امروز : شنبه ۱۳ آذر ۱۳۹۵ - 2016 December 3
۱۳:۲۸
ادموند
کمک مالی
کانال پیروان موعود
موسسه قاف
جنبش
کد خبر: 136111
تاریخ انتشار: ۹ دی ۱۳۹۳ - ساعت ۱۱:۲۸
تعداد بازدید: 32
به گزارش خبرنگار کتاب و ادبیات فارس، محمد تقی عزیزیان از نویسندگان کشورمان و رئیس انجمن قلم استان لرستان به مناسبت فرا رسیدن سالروز حماسه نه دی ...

به گزارش خبرنگار کتاب و ادبیات فارس، محمد تقی عزیزیان از نویسندگان کشورمان و رئیس انجمن قلم استان لرستان به مناسبت فرا رسیدن سالروز حماسه نه دی یادداشتی نوشته است. این یادداشت که هم مروری است بر واقعه 9 دی  و هم گذری بر کتاب «مساله 22 خرداد نبود مساله 22 بهمن بود» برای انتشار در اختیار پایگاه خبری ، مهدوی پیروان موعود ; قرار گرفته و به شرح زیر است:

بسمه تعالی

دلا معاش چنان کن که گر بلغزد پای

فرشته‌ات به دو دست دعا نگه دارد

«کام و مراد پادشاهان، حلال آنگاه باشد که دفع بَدان از رعیت بکنند چنان که شبان دفع گرگ از گوسفندان، اگر نتواند که بکند و نکند مزد شبانی حرام می‌ستاند، فَکَیفَ چون می‌تواند و نکند!؟»

با این مقدمه از سعدی شیرازی بحثمان را می­‌گشاییم:

این یک اصل ادبی- اجتماعی پذیرفته است که تغییر و تحولات سیاسی و اجتماعی، همواره موتور تغییر و تحولات ادبی بوده است. این تغییرات، تأثیرات و تأثرات، گاه در شکل و فرم انواع ادبی، نمود پیدا می‌­کند و گاه در محتوا و زبان که هر کدام در جایگاه خود، قابل بحث و بررسی هستند. یا به عبارتی دیگر بهترست بگوییم ادبیات هر عصری آینه‌­ای است که همه اتفاقات یا اکثر حوادث آن عصر را به مخاطبان خود می­‌نمایاند و اینجاست که ادبیات و آثار ادبی، مرجعی قابل صدق و گاهی صادق­تر از تاریخ‌های درباری می‌­شود که بر اساس سلیقه فاتحان و ملازمان سلاطین نگاشته می‌شوند. ادبیاتی که در جریان اتفاقات اجتماعی و از دل شاعران و نویسندگان مردمی در می­‌آید مرجعی قابل اعتماد می­‌شود برای پژوهشگرانی که تشنه حقیقتند و به دنبال واقعیت به کندوکاو می­‌پردازند.

همین قابل تصدیق بودن آثار ادبی، خود حاصل تفکرات ادبای آزاداندیشی است که چشم طمع به دست و دستک و دفتر و دیوان و دربار هیچ اربابی ندارند و غیر از برای گفتن حقیقت، هرگز دست به قلم نمی­‌شوند.

**دستاوردهای 9 دی در نظم و نثر

برای مطالعه و غور کردن در این گونه اتفاقات و تلفیق آن با متون نثر و نظم، می­‌توان به بی شمار متون تاریخی و ادبی اعصار گوناگون ادبیات کلاسیک و کهن و معاصر و مدرن فارسی مراجعه کنیم. 

یکی از اتفاقاتی که در سال‌های اخیر و در کشور ما به وقوع پیوست، حادثه‌ی 9 دی 1388 بود که علاوه بر مباحث و پیامدها و عبرت­‌های سیاسی-اجتماعی- اقتصادی و...، دستاوردهای ادبی هم به دنبال داشت. یکی از این دستاوردها پدید آمدن کتب گوناگون نظم و نثر بود که طی مدت کوتاهی با شکل گرفتن جریان‌های ادبی، به دست آمد.

البته این آثار به اعتبار انقلابی بودن، از خصیصه‌هایی مشابه به آثار دوران انقلاب اسلامی ایران برخوردارند که برخی از این خصیصه‌ها شعار زدگی و شتاب زدگی است که به سبب فرصت اندک تألیف و تحت تأثیر احساسات و به منظور کارکرد فی المجلسی و مقتضای حال سروده و نگاشته شده‌­اند؛ البته نه به آن ضعف­‌ها و نواقصی که در آثار روزهای نخستین انقلاب و دفاع مقدس قابل مشاهده است؛ بلکه با قوام بیشتر و استخوان بندی محکم‌­تر و مستحکم­‌تر.

این خصایص شامل آثاری می­‌شود که در همان بحبوحه­ حوادث 9 دی ماه، خلق شده‌اند که این معضل در ادامه و در آثاری که در سال‌های بعد و به مناسبت سالگردهای این حماسه خلق شدند کمتر مشهود است، هرچند آثار سال‌های بعدی کارکرد و تأثیر آثار روز اصلی حماسه را ندارند.

یکی از کتبی که با گردآوری اشعار سروده شده در روز 9 دی ماه 1388، منتشر شد. کتاب ارزشمند مسئله است که ضمن معرفی جریانی ادبی و پویا در کشور، نشان داد که ادیبانی هستند که هنوز به وظایف اجتماعی شعر و شاعر و قلم، واقفند و می‌دانند که افلاطون­‌ها نویسندگان بی­‌طرفی را که حدیث مردان نیک نکنند از مدینه فاضله می‌رانند.

**ویژگی شعرهایی که در فتنه سروده شدند

این کتاب در بردارنده آثار 45 شاعر از شعرای جوان معاصرست که در 336 صفحه و به همت علی محمد مودب و کاظم رستمی از سوی انتشارات دفتر مطالعات جبهه فرهنگی انقلاب اسلامی در سال 88 آماده و در سال 89 وارد بازار نشر شده است.

از خصوصیات اشعار این مجموعه می­‌توان به موارد ذیل اشاره کرد:

نکوهش عافیت طلبی:

آن کس که به دست وام دارد

در بورس دو صد سهام دارد

اوقات فراغتش زیادست

ده دیش به پشت بام دارد

(احمدی، عباس - صفحه 13)

نکوهش سکوت خواص:

اینان دل سنگ و دست نرمی دارند

دم سردند و زبان گرمی دارند

آن سکه که بر مرده ای انداخته‌اند

روزی خودشان دوباره بر می‌دارند-(اردستانی مبین-صفحه 15)

*

در سرم نمی‌رود

که موسوی ... کروبی...

تل ...ابیب می‌خوانند.

...و خواص فرار می‌کنند از حقیقتی که می‌گویند تلخ است؛

مثل مکر نابغه‌ای که از صفین عمر و عاص-اشعری

و تازه باید دلمان هم برای کودکان اسراییل بسوزد

که موشک‌های غنی شده از

اورانیوم ضعیف شده را

نقاشی می‌کشند

و روباه پیر

با اخبار صحرایی‌اش زخم کهنه مان را درمان شود.

شاید

آرزویش را کمی سبز کنیم. (آسیابانی ناصر-صص 16-17)

نکوهش عدم بصیرت:

میزان چراغ بیت المال است

که دلش به حال طلحه نمی‌سوزد

حال فعلی ما را کسی نمی‌فهمد

که روزگارش را باتو میزان کرده باشد (استیری مجید-ص 18)

نکوهش عدم ولایتمداری و کج دهنی به پیروی از ولی فقیه و امیدواری به یاران ولی:

آیینه تمام قد عشق پیش تو

یاران چگونه سر ز خجالت بر آورند

این شاخه‌های سر به در ریشه در خزان

در محضر بهار چه برگ و بر آورند (امیری اسفندقه –مرتضی-ص 30)

*

امروز به غیر دل در این صحرا نیست

دل ریخته آنقدر که جای پا نیست

گویید که عمروعاصیان حیله بس است

آیید و ببینید که علی تنها نیست (انسانی-علی ص 34)

 

اعتبار بخشیدن به حضور در صحنه و انزجار از بی طرفی

تأکید بر ضرورت آگاهی به حوادث و فتنه‌های زمان خود

و... از دیگر مضامین آثار خلق شده در حواشی این اتفاق عظیم است که در این مقال نمی‌گنجد. در پایان نیز به تضمین حکایاتی از شیخ اجل سعدی شیرازی، یادداشت را به فرجام می­‌رسانیم:

ذوالنّون مصری پادشاهی را گفت شنیده‌ام فلان عامل را که فرستاد‌ ای به فلان ولایت بر رعیت دراز دستی می‌کند و ظلم روا می‌دارد. گفت روزی سزای وی بدهم. گفت بلی روزی سزای وی بدهی که مال از رعیت تمام شده باشد، پس به زجر و مصادره از وی بازستانی و در خزینه نهی، درویش و رعیت را چه سود دارد؟ پادشاه خجل گشت و دفع مضرّت عامل بفرمود در حال!

اینجاست که به شاعر شیرازی به توجیهات و اعتمادهای بیجا نیز توجه داشته و معتقد است که نباید تنها به نصیحت اکتفا کرد؛ زیرا «بدان را گوشمال دادن و گذاشتن همان مَثَل است که گرگ گرفتن و سوگند دادن». 

یادداشت از: محمدتقی عزیزیان 

انتهای پیام/و

منبع : فارس

برچسب ها:
آخرین اخبار