتر مورد توجه قرار گیرد.

وی افزود: آنچه مسلم است این است که بزرگ‌ترین و کامل‌ترین مجموعه سنگ‌نگاره و نقوش صخره‌ای ایران، در کوهستان‌های شهرستان گلپایگان مهجور مانده و نه‌ تنها به معرفی و پژوهش بر روی این آثار با ارزش تاریخی اقدامی نمی‌کنیم، بلکه گاهی اوقات با فعالیت‌های عمرانی و انسانی موجب تخریب آنها می‌شویم.

مدیر عامل انجمن دوستداران و حافظان میراث فرهنگی گلپایگان خاطر نشان کرد: پیگیری‌‌‌های جدی طی این سال‌ها توسط انجمن دوست‌داران میراث فرهنگی گلپایگان (وَردپاتکان) انجام گرفته اما تاکنون اقدام اثربخش و مطلوبی توسط نهادهای مربوطه صورت نگرفته است.

جمالی گفت: یکی از مهم‌ترین مناطق دارای سنگ‌نگاره شهرستان، منطقه غرقاب است که ظرفیت‌های بی‌نظیری در حوزه گردشگری دارد و در سال تورهای گردشگری بسیاری از اقصی نقاط کشور و حتی گردشگران خارجی به همراه راهنمایان انجمن دوست‌داران میراث فرهنگی از این منطقه بازدید می‌کنند اما متأسفانه زیرساخت‌های لازم برای استفاده به عنوان یک سایت گردشگری را ندارد و حتی حفاظتی نیز از این آثار انجام نمی‌شود.

وی تأکید کرد: مأموران پایگاه حفاظت میراث فرهنگی شهرستان گلپایگان با توجه به امکانات و نیروهای محدود خود بازدیدهای دوره‌ای به منطقه غرقاب دارند.

جمالی گفت: منطقه غرقاب در صورت سرمایه‌گذاری بخش خصوص ظرفیت تبدیل شدن به یک منطقه گردشگری مورد قبول در سطح کشور را دارد.

وی با اشاره به اینکه سایر جاذبه‌های گردشگری همچون طبیعت دست نخورده‌، مجموعه قلعه و حمام تاریخی در این منطقه بسترهای خوبی را برای تورهای چند روزه گردشگری فراهم کرده گفت: در صورت بازسازی قلعه تاریخی که در بافت روستایی غرقاب وجود دارد، این ظرفیت هست که مکان اقامتی مناسبی جهت گردشگران فراهم آورد.

انتهای پیام/63014/ط40

منبع : فارس

برچسب ها:
آخرین اخبار
پربازدید ها