امروز : شنبه ۱۳ آذر ۱۳۹۵ - 2016 December 3
۲۳:۲۸
ادموند
کمک مالی
کانال پیروان موعود
موسسه قاف
جنبش
کد خبر: 153452
تاریخ انتشار: ۲۴ آذر ۱۳۹۴ - ساعت ۱۱:۴۱
تعداد بازدید: 301
گروه بین الملل پیروان مــوعــود، کوتاه زمانی از انتشار خبر مرگ ملا محمد عمر رهبر گروه طالبان می گذرد، رهبری که فارغ از قضاوت های متفاوت ذکر شده در ...

گروه بین الملل پیروان مــوعــود، کوتاه زمانی از انتشار خبر مرگ ملا محمد عمر رهبر گروه طالبان می گذرد، رهبری که فارغ از قضاوت های متفاوت ذکر شده در رابطه با شخصیتش، بی گمان وجهه ای کاریزما و مقتدر میان طالب ها بوده تا آن جا که حتی با وجود مرگش در سال 2013، شماری از رهبران طالبان نسبت به آن نامطلع بوده و مطلعین از بیم پیامدهای انتشار خبر مرگ او و افتراقات احتمالی از بیانش امتناع می ورزیدند.

سرانجام و پس از کش و قوس های فروان حلقه ی رهبری طالبان به مرگ ملاعمر اعتراف نمود. از زمان آغاز انتشار خبر مرگ رهبر پرنفوذ طالبان، کارشناسان افغانستان بر پیامدهای بی بدیل این امر من جمله شکاف در میان طالب ها و احتمال به محاق رفتن فرایند صلح صحه گذارده اند. حرف و حدیث های پیرامون رهبری جدید بر ظن وجود افتراق میان رهبران طالب افزود، با این حال و در نهایت اکثریت طالب ها ملا اختر محمد منصور را به جای ملا عمر برگزیدند.

رهبری جدید طالبان که گفته می شود در طول سال های اخیر نقش بسزایی در هدایت طالب ها ایفا نموده است، جهت آن چه کارشناسان فقدان مشروعیت و کاریزمایش میان جنگجویان می نامیدند با برهم زدن معادلات صلح بر مشی بیش از پیش نظامی اش افزود، تا آن جا که افغانستان در ماه های اخیر و صرفا جهت قدرت نمایی گروه طالبان شاهد رویارویی شدید نیروهای دولتی با تکفیری ها بوده است. سقوط ولایت قندوز و انفجارهای پی در پی در پایتخت از جمله اقدامات رهبری جدید بود، با این حال بر همگان آشکار بود رهبری ملا منصور مورد پذیرش همگان قرار نگرفته است. خانواده ملا عمر، ملا دادالله از فرماندهان بلند پایه طالبان، ملا محمد عبدالرسول، سید محمد طیب آغا رئیس دفتر این گروه در قطر و... از مخالفینی بودند که با انشعاب از طالبان، گروه هایی جدید را تاسیس نمودند.

تشتت آرای حلقه رهبران طالبان تا آن جا پیش رفته که شماری از رسانه های افغان و پاکستانی در روزهای اخیر از ضد و خورد میان رهبران طالب سخن رانده و برخی مدعی جراحت  و یا مرگ ملا منصور در این درگیری ها شده بودند. روز چهارشنبه گذشته گزارش‌های ضد و نقیضی در مورد کشته یا زخمی شدن رهبر گروه طالبان در درگیری میان فرماندهان ارشد این گروه در منطقه‌ای نزدیک به شهر کویته منتشر شده بود. گفته شده این درگیری به دنبال بروز اختلاف میان اعضای ارشد طالبان در مورد گفت‌وگوهای صلح با دولت افغانستان روی داده است. دولت افغانستان در این باره با نشر اعلامیه‌ای گفته است که خبر زخمی شدن ملا اختر منصور، رهبر گروه طالبان را در یک درگیری در نزدیکی شهر کویته پاکستان تایید می‌کند.

مشاور اطلاع رسانی معاون اول ریاست جمهوری افغانستان، روز جمعه 4 دسامبر 2015 اعلام کرد، ملا اختر منصور رهبر جدید طالبان بر اثر زخم‌‌های شدیدی که داشته، کشته شده است.

 

عبدالله عبدالله، رئیس اجرایی حکومت وحدت ملی افغانستان، نیز در صفحه توییتر خود نوشته است که رهبر گروه طالبان دو روز پیش در یک درگیری در نزدیکی شهر کویته زخمی شده است. با این حال ذبیح‌الله مجاهد، سخنگوی گروه طالبان، این خبر را تکذیب کرده و گفته درگیری‌ اتفاق نیافتاده است. در همین حال یک منبع دیگر گفته است که رهبر طالبان در اثر زخم‌های که در این حادثه به او وارد شد، در بیمارستانی در کویته درگذشته است. این منبع افزوده است که ۴ محافظ آقای منصور نیز در همین درگیری کشته شده‌اند. در همین باره یک سخنگوی گروه طالبان به رهبری ملا رسول که مخالف رهبری ملا اختر منصور است، می‌گوید که ملا منصور در این حادثه کشته شده است.

برآورد خبرهای مختلف حاکی از وقوع چنین درگیری درون گروهی ای می باشد، امری که نشان از بالا بودن اختلاف ها میان طالبان حکایت دارد، رخدادی که در صورت صحت (مرگ احتمالی ملا منصور)، می توان آن را نقطه ی افولی برای اعتبار و جایگاه طالبان در معادلات منطقه دانست. جراحت و یا مرگ رهبر تازه به قدرت رسیده طالبان و روند رو به زوال این گروه شبه نظامی بی گمان پیامدهایی امنیتی-سیاسی برای کابل و اسلام آباد در بر خواهد داشت:

الف) اضمحلال طالبان: چهارده سال پیش و پس از حملات تروریستی 11 سپتامبر، ایالات متحده آمریکا و هم پیمانانش در حمله ای به افغانستان زمینه سقوط حکومت طالبان را فراهم آوردند. عناصر وابسته به طالبان در طول سال های فوق به مقابله نظامی با دولت افغانستان و نیروهای بیگانه مستقر در این کشور پرداخته اند، با این حال برآیند تحولات افغانستان حاکی از آن است که به گذر زمان از میزان نفوذ و فعالیت های نظامی طالب ها در سطح کشور کاسته شده است.

مرگ ملا عمر زمینه انشقاق میان طالب ها را فراهم آورد. تصویر فوق ملا اختر را نشان می دهد.

ضعف تدریجی طالبان، رهبران آن را به آغاز گفتگو با برخی همسایگان و دولت مرکزی سوق داد. فارغ از شکاف های ایجاد شده در سطح رهبری طالبان در زمینه موافقت یا مخالفت با گفتگو با دولت مرکزی کابل که حتی تا پیش از انتشار خبر مرگ ملا عمر نیز ایجاد شده بود، جراحت و یا مرگ ملا منصور بر دامنه تنش ها میان رهبران طالبان خواهد افزود. ملا منصور اگرچه فاقد مشروعیت و نفوذ کلام ملاعمر بود، با این حال عهده دار بودن سمت معاونت ملا عمر در دوران حیاتش بر وزن او نسبت به سایرین افزوده بود. حال و با مرگ ملا منصور و رقابت بیش از پیش جهت کسب رهبری این گروه از سوی برخی عناصر رده میانی، شاهد اختلاف های بیشتر در زمینه تدوم گفتگوها با دولت کابل خواهیم بود و تعیین رهبری جدید خواهیم بود. روندی که با حضور و قدرت گیری داعش در افغانستان می تواند زمینه زوال در درون طالبان را مهیا کرده و شماری از عناصر رادیکال این گروه را به سوی پیوستن به داعش متمایل گرداند.

بنابر داده های منتشر شده از سوی منابع نزدیک به طالبان در طول ماه های پس از انتشار خبر مرگ ملا عمر، طالب ها به سه جناح عمده تقسیم شده بودند. ملا اختر منصور مرد شماره دو طالبان و معاون ملا عمر رهبری یکی از سه جناح فوق را عهده دار بود، طیب آقا رهبر پیشین دفتر سیاسی طالبان در قطر و ملا عبدالرسول دو رهبر دیگری هستند که از اکثریت طالبان مشتق شده اند.

تضعیف طالبان زمینه رشد و توسعه طالبان در آن چه ولایت خراسان ( متشکل از افغانستان، پاکستان، بخش هایی از ایران و آسیای میانه) می نامند را در پی داشته است.

به واقع تحرکات رادیکال جریان وابسته به ملا منصور در طول سه ماه اخیر در نبردهای هم زمان با نیروهای دولتی، داعش و سایر شعب طالبان را نمی توان ناشی از قدرت این جناح دانست، بلکه رهبری اکثریت طالبان ناگزیر بود تا جهت ممانعت از فروپاشی گروه به اقدامات تند و تیز که گاها تبعات سنگینی را نیز نصیب این گروه می نمود بزند. حال و با حذف فیزیکی او می توان خط بطلانی بر گروه طالبان دانست، گروه قدرتمندی که زمان خود و کشورشان (افغانستان) را به مامن امنی برای تمامی تروریست های جهان تبدیل نموده بودند.

ب) یکه تازی داعش: بنابر آن چه مقام های امنیتی افغان، آمریکایی و روس در طول ماه های اخیر منتشر نموده اند، میزان حضور تروریست های داعش در افغانستان به شکل چشمگیری افزایش یافته است، حضوری که منجر به درگیری میان عناصر این گروه با افراد طالبان در برخی ولایت های افغانستان شده است.

مقام های افغان، دولت پاکستان را بزرگترین حامی طالبان می دانند. تصویر فوق دیدار اخیر روسای جمهور افغانستان (راست) و پاکستان (چپ) را در حضور دیوید کامرون نخست وزیر بریتانیا در پاریس نشان می دهد.

پیام منتشر شده از سوی طالبان به ابوبکر البغدادی مبنی بر عدم مداخله در امور افغانستان و پاسخ تهدید آمیز داعش به طالبان و متهم نمودن این گروه به آلت دست بودن دستگاه های امنیتی پاکستان بر رقابت فی مابین افزوده تا آن جا که منابع افغان از تسلط داعش بر برخی ولسوالی های افغانستان خبر داده اند.

موضع رادیکال گروه تروریستی داعش، تاسیس شعبه در آسیای مرکزی و افغانستان تحت عنوان شاخه خراسان، انفعال طالبان در سال های اخیر، حضور نیروهای بیگانه در افغانستان در کنار فقدان کارآمدی دولت مرکزی کابل جهت ایجاد رفاه در سطح جامعه زمینه گرایش شماری از جوان های نپخته و عمدتا بیسواد افغان به داعش را فراهم آورده است.

توسعه داعش در خاورمیانه زمینه زوال توامان اندیشه ی القاعده (متحد طالبان در افغانستان) را در بر داشته است. تصویر فوق ایمن الظواهری رهبر القاعده را نشان می دهد.

حضور اقوام و فرق مختلف در افغانستان و عدم تعهد ملی از سوی شهروندان این کشور در طول تاریخ عاملی برای افزایش تنش ها در افغانستان بوده است، حال به نظر می آید که گروه داعش با بهره جستن از شکاف های موجود در جامعه افغانستان توانسته در مناطق جنوبی این کشور نفوذ نماید. انتشار خبر مرگ ملا منصور بی گمان بیش از پیش به تضعیف گروه طالبان منجر خواهد شد، چرا که اصولا داعش در طول یک سال اخیر توانسته است شماری از رهبران و پیاده نظام این گروه را به سوی خود متمایل سازد، حال و با مرگ ملا منصور و فقدان رهبری در این گروه، داعش به مراتب قدرتمند تر از گذشته به فعالیت خود ادامه خواهد داد، به ویژه آن که عناصر وفادار به داعش شماری از رهبران طالبان را به سازش با دولت کابل متهم می نمایند.

ج) تعلیق گفتگوها و برهم خوردن معادلات منطقه ای: بزرگترین دستاورد دولت وحدت ملی افغانستان به ریاست اشرف غنی احمدزی را تلاش وی برای به پای میز کشاندن طالب ها عنوان می کنند، امری که با مرگ ملا عمر تعلیق شده و اکنون و با حذف فیزیکی ملا منصور بیش از هر زمانی غیر ممکن به نظر می آید. به واقع و حتی در صورت زنده بودن ملا منصور، موقعیت شکننده رهبری طالبان به گونه ای که امکان ریسک و آغاز گفتگو ها از سوی آنان را سلب می کند. فضای فوق عملا بدنه و کادر طالبان و دولت مرکزی را دچار سردرگمی خواهد نمود.

تحولات ماه های اخیر به ویژه پس از انتشار خبر مرگ ملا عمر نشان دهنده تغییر وزن طرفین دخیل در بحران افغانستان است. به واقع سازمان تروریستی طالبان تا به امروز عملکرد نزدیک و پایاپایی را با سازمان اطلاعات ارتش پاکستان (آی اس آی) داشته است و معمولا ابزار این سازمان در راستای تحقق خواسته هایش بوده است. حال و با چندپارگی ستیزه جویان و شکل گیری داعش موازنه قدرت در افغانستان و پاکستان تغییر خواهد نمود. به گفته ی شماری از ناظرین مقامات پاکستانی بیم آن دارند با قدرت گیری تکفیری های وابسته به داعش نه تنها در افغانستان بلکه موقعیت خود در کشورشان را نیز به خطر ببینند، چرا که احتمال سرایت و نفوذ داعش در پاکستان احساس می شود.

جلال الدین حقانی رهبر شبکه تروریستی حقانی.

گفته می شود که مقامات پاکستانی بر آنند با حفظ بدنه طالبان و انسجام آن نفوذ خود در افغانستان را حفظ نمایند، لذا ممکن در این راستا شاهد تغییراتی در کادر رهبری طالبان در آینده باشیم. از همین روست که امر سینها، سفیر هند در کابل اخیرا گفته است که سیاست فعلی پاکستان در قبال گفت‌وگوهای صلح در افغانستان، جامعه جهانی را ناگزیر خواهد کرد تا شبکه حقانی را به عنوان رهبری مشروع طالبان بپذیرد. سینها به روزنامه انگلیسی زبان 'هندو' گفت که حمله اخیر به جان ملا اختر محمد منصور، رهبر گروه طالبان، در شهر کویته نشان داد که اختلاف‌ها در این گروه تا چه حد جدی و شدید است.

شبکه حقانی یکی از چند گروه شورشی مسلحی است که در بیش از چهارده سال گذشته علیه دولت افغانستان و نیروهای خارجی حاضر در این کشور جنگیده است. جلال الدین حقانی رهبری این گروه را بر عهده داشته و از روابط حسنه ای با طالبان برخوردار است. شماری از کشورهای جهان، از جمله آمریکا ظاهرا شبکه حقانی را به عنوان گروهی تروریستی می‌شناسند. با وجود مجزا بودن شبکه حقانی از طالبان، هر دو گروه روابط بسیار نزدیکی دارند تا آن جا که سراج الدین حقانی ( پسر جلال الدین حقانی)، توامان علاوه بر جایگاه بالایش در شبکه حقانی به عنوان یکی از معاونین ملا منصور نیز در طالبان به ایفای نقش می پرداخته است.

دگرگونی در معادلات افغانستان و پاکستان و تضعیف و زوال احتمالی طالبان تاثیر مستقیمی بر جایگاه شبکه جهانی القاعده نیز خواهد داشت. از منطقه کوهستانی وزیرستان شمالی، پیشاور و پشتونستان به عنوان زادگاه و محل فعالیت القاعده نام برده می شود. شکل گیری داعش در شامات و سبک متفاوت تحرکات آن گروه تروریستی گویا جایگاه القاعده و رهبری آن (ایمن الظواهری) را نیز خدشه دار نموده است. القاعده و رهبری آن روابطی تنگاتنگ با طالب ها داشته تا آن جا که با رهبران آن اعم از ملا عمر و ملا منصور بیعت نموده و آن ها را امیرالمومنین خطاب می نمودند، حال و با تضعیف بیش از پیش طالبان، زوال تدریجی نیز در انتظار شبکه تروریستی و جهانی القاعده خواهد بود.

منبع:فرهنگ

برچسب ها:
آخرین اخبار