امروز : یکشنبه ۲۱ آذر ۱۳۹۵ - 2016 December 11
۱۶:۵۳
ادموند
کمک مالی
کانال پیروان موعود
موسسه قاف
جنبش
کد خبر: 1338
تاریخ انتشار: ۲۷ فروردین ۱۳۹۲ - ساعت ۲۰:۵۲
تعداد بازدید: 227
خبرگزاری پیروان موعود به نقل از خبرگذاری فارس ـ سجاد اسلامیان: قبله مشترک، کتاب مشترک، پیامبر مشترک، اصول مشترک و اعمال مشترک از جمله نماز، روزه، حج ...

خبرگزاری پیروان موعود به نقل از خبرگذاری فارس ـ سجاد اسلامیان: قبله مشترک، کتاب مشترک، پیامبر مشترک، اصول مشترک و اعمال مشترک از جمله نماز، روزه، حج و ... از جمله مشترکاتی است که در بسیاری از کنفرانس‌ها، همایش‌ها و اجلاس‌های تقریبی که در گوشه و کنار جهان برگزار می‌شود مورد تاکید قرار می‌گیرد.

در این میان تاکید بسیار بر قرآن به عنوان میثاق‌نامه شیعیان و اهل‌سنت و پیامبر اکرم(ص) به عنوان الگوی مشترک همه مسلمانان مورد تاکید قرار می‌گیرد اما در این بین نام «علی ابن ابیطالب(ع)» چهارمین خلیفه اهل‌سنت و نخستین امام شیعیان در مظلومیت قرار دارد.

شخصیتی که اگر جهان تشیع همه موجودیت خود را مدیون اوست و او را یگانه «امیرالمومنین» هستی می‌داند، اهل‌تسنن نیز با اینکه از خلفا با «رضی الله عنه» یاد می‌کند از «علی ابن ابیطالب(ع)» با «کرم‌الله وجهه» یاد می‌کند چراکه به حقیقت معتقدند که علی ابن ابیطالب(ع) هرگز بتی را نپرستید و هرگز برای خدا شریکی قائل نشد.

امروز اما سالروز وفات «ابن ابی‌الحدید» شارح نهج البلاغه در سال 656 است، کسی که از میان بزرگان اهل سنت به شرح یکی از برجسته‌ترین کتب حدیث شیعیان نوشته «سید رضی» پرداخت؛ کتابی که سخنان امام علی(ع) را در سه بخش خطبه‌ها، نامه‌ها و حکمت‌ها ارائه داده است.
 

* «ابن ابی‌الحدید» که بود؟ شیعه یا سنی
 

«فخرالدین ابوحامد عبدالحمید بن ابوالحدید» معروف به «ابن ابی الحدید» متکلم، مورخ، شاعر و فقیه شافعی قرن هفتم هجری است که متعلق به جریان معتزله بود و در سال 586 در مداین به دنیا آمد.

وی که کتاب‌های متعددی از جمله «قصاید السبع» و «شرح نهج البلاغه» دارد در دستگاه معتصم آخرین خلیفه عباسی کار می‌کرد که با حمله هلاکوخان به بغداد به اسارت مغولان درآمد اما با میانجی‌گری شخصیت‌هایی چون «خواجه نصیرالدین طوسی» آزاد شد.

بسیاری معتقدند ابن ابی‌الحدید به دلیل نوشتن «شرح نهج البلاغه» شیعه بوده است اما دلایل متعددی وجود دارد که وی سنی مذهب و شافعی بوده است.

«ابن الشعار» دراین باره می‌گوید: او به دست «شیخ ابی‌البقاء العکبری و ابی‌الخیر مصدق ابن شبیب واسطی ادبیات خواند و به فقه شافعی مشتغل بود».

محمد ابولفضل ابراهیم، محقق شرح نهج البلاغه ابن ابی‌الحدید در مقدمه‌اش بر این شرح یکی از قصائد ابن ابی الحدید را که در مدح  امیرالمؤمنین(ع) است از کتاب  «العلویات السبع» نقل می‌کند که  ابن ابی الحدید در این قصیده شیعه بودنش را نفی می‌کند و آن قصیده این است: ورأیت دین الاعتزال وأننی/ أهوى لأجلک کل من یتشیع(خطاب به حضرت امیر(ع) می‌گوید مذهب اعتزال را به عنوان دین برای خود انتخاب کردم و به خاطر تو شیعیان را دوست می‌دارم)

هرچند می‌توان به برخی سخنان ابن ابی‌الحدید در «شرح نهج البلاغه» از جمله در رد شهادت حضرت زهرا(س) و یا در رد اعتقاد شیعیان در امامت و خلافت بلافصل امام علی(ع) انتقاد کرد اما بسیاری از گفتارهای او در تبیین فضایل امیرالمومنین(ع) مهم به نظر می‌رسد.
 

* نگاه ابن ابی‌الحدید به مناقب و فضائل امام علی(ع)
 

او در مقدمه‌اش بر «شرح نهج البلاغه» می‌نویسد: چه بگویم درباره کسی که دوستان او از ترسِ دشمنانش فضایلش را مخفی کردند و دشمنان او از سر کینه و حسد مناقبش را انکار نمودند و با وجود اینکه دوست و دشمن فضایل او را پنهان ساختند، چنان آشکار و فراگیر گشته که شرق و غرب عالم را پر کرده است.

ابن ابی‌الحدید در مقدمه شرح خود بر نهج البلاغه از گذشت و بردباری، فصاحت، خوش خلقی، عبادت، رای و تدبیر استوار و صحیح و سبقت آن حضرت در ایمان سخن می‌گوید و در جایی می‌نویسد: اما در مورد رأی و تدبیر، او از استوارترین مردم در رأی و صحیح‌ترین ایشان در تدبیر است. اوست که چون عمربن خطاب تصمیم گرفت به جنگ رومیان و ایرانیان برود او را چنان راهنمایی کرد که کرد. و اوست که عثمان را به اموری راهنمایی فرمود که صلاح او در آن بود و اگر عثمان می‌پذیرفت هرگز برای او آنچه پیش آمد صورت نمی‌گرفت.

این عالم برجسته سنی مذهب، همچنین در شرح سجایای اخلاقی حضرت می‌گوید که  حضرت همواره چهره‌ای گشاده و تبسمی بر لب داشت به حدی که در این صفت، ضرب المثل بود و می‌افزاید: و این اخلاق نیکو و گشاده‌رویی در میان دوست داران علی تا به امروز به ارث مانده و منتقل شده است. همان طور که اخلاقیاتی نظیر جفا و خشونت و ناملایمت در میان دشمنانش باقی مانده است و حتی کسی که دانش اندکی نسبت به اخلاق مردمان دارد، این مسأله را می‌فهمد.

وی همچنین امام علی(ع) را سرور مجاهدان می‌داند و می‌نویسد: معلوم است که علی(ع) سرور همه مجاهدان است و آیا برای کسی دیگر از مردم در قبال جهاد علی(ع) جهادی مطرح است؟ می‌دانی که بزرگترین جنگ پیامبر و سخت‌ترین آن نسبت به مشرکان جنگ بدر بزرگ است که در آن هفتاد تن از مشرکان کشته شدند و نیمی از این شمار را علی(ع) کشت و نیمی دیگر را فرشتگان و دیگر مسلمانان کشتند و اگر به کتاب مغازی محمد بن عمر واقدی و تاریخ الاشراف یحیی بن جابر بلاذری و کتاب‌های دیگر مراجعه کنی، درستی این موضوع را خواهی دانست.
 

* حب اهل‌سنت به اهل‌بیت(ع) و تلاش‌های وهابیون برای کمرنگ کردن آن
 

بنابر این گزارش البته این تنها ابن ابی‌الحدید نیست که حب اهل‌بیت(ع) و امام علی(ع) را در دل دارد به گونه‌ای که مرحوم دکتر مصطفی الشکعه از بزرگان عرصه تقریب مصر درباره محبت ورزیدن به اهل بیت می‌نویسد: «ابوحنیفه محب و دوستدار آل‌بیت رسول خدا(ص) بود و به آنان احترام می‌گذاشت و به فضائل و مناقب‌شان باورداشت و علم و دانش را از آنان فراگرفت و به حقانیت شان حکم می‌کرد، از امام حسن و امام حسین و امام علی‌بن الحسین و امام باقر و امام صادق(ع) و سائر ائمه و فرزندان حضرت فاطمه(س) تمجید و ستایش می‌کرد.

اما سخن از این همه حب و محبت در میان اهل‌سنت به اهل‌بیت و به‌ویژه امام علی(ع) و در کنار آن تلاش‌های وهابیون برای کمرنگ کردن این امر با آثار تلویزیونی در چند سال اخیر به‌ویژه در سریال «الفاروق عمر» که تلاش شد برجستگی‌های امام علی(ع) کمرنگ جلوه شود این سوال را ایجاد می‌کند که چرا این وجه مشترک مسلمانان مورد توجه قرار نگرفته است.
 

* حجت‌الاسلام مبلغی: تبیین فقه امام علی(ع) عامل گسترش این نقطه مشترک مذاهب اسلامی
 

این نکته‌ای است که حجت‌الاسلام مبلغی نیز از آن انتقاد کرده و راه حل را در تبیین فقه امام علی(ع) می‌داند و می‌گوید: تقریب نباید متمرکز بر مشترکات مذاهب اسلامی درباره پیامبر اکرم(ص) باشد، علی بن ابی‌طالب(ع) یک محور جدی، پر بار، پر نکته و پر ظرفیت استفاده نشده تقریبی است، آن حضرت یک نقطه مشترک میان مذاهب اسلامی است که باید با تبیین فقه امام علی(ع) این نقطه گسترش یابد.

وی می‌افزاید: حوزه باید به این ندای تقریب و نگاه گشوده شده تقریبی توجه و حمایت جدی داشته باشد حوزه باید بیاید و این راه جدید و عنصر منهجی را به عناصر منهجی خود بیفزاید.

رئیس دانشکده مذاهب اسلامی در تبیین این سخن خود تاکید می‌کند: سه شاخه اصلی حدیثی به امام علی(ع) منتهی می شود که هر یک دارای میراث عظیم و ارزشمندی از ایشان هستند؛ مهمترین شاخه حدیثی، شاخه شیعی است که منتهی به اهل بیت(ع) می شود و ثروتمندترین، پربارترین و گسترده‌ترین احادیث علوی در این شاخه است که متاسفانه به دلیل عدم تعامل با اهل‌سنت، آنها از این میراث غنی علوی بی بهره ویا کم بهره هستند.

وی می‌افزاید: شاخه دیگر، شاخه احادیث زیدیه است که برخی از این احادیث علوی به عنوان میراث ارزشمند هنوز در اختیار فقه شیعه قرار نگرفته که تقریب در این زمینه ضروری است، همچنین آخرین شاخه احادیث ایشان، مکتب عراق است که آن نیز دارای احادیث علوی ارزشمندی است.
انتهای پیام/س
برچسب ها:
آخرین اخبار