امروز : جمعه ۲۴ آذر ۱۳۹۶ - 2017 December 15
۱۷:۵۷
ادموند
کمک مالی
کانال پیروان موعود
موسسه قاف
جنبش
کد خبر: 146324
تاریخ انتشار: ۲۴ بهمن ۱۳۹۳ - ساعت ۱۰:۳۰
تعداد بازدید: 119
به گزارش خبرنگار اقتصادی پایگاه خبری ، مهدوی پیروان موعود ; ،‌ خودکفایی نسبی در زمینه تأمین فرآورده‌های نفتی مانند بنزین و گازوئیل و از بین ...

به گزارش خبرنگار اقتصادی پایگاه خبری ، مهدوی پیروان موعود ; ،‌ خودکفایی نسبی در زمینه تأمین فرآورده‌های نفتی مانند بنزین و گازوئیل و از بین بردن گلوگاه& zwnj;­هایی که منجر به ایجاد اهرم­‌های فشار توسط کشورهای غربی می­‌شود، با توجه به اینکه ایران دارای منابع عظیم نفت و گاز است و در تقابل با کشورهای غربی قرار دارد، امری ضروری است. به همین دلیل، پیگیری جدی اجرای پروژه‌­های پالایشی متوقف شده موجود برای تأمین امنیت اقتصادی کشور امری حیاتی است و این پروژه‌­ها در وزارت نفت باید هم­تراز با اولویت­‌های دیگر این وزارتخانه در زمینه افزایش تولید نفت و گاز کشور قرار گیرند.

تجربه تحریم­ واردات بنزین از تابستان سال 89 یکی از مهم‌ترین مصادیق برای ضرورت توجه جدی به اجرا و راه‌­اندازی پروژه‌های پالایشگاهی کشور به شمار می‌­رود و خط بطلانی بر اعتقاد برخی از مدیران ارشد وزارت نفت در زمینه عدم ضرورت ساخت پالایشگاه­­ نفت در کشور به علت سوددهی پایین آن­ها است، چرا که در پروژه­‌هایی مانند پروژه‌­های پالایشی که با امنیت ملی کشور ارتباط تنگاتنگی دارد، تصمیم‌­گیری صرف بر مبنای مسائل اقتصادی پروژه‌­ها، رویه منطقی و قابل قبولی نیست، چنانکه بسیاری از کشورهای دنیا مانند انگلیس، هند، چین و آمریکا نیز همین نگاه استراتژیک را محور توسعه صنعت پالایشی خود قرار داده­‌اند و در صورت نیاز از سیاست­­‌های حمایت دولتی برای اقتصادی نمودن این بنگاه‌­ها در لایه دوم اهداف خود استفاده کرده­‌اند.

با این وجود، وزارت نفت در احداث پالایشگاه­‌های نفت و میعانات گازی کوتاهی به خرج داده است، به گونه­‌ای که ظاهرا از دید مسئولان ارشد وزارتخانه، این مسئله جزو مسائل کم ­اهمیت وزارت نفت است. این در حالی است که اگر مدیران مربوطه درک عمیقی از اهمیت مسئله و استراتژیک بودن موضوع تأمین سوخت کشور به ویژه بنزین داشتند، قطعاً برنامه‌­های جدی و کارآمدی را جایگزین وعده‌­های غیرکارآمد و غیرعملیاتی فعلی می­‌کردند. این مسئله فارغ از راهبرد عدم خام فروشی نفت و میعانات گازی است و خودکفایی در زمینه بنزین، برای کشوری که سالیان متمادی از عمر تولید نفت آن می­‌گذرد و به دنبال اجرای اقتصاد مقاومتی است، حداقل انتظاری است که از سیاست­‌گذاران و متولیان آن کشور می­‌رود.

اما واقعیت این است که تحریم­‌های چند سال اخیر در زمینه فروش بنزین به ایران، سنگ محک بسیار خوبی برای سنجش نتایج نامطلوب اصرار وزارت نفت به خام­‌فروشی نفت را در پی داشت، تا میزان هوشمندی ادوار گذشته در مجموعه­ وزارت نفت برای فروش نفت­ خام و واردات فرآورده را بر همه آشکار سازد و نشان دهد که به محض فعال‌سازی کانال­‌های واردات فرآورده­‌های نفتی برای کشور، مجدداً تعلل سابق بر پیکره وزارت نفت سایه افکنده و واردات بنزین مجدداً از سر گرفته شود.

ظاهرا از برخی مدیران نفتی نمی‌­توان انتظار داشت که از خواب تعمدی بیدار شوند؛ چراکه اگر قرار بود از خواب بیدار ­شوند، مسئله تحریم­‌ها در سال های اخیر باید این مدیران را بیدار می‌کرد، اما چیزی که در واقعیت دیده می­‌شود تعلل چندین ساله این مدیران است که هر بار برای توجیه عملکرد و تفکر خود، میدان جدیدی برای طفره رفتن از این مسئله دست و پا می­‌کنند. در دسترس نبودن تکنولوژی، سودده نبودن صنعت پالایش، ارزان­‌تر بودن واردات بنزین، فراهم نبودن منابع مالی، تحریم و مسائل بسیار دیگری که همگی مشابه هم هستند و بهانه­‌ها و چاره­‌اندیشی­‌های هوشمندانه­‌ای است و ساخت پالایشگاه برای تولید فرآورده­‌های استراتژیک را بدون توجیه جلوه داده است.

احداث پالایشگاه با نفت وارداتی هم سودده است

مشخص نیست که با توجه به شرایط و فضاسازی‌­هایی که ساخت پالایشگاه­ در کشور را توجیه‌­ناپذیر جلوه داده است، تکلیف کشورهایی مانند هند و کره جنوبی که واردکننده نفت هستند و پالایشگاه‌­های نفتی با ظرفیت بیش از 1.1 میلیون بشکه در روز دارند چه می‌­شود؟! علی‌رغم اینکه هند و کره جنوبی از جمله بزرگترین وارد کنندگان نفت دنیا به حساب می‌­آیند ولی همانطور که در نمودار 1 مشاهده می‌شود، بزرگترین پالایشگاه دنیا متعلق به هند است و 3 پالایشگاه از پالایشگاه­‌های کره­‌جنوبی نیز از جمله بزرگترین پالایشگاه­‌های دنیا هستند.





نمودار 1. بزرگترین پالایشگاه­های نفت در دنیا در سال 2012 (هزار بشکه در روز)

موضوع مهمی که برای کشورهای هند و کره­‌جنوبی وجود دارد این است که سهم نفت وارداتی برای پالایشگاه­‌های آنها به ترتیب 71 درصد و 97 درصد است و ضمن نیاز به واردات حجم بالایی از نفت خام، از حوزه پالایش نفت خام غافل نبوده‌­اند. در نمودار زیر سهم تامین خوراک پالایشگاه­‌های برخی از کشورهای جهان از نفت وارداتی آمده است.





نمودار 2. سهم نفت وارداتی در تامین خوراک پالایشگاه­های نفت برخی از کشورهای جهان در سال 2013

بررسی سیاست­‌های پالایشی کشورهای جهان نشان می دهد حتی کشورهایی که تولید نفت بسیار پائینی دارند و حتی بیش از 93 درصد از نیاز نفتی خود را از طریق واردات تأمین کرده‌­اند، نگاه ویژه‌­ای به حوزه پالایشی و تامین داخلی فرآورده­‌های نفتی خود از قبیل بنزین و گازوئیل داشته­‌اند و مقوله پالایشگاه را در وهله اول استراتژیک و امنیتی دانسته و سپس با نگاه اقتصادی به ارزیابی آن پرداخته‌­اند.

به عنوان مثال، کره­‌جنوبی از منظر کشورهای تولید کننده نفت، از جمله کشورهای بدون نفت قلمداد می­‌شود، به طوری‌که 97 درصد از نفت خود را مطابق نمودار 3 از طریق کشورهای نفت­‌خیز خاورمیانه مانند ایران تأمین می­‌کند. با این وجود، کره جنوبی با فرآوری نفت خام وارداتی، محصولات پالایشی نظیر بنزین و گازوئیل را به کشورهای دیگر و حتی کشورهای صادر کننده نفت از جمله ایران، صادر می­‌کند.





 نمودار 3. مبادی واردات نفت خام کره جنوبی در سال 2013

اینگونه کشورها با وجودی اینکه منابع نفتی کافی را در اختیار نداشته­‌اند ولی با توجه به اهمیتی که برای ساخت و توسعه صنعت پالایشی از دیدگاه سیاست­‌های حفظ امنیت انرژی قائل هستند، به جای واردات فرآورده­‌های پالایشی اقدام به واردات نفت خام از کشورهای دیگر کرده­‌اند تا با تکیه بر صنعت پالایشی خود، اقدام به تولید و حتی صادرات فرآورده­‌های نفتی کنند.

مراجع:

Eia.gov (U.S. Energy Information Administration)

Ogj.com (Oil and gas journal)



پیام کهتری-کارشناس انرژی

 

انتهای پیام/

منبع : فارس

برچسب ها:
آخرین اخبار
پربازدید ها