امروز : شنبه ۲۰ آذر ۱۳۹۵ - 2016 December 10
۱۴:۱۲
ادموند
کمک مالی
کانال پیروان موعود
موسسه قاف
جنبش
کد خبر: 153069
تاریخ انتشار: ۲۷ آبان ۱۳۹۴ - ساعت ۱۱:۱۲
تعداد بازدید: 269
گروه بین الملل پیروان مــوعــود، سقوط شهر سنجار و یا به تعبیر کردها شنگال را می توان نقطه ی عطفی در تاریخ عراق پس از اسقاط رژیم بعثی دانست، رخدادی که ...

گروه بین الملل پیروان مــوعــود، سقوط شهر سنجار و یا به تعبیر کردها شنگال را می توان نقطه ی عطفی در تاریخ عراق پس از اسقاط رژیم بعثی دانست، رخدادی که زمینه مهاجرت و آوارگی بیش از پیش اقلیت های حاکم بر عراق و پیشتر در سوریه را در بر داشته بود. عموم ساکنین سنجار و کوهستان های اطراف را پیروان آیین ایزدی و یا یزیدیان تشکیل می دهند.

تفاوت سقوط سنجار با سقوط سایر شهرهای عراق از آن جهت است که با ورود تروریست های تکفیری بسیاری از مردان و پسران ایزدی مسلک کشته و زنان و دختران شان به اسارت عناصر داعشی در آمد. ایزدی‌ها تلاش نموده اند در طول تاریخ زیر نورافکن توجه بین‌المللی قرار نگیرند چرا که به خاطر باورهای غیرمعمول، آنها را گاها و به گونه ای غیر منصفانه شیطان‌پرست نامیده‌اند. آن ها از قدیم توانسته‌اند خود را در جوامع کوچک و پراکنده در شمال غرب عراق، شمال غرب سوریه و جنوب شرق ترکیه حفظ کنند.

آزار و اذیت ایزدی ها در قلب مناطق مسکونی آن ها در کوهستان سنجار در غرب موصل که این روزها صورت می‌گیرد، بر پایه درک غلط از نام آن ها است. تصویر فوق ایزدیان سنجار در حال عبادت در محوطه بیرونی لالش را نشان می دهد.

 

برآورد ها در رابطه با جمعیت ایزدی ها یکسان نبوده و شماری آن ها را 70 هزار تن و برخی منابع تا 500 هزار تن برآورد کرده اند. با این حال آن ها به زبان کردی کرمانجی سخن رانده و آرا و عقایدشان تلفیقی از مسیحیت شرقی، اسلام و زرتشتیت می باشد و به مانند فرقی هم چون یهودیان، علوی ها و دروزها تنها می توان ایزدی متولد شد و امکان گرویدن به این دین وجود ندارد.

فرار ایزدیان از دست داعش.

توجه ویژه به ملک طاووس و تقدس آن و هم چنین ارادت ایزدیان به شیخ عدی منجر به الصاق اتهامات گسترده ای هم چون شیطان پرستی به این اقلیت کردتبار عراقی شده است.

ایزدیان معتقدند که طاووس نماد «فرشته اعظم» است. به دلیل وجود هفت فرشته، در راس آن‌ها ملک طاووس، در جهان‌بینی‌شان، یزیدیان متهم به شیطان‌پرستی شده‌اند زیرا ملک طاووس به عنوان نمادی از شیطان تعبیر می‌شود.

عمده سکنه سنجار کرد هستند. تصویر فوق مراسم عبادی آن ها در معبد لالش را نشان می دهد.

از زمان سقوط حکومت بعثی در عراق و قدرت گیری فزاینده گروه های تکفیری نزدیک به القاعده، این کشور به گونه ای روز افزون شاهد  اقدامات خون بار بر علیه دو اقلیت گسترده مسیحی و ایزدی موجود در این کشور بوده تا بدان جا که در خلال یک دهه اخیر شمار کثیری از مسیحیان و ایزدی ها از عراق به سمت اروپا مهاجرت نموده اند.

رقابت بر سر تصاحب سنجار

با سقوط سنجار بسیاری از ایزدی های گریخته از شهر به دامان کوهستان های واقع در شمال این شهر عزیمت نمودند. در خلال یک سال گذشته لطمات جبران ناپذیری به این اقلیت وارد آمده است، از عدم اسکان و فقدان غذا و استقرار در مناطق کوهستانی تا اسارت و کنیزی هزاران دختر ایزدی من جمله معضلات آن ها بوده، با این حال و در خلال ماه های اخیر شاهد عقب نشینی گسترده تروریست های داعش از برخی مناطق اشغالی بوده ایم، امری که بر حدس و گمان ها مبنی بر آزاد سازی شهر سنجار در روزهای آینده افزوده است، با این حال معضلی که بیش از داعش در مقابل خواست ایزدی ها قرار گرفته عدم انسجام و گاها افتراق موجود در میان گروه هایی است که خواستار نفوذ در سنجار پس از آزادی آنانند.

موقعیت جغرافیایی سنجار.

الف) رقابت حزب دموکرات و پ ک ک: تقابل و رقابت میان مسعود بارزانی رهبری حزب دموکرات کردستان عراق و رئیس فعلی این اقلیم با عبدالله اوجالان رهبر دربند پ ک ک به پس از ماه های پس از اشغال سنجار محدود نمانده و قدمتی دیرینه دارد. هر دو حزب در پی کسب رهبری آن چه جهان کردها می نامند بوده و تلاش نموده اند رقیب را از صحنه خارج نمایند. برآورد تحولات مناطق کرد نشین نشین می دهد فارق از منطقه اقلیم کردستان عراق، این پ ک ک بوده که توانسته قدرت و محبوبیت فزاینده در سایر کشورهایی که دارای اقلیتی کرد هستند کسب نموده و رقیب را از صحنه خارج نمایند.

عبدالله اوجالان و مسعود بارزانی بر سر بر عهده گرفتن رهبری کردها مناقشه دارند.

عدم حمایت پیشمرگه های وابسته به اقلیم کردستان عراق در مقابل تکفیری ها در حمله به داعش و لطمات گسترده وارده به ایزدی ها، این اقلیت کردتبار را بیش از هر زمانی نسبت به حمایت های اقلیم ناامید ساخته و به سوی حزب پ ک ک متمایل ساخته تا آن جا که سخن از ایجاد  منطقه ای خودمختار به نام سنجار و نزدیک به حزب پ ک ک (حزب کارگران کردستان ترکیه) در عراق زده و نشست هایی را در این باره برگزار نموده اند.

شبه نظامیان وابسته به پ ک ک بر خلاف پیشمرگه های حزب دموکرات تا آخرین نفس به حمایت از ایزدی ها در تقابل با داعش پرداخته لذا از محبوبیت بالایی نزد ایزدی ها برخوردارند.

پ ک ک بر آن است با استیلا بر سنجار از طریق شبه نظامیان خود جای پایی در عراق باز نموده و دایره قدرت قدرت و نفوذ خویش را افزایش دهد. اهمیت سنجار برای پ ک ک از آن روست که این منطقه با منطقه جزیره یکی از کانتون های سه گانه کردهای سوریه ( به رهبری یگان های مدافع خلق که شاخه سوری پ ک ک می باشند) هم مرز بوده و تصرف آن زمینه ی همسایگی میان کردهای سوریه و بخشی کردهای عراق را فراهم آورده تا هم آن ها را به آرزوی دیرین شان مبنی بر ایجاد کشوری کردنشین نزدیک نموده و هم آن که از منطقه سنجار به حمایت از مواضع پ ی د ( شاخه سوری پ ک ک) در کانتون جزیره بپردازند.

بارزانی نگرانی نفوذ فزاینده پ ک ک در منطقه است. پ ک ک هم اکنون قدرتمندترین حزب در میان کردها سوریه و ترکیه است، از همین روست که بارزانی خواستار خروج نیروهای پ ک ک از سنجارند که در عراق واقع شده است.

گفتنی است که با آغاز بحران در سوریه و تضعیف حکومت مرکزی توامان با مداخله قدرت های منطقه ای و فرا منطقه ای در امور داخلی این کشور و شکل گیری گروه های تروریستی ظاهرا دینی و یا سکولار موجب تحرک روزافزون کردها به سوی دستیابی به منافع آتی شان شد. حزب اتحاد دموکراتیک شاخه سوری حزب کارگران کردستان ترکیه موسوم به پ ک ک در این میان توانست با حذف رقبای درونی اش خویشتن را به قدرت غالب در مناطق کرد نشین سوریه تبدیل نماید.

سوی دیگر معادله هم کردهای عراق به رهبری بارزانی هستند که مدام خواستار عدم مداخله پ ک ک در امور کردهای عراق شده اند. بارزانی نسبت به قدرت گیری پ ک ک در کردستان عراق نگران بوده و آن را تهدید بالقوه ای برای آینده خود می پندارد تا آن جا که شماری از آگاهان منطقه ای از موافقت حزب دموکرات با ارتش ترکیه در حمله به مناطق صاحب نفوذ پ ک ک در ترکیه، شمال عراق و سوریه خبر داده اند.

تصویر فوق کانتون های سه گانه کردهای سوریه را نشان می دهد. یگان های مدافع خلق شاخه نظامی پ ی د ( شاخه سوری پ ک ک) قدرت در مناطق کرد نشین را در دست گرفته اند. پ ک ک در صدد است با تصرف سنجار ضمن اتصال آن به به کانتون جزیره، موقعیت خویش را ارتقا دهد.

اکنون و در حالی که ماه های طولانی از اشغال شنگال توسط داعش می گذرد اختلافات حزب دمکرات و پ.ک.ک در این مورد و بر سر مسئله مشارکت و آزادسازی این شهر ادامه دارد و نیروی پیشمرگ تاکید می کند که نیازی به مشارکت پ.ک.ک در این عملیات نیست.

پژوهشگران در سال‌های اخیر نشان داد‌ه‌اند که زیارتگاه‌ها (معابد) آن ها اغلب با تصویر خورشید آراسته شده و گورهای آنها به سمت شرق، در جهت طلوع آفتاب هستند و آنه ا عناصر مشترک زیادی با اسلام و مسیحیت دارند.

نیروهای وابسته به پ.ک.ک که در زمان اشغال شنگال به منطقه آمده و به منظور دفاع از ایزدی های ساکن شنگال با داعش وارد جنگ شدند؛ خواستار مشارکت در عملیات آزادسازی کامل هستند و نیروهای حزب دمکرات (پارتی) را به عقب نشینی از منطقه و تنها گذاشتن ساکنین آن در زمان حمله داعش و اشغال شنگال متهم می کنند.

یگان های مدافع خلق کرد در سوریه به اوجالان وفادارند.

تعارض میان دو جناح عمده کرد در حالی است که ایزدی ها تمایل بیشتری بر مشارکت پ ک ک در این حمله دارند. حیدر ششو فرمانده برجسته نیروهای مدافع شنگال که از زمان اشغال شنگال در منطقه حضور داشته و با داعش نبرد می کند، می گوید: پ.ک.ک نیز درست مانند حزب دمکرات، حق دارد در عملیات آزادسازی شنگال مشارکت کند. به باور سکنه اصلی شنگال نیروهای پ ک ک بر خلاف حزب دموکرات کردستان عراق در زمان حمله ی داعش و ماه های پس از آن خدمات بسیار بیشتری را به این اقلیت نموده و نیروهای حزب دموکرات از زیر مسئولیت خود شانه خالی نموده اند.

پیشمرگه های حزب دموکرات برآنند با استیلا بر سنجار و ضعف موجود در دولت مرکزی بغداد زمینه انضمام آن به اقلیم را فراهم آورند.

ب) انضمام سنجار به اقلیم: شهر سنجار به مانند کرکوک و با وجود اکثریت کرد آن، پیش از حملات داعش به عراق جزئی از خاک اقلیم نبوده و توسط حکومت مرکزی عراق اداره شده می شد. حال و با تضعیف حکومت بغداد، پیشمرگه های با استفاده از فرصت پیش آمده بر کرکوک مسلط شده و بر آنند با انضمام شنگال به خاک خود عملا دست برتری را در تحولات آتی عراق و در صورت تجزیه این کشور در دست خود داشته باشند.

حمله ی داعش موجب فرار ایزدیان به کوهستان های مجاور شده است.

مقام های رسمی عراق در طول ماه های اخیر بارها نسبت به فرصت طلبی های اقلیم هشدار داده و خواستار پایان آن شده اند. بنابر آن چه منابع موثق امنیتی گزارش داده اند ، شهرهایی نظیر خانقین، سنجار، کرکوک، بعقوبه و... که کردها در آن ها اقلیت و یا اکثریت بوده اند مورد طمع اربیل واقع شده و ضد و خوردهایی میان پیش مرگه ها با نیروهای مردمی (حشد الشعبی) و ارتش عراق صورت پذیرفته است.

ج)قطع خط مواصلاتی رقه-موصل: از رقه واقع در شمال سوریه به عنوان پایتخت خلافت خود خوانده ابوبکر البغدادی نام برده می شود. شهر دو میلیونی موصل واقع در استان نینوای عراق نیز بزرگترین شهر در اختیار تکفیری ها است، امنیت ارتباطی میان موصل و رقه اهمیت استراتژیکی برای بقای خلافت تکفیری ها دارد. نگاهی به نقشه ها نشان می دهد پیروزی احتمالی بر داعش در شنگال ضربه ی مهلکی بر پیکر خلافت ابوبکر البغدادی محسوب می شود.

تصرف احتمالی سنجار راه مواصلاتی میان رقه ( پایتخت داعش) و موصل (بزرگترین شهر در اختیار تکفیری ها) را قطع خواهد کرد.

مسیری فوق الذکر، موصل، داشته ی ارزشمند داعش، را به شهرهایی که این گروه در سوریه تصرف کرده وصل می‌کند. قطع کردن این مسیر قدم بزرگی است در راستای گسستن خلافتی که داعش ادعای تاسیسش را دارد. با این حال شماری از اگاهان از احتمال فرسایشی شدن جنگ در این منطقه سخن می رانند. برخی بر این باورند که شبکه تونل هایی که داعش در شهر حفر کرده به علاوه مین‌های زمینی و تله‌های انفجاری باعث شود که جنگ در سنجار به جنگی کوچه‌به‌کوچه و فرسایشی بدل شود. به خصوص اگر جنگجویان زبده چچنی در آنجا مستقر شده باشند. برآورد نبردها در تکریت گواه مسئله فوق است.

د) تعارض های منطقه ای و فرامنطقه ای: خاورمیانه و به ویژه دو کشور عراق و سوریه اکنون در آشفته ترین وضع ممکن به سر می برند، نشست های مکرر قدرت های بین المللی و منطقه ای جهت اتمام بحران در کشورهای فوق و هم چنین گفتگوهای داخلی جهت پایان بحران تا کنون بی نتیجه مانده و هر یک از طرفین صاحب نفوذ مبتنی بر منافع خود خواستار اعمال سیاست مد نظر خویش در منطقه است. منطقه شنگال نیز از این امر مستثنی نبوده و فارق از اختلاف های واضح میان پ ک ک و حزب دموکرات، شماری از جریان های کرد عراق هم چون حزب اتحادیه میهنی و گوران نیز نسبت به رویکرد تهاجمی حزب دموکرات به دیده ی تردیدی می نگرند، به باور آن ها قدرت گیری فزاینده حزب بارزانی و دریافت مکرر حمایت های مالی و تسلیحاتی احتمالا توازن قدرت در اقلیم را در آینده ای نه چندان دور به ضرر آن ها تغییر خواهد داد.

معبد شیخ عدی که نزد ایزدیان بسیار محترم و مقدس است.

در سطح منطقه ای نیز ترکیه نسبت به هرگونه تحرک و قدرت گیری جناح های نزدیک به پ ک ک نگران بوده و تحقق احتمالی آن را بر خلاف منافع ملی خویش می پندار. رجب طیب اردوغان نسبت به اقدامات یگان های مدافع خلق ( پ ی د) در سوریه به شدت به واشنگتن هشدار داده و پس از تصرف منطقه تل ابیض در سوریه از مداخله احتمالی ارتش ترکیه در شمال سوریه خبر داده است. به گفته ی کارشناسان تصرف شهر تل ابیض از سوی کردها می تواند به آن ها در مرتبط کردن مناطق تحت کنترل در طول مرز ترکیه از عراق در شرق تا کوبانی در غرب کمک کند. به گفته ی رامی عبدالرحمان مسئول دیده بان حقوق بشر سوریه مبارزان کرد نوار مرزی به طول 400 کیلومتر را از منطقه شمال شرقی حلب در شمال این کشور تا مثلث مرزی سوریه ، ترکیه و عراق به جز گذرگاه قامشلی در استان حسکه به کنترل خود در آورده اند.

ترکیه نسبتا به ارتقای مواضع پ ک ک و پ ی د در سوریه و عراق بسیار نگران است.

وزارت امور خارجه ترکیه در همین راستا سفرای آمریکا و روسیه در آنکارا را احضار و نگرانی خود را از احتمال کمک این دو کشور به حزب اتحاد دموکراتیک کُرد سوریه ابراز اعلام کرده بود.

احمد داوود اغلو نخست‌وزیر ترکیه نیز هفته گذشته تصریح کرده بود که آنکارا اجازه هیچ‌گونه «همکاری با گروه‌های تروریستی را که علیه ترکیه در حال جنگ هستند نمی‌دهد.» او افزود که «رابطه نزدیکی» میان حزب اتحاد دموکراتیک و حزب کارگران کردستان وجود دارد، وی ادامه داد: «همان گونه که ایالات متحده و هم‌پیمانانش اجازه اسلحه‌رسانی به القاعده و شاخه‌هایش را نمی‌دهند، ترکیه نیز اجازه دادن اسلحه به حزب کارگران کردستان و شاخه‌هایش را نمی‌دهد.»

پ ک ک صدها ایزدی را آموزش نظامی می دهد.

حال و با حضور پر رنگ نیروهای پ ک ک و پ ی د در آزاد سازی احتمالی سنجار نگرانی های ترکیه دو چندان شده و بیم آن دارد که این اقدام بیش از هر زمانی امنیت ملی ترکیه را به خطر اندازد.

آشفتگی خاطر ترک ها در حالی است که واشنگتن و مسکو هر دو از زمان مداخله در سوریه و عراق به روی نیروهای پ ی د ( شاخه سوریه پ ک ک) حساب ویژه ای نموده اند. از زمان ورود نظامی ائتلاف به رهبری آمریکا به معادلات منطقه جهت رویارویی با داعش، یگان های مدافع خلق (بازوی نظامی پ ی د) در سوریه، در کنار پیشمرگه های کرد عراقی را می توان بزرگترین متحدین واشنگتن در عرصه میدانی در نبرد با تکفیری ها دانست. حمایت لجستیکی و هوایی ایالات متحده از نیروهای کرد به ویژه در سوریه نقش بسزایی در قدرت گیری آن ها ایفا نموده است، امری که با نگرانی و هشدار مکرر آنکارا روبرو شده است.

داعش قریب به 5000 زن و دختر ایزدی را به اسارت گرفته و آن ها را در بازارهای موصل و رقه به عنوان برده می فروشد. آن ها هم چنان امید به بازگشت به آغوش خانواده های شان را دارند.

آغاز حملات روسیه در سوریه و اعلام امادگی مسکو جهت حمایت از کردها در نبرد با تکفیری ها اکنون و بیش از هر زمانی موقعیت حزب اتحاد دموکراتیک ( پ ی د) را در مناطق کرد نشین تثبیت نموده است. بنا بر گزارش های منابع موثق صالح مسلح رهبر حزب اتحاد دموکراتیک کردستان سوریه اخیرا به مسکو رفته و با میخائیل بوگدانوف معاون وزیر امور خارجه روسیه در رابطه با چگونگی مقابله با تکفیری ها و جلب حمایت های مسکو دیدار و گفت‌وگو کرده اند.

روابط حسنه کردها با دولت اسرائیل ( بر مبنای استراتژی پیرامونی تل آویو) و حمایت پیدا و پنهان صهیونیست ها از ایجاد منطقه مستقل کردنشین در کنار طرح های خاورمیانه بزرگ و خاورمیانه جدید آمریکا که در آن و در راستای ایجاد آن چه دموکراسی در منطقه نامیده شده در جهت تجزیه منطقه گام برداشته مزید بر علت شده و دست کردها چه در عراق و چه در سوریه را به دستیابی به آرمان خویش جهت استقلال از عراق و سوریه باز گذارده است.

نقشه ی درگیری های میدانی در سنجار.

رسانه های وابسته به کردهای سوریه اخیرا نوشتند که « علی رغم مخالفت‌های شدید ترکیه با حزب اتحاد دمکراتیک و خودمدیریتی‌های ایجاد شده در غرب کردستان (کردستان سوریه) و تهدید به حمله نظامی علیه روژاوا (سه منطقه کردنشین سوریه) اما طی روزهای گذشته هواپیماهای ایالات متحده امریکا پنجاه تن تسلیحات نظامی برای یگان‌های مدافع خلق و متحدان آن در شهر حسکه فرود آوردند. سخنگوی وزارت خارجه امریکا در پاسخ به اعتراض رسمی آنکارا اعلام کرد به نگرانی‌های ترکیه واقفند اما کمک به نیروهای کرد متوقف نخواهد شد.»

پیشمرگه های کرد خواستار خروج عناصر وابسته به پ ک ک از حواشی سنجارند.

اوضاع در شنگال نیز گویا بر وفق مراد کردهای مدافع خلق است که حمایت جامع آمریکا را پشت سر خویش احساس نمایند. به واقع بر خلاف عدم حمایت جدی واشنگتن از دولت مرکزی بغداد، کردها چه نیروهای وابسته به حزب دموکرات و چه حتی یگان های مدافع خلق ( پ ک ک و پ ی د) علی رغم حضورشان در لیست تروریستی آمریکا مدام مورد حمایت نظامی این کشور قرار گرفته اند.

ایزدی ها امیدوارند با آزادی شهرشان از آوارگی نجات یافته و به سنجار باز گردند.

موضع جمهوری اسلامی ایران نیز در قبال مسئله شنگال ابهام آمیز است. بر خلاف حمایت ایران از نیروهای کرد علیه مقابله با داعش و پشتیبانی از آزادسازی این شهر، این که چه گروهی بر شهر غالب گردد هم چنان از سوی تهران لاینحل مانده است. قدرت گیری فزاینده حزب دموکرات در عراق با تصرف احتمالی سنجار می تواند زمینه تضعیف بغداد و نهایتا تجزیه عراق فراهم آورده و امنیت جمهوری اسلامی ایران را به خطر اندازد، از سویی دیگر نیز بسط قدرت پ ک ک نیز چنین فضایی را برای تجزیه سوریه فراهم خواهد آورد. جمهوری اسلامی ایران اگر چه به دلیل نگرانی نسبت به موقعیت سیاسی بشار اسد و هم پیمانانش در عراق موضعی ملایم تر نسبت به فعالیت های پ ک ک و پ ی د دارد و با وجود آن که عمده تمرکز کنونی پ ک ک در سرزمین های ترکیه و سوریه قرار دارد و عموما از درگیری با جمهوری اسلامی پرهیز نموده، با این حال بنا بر ایدئولوژی این حزب مبنی بر تشکیل کردستان بزرگ، هر گونه قدرت گیری پ ک ک و شعبش در منطقه خطرات گسترده امنیتی را علیه تهران و آنکارا در بر خواهد داشت.

تهران مصمم به حمایت هم زمان از ارتش عراق، حشد الشعبی، پیشمرگه های کرد در تقابل با داعش است.

تصرف احتمالی شنگال دایره نفوذ و منطقه تحت سیطره پ ک ک را از کانتون های سه گانه سوریه فراتر برده و به درون عراق خواهد کشاند، به همین روست که تهران نیز به مانند آنکارا میل چندانی به حضور پ ک ک در عراق نداشته و مایل است که در این راستا با تقویت دولت مرکزی عراق، دست برتری را از آن بغداد و شبه نظامیان حشدالشعبی قرار دهد.

منبع:فرهنگ

برچسب ها:
آخرین اخبار