امروز : یکشنبه ۲۱ آذر ۱۳۹۵ - 2016 December 11
۰۷:۰۹
ادموند
کمک مالی
کانال پیروان موعود
موسسه قاف
جنبش
کد خبر: 138930
تاریخ انتشار: ۲۲ دی ۱۳۹۳ - ساعت ۰۶:۰۰
تعداد بازدید: 34
به گزارش خبرنگار گروه سیاست خارجی پایگاه خبری ، مهدوی پیروان موعود ; ، سال 2014 میلادی در حالی به پایان رسید که شاهد تحولات و رخدادهای بزرگی در سطح ...

به گزارش خبرنگار گروه سیاست خارجی پایگاه خبری ، مهدوی پیروان موعود ; ، سال 2014 میلادی در حالی به پایان رسید که شاهد تحولات و رخدادهای بزرگی در سطح منطقه بودیم که تاثیراتی بین‌المللی به همراه داشت. کشورهای بحرین، تونس، لیبی، سوریه، عراق، مصر، ترکیه، لبنان، عربستان و برخی دیگر از کشورهای منطقه شاهد تحولات و چالش‌هایی بودند که محیط خاورمیانه را دچار تغییراتی کرده و حتی چیدمان قدرت و توازن در منطقه را در معرض  تغییر قرار داده است. در این شرایط از جمهوری اسلامی ایران به عنوان قدرتی منطقه‌ای انتظاراتی می‌رود که به نقش آفرینی بپردازد تا در چیدمان جدید قدرت منطقه جایگاه مناسبی داشته باشد.

همین نگاه باعث شد تا به بررسی سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران در خصوص تحولات در کشورهای مهم منطقه پرداخته و دیدگاه‌های مختلف در این خصوص را مورد مداقه قرار دهیم که حاصل آن تحت عنوان سلسله گزارش‌ها و گفت‌وگوهایی درباره «سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران در منطقه در سال 2014» از نظر خوانندگان می‌گذرد.

 

در ادامه این گفت‌وگوها تحولات مصر و سیاست تهران در قبال قاهره با حضور مجتبی امانی رئیس سابق دفتر حفاظت منافع ایران در قاهره و سید هادی سیدافقهی کارشناس مسائل شمال آفریقا مورد بحث و بررسی قرار گرفت.

*****

فارس: تحلیلی از تحولات یک سال اخیر مصر ارائه دهید؟

امانی:  تحولات در منطقه پی در پی بوده و وقت کافی را برای تحلیل ماجرا به همه نمی‌داد، اما ما بر اساس یک برداشت صحیح از تحولات و نامگذاری وقایع رخ داده در کشورها به نام بیداری اسلامی تحلیلی از شرایط منطقه داشتیم.

در تحلیل ایران این تحولات منجر به رها شدن کشورهای منطقه از دایره تاثیر آمریکا، استقلال بیشتر کشورها و تاثیرگذاری مردم بر کشورشان از طریق رای آنها بود.

حمایت از انقلاب‌های رخ داده در منطقه به شدت از طرف ایران صورت می‌گرفت که در مورد مصر نیز چنین موضوعی کاملاً صدق می‌کند.

* اخوان دچار زودباوری از قدرت شده بود

اخوان المسلمین که جزو گروه‌های اسلام‌گرای منطقه محسوب می‌شود نشان داده که تحلیل ایران راجع به بیداری اسلامی تحلیل درست و صحیحی بوده است، اما برخی‌ها که در راس آن آمریکا، رژیم صهیونیستی و مجموعه چند کشور عربی خلیج فارس به رهبری سعودی‌ها بودند چون منافع خود را در این راستا یعنی انقلاب و تغییرات بنیادین نمی‌دیدند، دخالت منفی کردند تا روند شکل گرفته در کشورهای منطقه را منحرف کنند. ضمن اینکه خود اخوان هم دچار نوعی زودباوری از قدرت بالای خود در مصر شده بود.

برخی القائات آمریکایی‌-صهیونیستی-سعودی به اخوان مانند اینکه شما یک قدرت رو به رشد هستید و باید در برابر دو قدرت دیگر یعنی قدرت آمریکایی-غربی-صلیبی و همچنین قدرت ایرانی-شیعی-صفوی ایستادگی کنید، باعث شده بود که اخوان دچار نوعی زودباوری از قدرت شود و خود را قدرت سوم در دنیا تلقی کند.

* مصر و ایران پایه گذار قطب اسلامی و تقریبی هستند

نگرش جمهوری اسلامی ایران در دوران حکومت اخوانی‌ها تلاش در جهت فهماندن صحیح امور، تحلیل درست و تبیین آن بود، ضمن اینکه به آنها تاکید می‌کردیم که جمهوری اسلامی ایران در جهان دو قطب بیشتر نمی‌شناسد و آن قطب هم قطب اسلامی- تقریبی است که جمهوری اسلامی ایران و مصر پایه‌گذار آن هستند و این در حالی است که استکبار جهانی سعی و تلاش زیادی را برای گسترش سیطره خود در دنیا و منطقه دارد، اما اخوانی‌ها در طول مسیر حکومت خود به این نتیجه رسیدند که طرز تفکر صحیح ایران در مسائل درست و واقع‌بینانه است.

اخوانی‌ها متوجه شدند که باید به تفکر تقریبی جمهوری اسلامی در مصر عمل کنند، البته تفکر سه قطبی کردن جهان به هیچ وجه تفکر اصلی اخوان نبود. زیرا آمریکایی‌ها، صهیونیست‌ها و سعودی‌ها می‌خواستند که این تفکر را به گروه اخوان بقبولانند که آنها یکی از قطب‌های برتر در دنیا هستند، در حالی که اخوان هم متحیر بود که باید کدام تفکر را قبول کند.

* ایران سیاست زمان مبارک را درباره السیسی ادامه می‌دهد

اخوانی‌ها بر سر دو راهی پذیرش دو تفکر قرار گرفته بودند که با توجه به اینکه تفکر تقریبی برخی رهبران اخوان این بود که تفکر شیعه را قبول دارند و به همین جهت آنها بین دو راهی قرار گرفته بودند که این تفکر را بپذیرند یا اینکه تفکر تکفیری که توسط آمریکا، اسرائیل و سعودی‌ها تقویت می‌شد، ولی در مجموع به نظر می‌رسد مشکل در آن طرف (اخوان) بوده است.

اگر بخواهیم این تفکر را بپذیریم که با رفتن محمد مرسی و آمدن ژنرال السیسی بازگشت به دوران مبارک در مصر رخ داده است، باید این را بگوییم که جمهوری اسلامی هم همان سیاستی که در زمان حسنی مبارک با مصر داشت را ادامه خواهد داد و بنا نیست که سیاست جمهوری اسلامی ایران این باشد که قطع و وصل ارتباط‌مان را با تغییرات داخلی سیاسی در کشورها دنبال کنیم.

* هر انقلاب مردمی رخ دهد، ایران از آن حمایت می‌کند

ایران به جز رژیم صهیونیستی بنای روابط با بقیه کشورهای جهان بر اساس احترام متقابل و تأمین منافع ملی را دنبال می‌کند، ضمن اینکه سیاست ایران حمایت از انقلاب‌های عربی و رای مردمان آن است و در این راستا چون حکومت اخوان‌ المسلمین نیز بر اساس رای مردم روی کار آمده بود، جمهوری اسلامی ایران از آن حمایت و به حکومت آن کمک کرد.

* اشتباهات اخوان و توطئه آمریکایی - صهیونیستی

اشتباهات اخوان و همچنین توطئه آمریکایی-صهیونیستی-سعودی باعث شد تا مصر از روند تغییرات ایجاد شده در انقلاب خود منحرف شود.

شرایط تغییرات تحمیلی در مصر در زمان مرسی توطئه‌ای بود که همه مردم مصر فریب آن را خوردند.

از اشتباهات مرسی و اخوان المسلمین نامه آن به «شیمون پرز» رئیس رژیم صهیونیستی و سخنرانی خاص وی در افتتاحیه اجلاس جنبش عدم تعهد در تهران و حساسیت‌های سه قطبی اخوانی‌ها را می‌توان نام برد. ضمن اینکه تلاش‌های لحظات آخری محمد مرسی در استادیوم قاهره که سعی می‌کرد به حالت اول انقلاب بازگشت داشته باشد، نیز باعث نشد که روند تحولات در مصر تغییر کند.

 ایران با هر حکومتی به جز رژیم صهیونیستی و با هر شکل و ساختاری که بر سر کار است، رابطه متوازن دارد.

فارس: نوع مدیریت اخوان در دوران حکومتشان بر مصر را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

سیدافقهی: شرایط منطقه شناور است و قابل حدس زدن نیست و این تحولات و حوادث به شکلی است که خیلی نویدبخش و به نفع اخوان نیست و متاسفانه اخوان بعد از سرنگونی هم برخورد خوبی نکرد و بحران ایجاد شده را مدیریت نکرد. اخوانی‌ها فکر کردند اگر خون کشتار میدان الرابعة العدویه و میدان التحریر باعث می شود که این اتفاق محکوم شود و به نفع اخوان تغییر پیدا کند، ضمن اینکه نتوانستند میدان التحریر را مدیریت کنند و از فرصت به وجود آمده استفاده نکردند و این فرصت تبدیل به تهدید شد.

* حرکات اخوان پخته، حکیمانه، سیاستمدارانه و از روی مدیریت بحران نبود/فکر نمی‌کنم اخوانی‌ها به زودی به گردونه سیاست بازگردند

شعارهای تند و اظهارنظرهای علنی تروریستی و سخنان «بلتاجی» از سران اخوان در میدان الرابعة العدویه که بعد از دستگیری مرسی گفته بود اگر می‌خواهید درگیری‌ها در صحرای سینا تمام شود، باید مرسی را آزاد کنید که این حرکات به هیچ وجه پخته، حکیمانه، سیاستمدارانه و از روی مدیریت بحران نبوده، ولی چون آنها حکومتداری نداشته و به غیر از اخوان به فرد دیگری اعتماد نمی‌کردند و حتی از مشاوران خارج از اخوان نیز استفاده نمی‌کردند. حالا حالاها فکر نمی‌کنم اخوانی‌ها به گردونه سیاست بازگردند.

وقتی مرسی، عبدالمجید محمود دادستان زمان مبارک را برکنار کرد، افراد زیادی در میدان‌ها با حضور به این حرکت اعتراض کردند، ضمن اینکه سندیکای حقوقدان‌ها تحصن و فراکسیون‌های مختلفی نیز از دادستان مصر حمایت کردند و فشارهایی را وارد ساختند حکه تحت این فشارها عبدالمجید محمود به منصب قبلی خود بازگشت.

* اخوان المسلمین آغازگر انقلاب مصر نبود، ولی سوار بر موج شد

اخوان اگر اجازه می‌داد انقلاب مسیر خود را همچون انقلاب‌های دیگر پیش می‌‌برد، شرایط مصر تغییر می‌کرد.

خیلی از افراد معتقدند که اخوان المسلمین شروع کننده انقلاب 20 ژانویه نبودند و حتی در اولین بیانیه خود اعلام کردند این اتفاق، اتفاق کوری است که به نتیجه نمی‌رسد، ولی بعدها با دیدن وقایع التحریر و جدی شدن قضیه سوار بر موج شدند و با اینکه افراد داغی از لحاظ انقلابی نبودند، ولی اجازه ندادند انقلاب مسیر تکاملی خود را طی کند.

یک انقلاب حقیقی شبیه انقلاب اسلامی ایران باید نهادهای قبلی را مانند نهادهای امنیتی، پلیس و نظامی را زیر و رو کند و در حقیقت انقلاب باید واژگون کردن رژیم سابق باشد، در حالی که اخوانی‌ها با آمریکایی‌ها لابی کردند و آمریکایی‌ها به مصر گفتند که باید با اسرائیل کاری نداشته باشید. همچنین اخوان به ارتشی‌ها گفتند که سر کار قبلی خود بازگردند و هیچ تغییرات جدی را در نیروهای نظامی و قوه قضاییه ایجاد نکردند. درحالی که بعدها هم همین نیروهای ارتش بر علیه مرسی کودتا کردند.

* برای اخوانی‌ها شتاب در رسیدن به قدرت مهمتر از تغییرات اساسی در کشور بود

متاسفانه اخوان به این حد بسنده کرد که وقتی بر سر کار و قدرت آمد روند تغییرات را متوقف کردند و خود را سرگرم مسائل انتخابات کردند و حتی مرسی با نوشتن متمم قانون اساسی اعلام کرد که تمام دستورات ریاست جمهوری قابل نقض و خدشه نیست، در حالی که حسنی مبارک جرأت چنین کاری را نداشت. اگر به صورت منصفانه آغاز انقلاب تا سرنگونی مرسی را بررسی کنیم، اخوان محکوم خواهد شد.

برای اخوانی‌ها شتاب برای رسیدن به قدرت مهمتر از تغییرات اساسی در کشور و همچنین خدمات به انقلاب مصر بود، یعنی اینکه ظاهرا اخوانی‌ها مسابقه با زمان گذاشته بودند و اجازه ندادند انقلاب مسیر خود را طی کند. جمهوری اسلامی ایران به نحو حکیمانه بر اساس سه رویکرد و سه محور سیاست خارجی خود یعنی عزت، حکمت و مصلحت در مورد مصر پیش رفت و جتی برخی وقت‌ها سیگنال‌هایی از مصر به سمت ایران می‌آمد که به ما مهلت دهید و حکومت جدید مصر در حال تسویه حساب و درگیری‌های داخلی است و مشکلات که حل شد به سراغ سیاست خارجی مصر هم خواهیم آمد.

* 90 درصد مردم مصر موافق ارتباط با ایران

اخوانی‌ها تفاوت‌هایی در سیاست اعلامی و اعمالی دارند و این گروه مصری که با اسرائیل رابطه برقرار کردند، اگر با ایران هم رابطه برقرار می‌کردند آیا کسی بر علیه آنها می‌شورید؟ و مگر می‌شود مصر با اسرائیل رابطه برقرار کند و بعد کسی به آنها چیزی نگوید؟

عربستان سعودی از رابطه مصر و اخوان با جمهوری اسلامی ایران جلوگیری و ممانعت به عمل می‌آورد و متاسفانه اخوان هم تسلیم آنها شد، در حالی که طبق نظرسنجی‌ها و تحلیل‌ها و اتفاقات در مصر، 90 درصد مردم این کشور در مورد رابطه با ایران نظر مثبت داشتند.

* نیت اخوان از رابطه با عربستان طمع‌ورزی بود

اخوانی‌ها اسیر شایعات و خبرسازی‌ها شده بودند و شاید هم طمع ورزی کردند که اگر نظر سلفی‌ها را جلب کنند که آنها هم بازوی عربستانی‌ها در مصر هستند، می‌توانند وام کلانی را از سعودی‌ها بگیرند و به همین جهت با آنها رابطه بهتری پیدا کردند و حتی اولین سفر رسمی مرسی نیز به عربستان صورت گرفت؛ در حالی که اولین کشوری که به ژنرال السیسی در سرنگونی محمد مرسی کمک کرد، همین عربستان سعودی بود و این اتفاقات نشان می‌دهد محاسبات آنها از وقایع غلط بوده است.

در حالی که سیاست جمهوری اسلامی ایران مدارا و خویشتنداری بود، اما می‌دانستیم که فرصت طلبان و گرگ‌هایی در کمین نشسته‌اند، تا آنجایی که بتوانند و در توان داشته باشند نخواهند گذاشت روابط ایران و مصر بهبود پیدا کند.

ادامه دارد...

انتهای پیام/

منبع : فارس

برچسب ها:
آخرین اخبار