امروز : دوشنبه ۱ آبان ۱۳۹۶ - 2017 October 23
۱۳:۵۴
ادموند
کمک مالی
کانال پیروان موعود
موسسه قاف
جنبش
کد خبر: 18735
تاریخ انتشار: ۹ تیر ۱۳۹۲ - ساعت ۱۰:۲۷
تعداد بازدید: 80
میترا صمیعی، عضو هیأت علمی و مدیرکل پردازش و سازماندهی کتابخانه ملی ایران در گفت‌وگو با خبرنگار کتاب و ادبیات باشگاه خبری فارس «توانا» درباره مراحل ...

میترا صمیعی، عضو هیأت علمی و مدیرکل پردازش و سازماندهی کتابخانه ملی ایران در گفت‌وگو با خبرنگار کتاب و ادبیات باشگاه خبری فارس «توانا» درباره مراحل صدور مجوز «شاپا» در کتابخانه ملی ایران، بیان داشت: شاپا یا شماره استاندارد بین‌المللی پیایندهای ایران از هشت رقم تشکیل شده است که همراه با چهار حرف ISSN روی همه شماره نشریه چاپ می شود.

وی اضافه کرد: در اردیبهشت 1380 مجلس شورای اسلامی با تأسیس مرکز ملی ISSN در کتابخانه ملی مؤافقت کرد. گستره شمول شاپا به پیایندهای چاپی محدود نیست، بلکه پیایندهایی که به صورت بریل یا با سایر رسانه‌ها از جمله شبکه پیوسته آنلاین، لوح فشرده، میکروفیلم و پست الکترونیک منتشر می‌شود، نیز مشمول آن می‌شود.
 

* ارتباط مستقیم مرکز ملی شاپا با مرکز بین‌المللی ISSN در پاریس

صمیعی ادامه داد: دو سال بعد از تصویب این قانون توسط مجلس شورای اسلامی، سال 82 این مهم به صورت رسمی در کتابخانه ملی ایران راه‌اندازی و افراد در این معاونت مشغول به کار شدند.

وی معتقد است، ابتدای به کار تجهیزات کاملی برای شاپا وجود نداشت و کار خاصی هم در این راستا انجام نمی‌گرفت اما به دلیل اینکه بانی این کار «پوری سلطانی» یکی از متخصصان کتابداری بود، کارهای این معاونت بسیار اصولی پیش رفت.

صمیعی با بیان اینکه مرکز ملی شاپا با پاریس یعنی مرکز بین‌المللی ISSN ارتباط مستقیم دارد، افزود: ایران در بحث شاپا در رتبه بسیار خوبی قرار دارد به گونه‌ای که در حال حاضر 88 کشور مرکز ملی شاپا ایجاد کرده‌اند که ایران جزو چهل و چهارمین کشوری است که در این حوزه به ارائه درخواست پرداخته است.

* ارائه خدمات شاپا به کشورهای منطقه و عضو اکو توسط مرکز ملی شاپا در ایران

وی موقعیت ایران را در صدور مجوز شاپا با توجه به اینکه یک کشور آسیایی و خاورمیانه است، مطلوب ارزیابی کرد و گفت: هم‌‌اکنون ایران در میان کشورهای منطقه، بعد از ترکیه رتبه دوم را در شاپا به خود اختصاص داده است که این مهم بسیار خوب است چرا که در میان کشورهای منطقه کشورهایی نظیر ایران، ترکیه و ارمنستان مرکز ملی شاپا دارند و بقیه کشورها نظیر افغانستان، پاکستان، عربستان و عراق از داشتن مرکز ملی شاپا محروم هستند.

به گفته صمیعی، یکی از برنامه‌هایی که این معاونت در آینده برنامه‌ریزی خواهد کرد، این است که مرکز ملی شاپا که در کتابخانه ملی ایران واقع شده است، امور مربوط به شاپا سایر کشورهای منطقه به ویژه کشورهای عضو اکو را انجام دهد یعنی مرکز ملی شاپا کشورهای منطقه و عضو اکو در کتابخانه ملی ایران مستقر شود.

وی ادامه داد: سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران در سال 90 برای حدود 430 نشریه چاپی و الکترونیکی، مجوز شاپا صادر کرده است که در این راستا نیز در سال 91 حدود 600 نشریه مجوز شاپا دریافت کرده‌اند، که نسبت به سال گذشته آن رشد چشمگیری داشته است.

* کتابخانه ملی ایران تاکنون به 3900 نشریه مجوز «شاپا» داده است

صمیعی بیان کرد: کتابخانه ملی ایران تاکنون به 3 هزار و 900 نشریه مجوز «شاپا» داده است که در مقایسه با کشور ترکیه با آمار 4 هزار و 400 مجوز به نشریات، ایران دومین رتبه در منطقه را به خود اختصاص داده است.

این استادیار سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران معتقد است، آمار نشریاتی که این کتابخانه برای آنها مجوز شاپا صادر کرده است با آمار وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی مغایرت دارد چراکه سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران هم به نشریات چاپی و هم نشریات الکترونیکی مجوز «شاپا» صادر می‌کند، یعنی مدتی است که این کتابخانه به نشریات الکترونیکی نیز مجوز «شاپا» ارائه می‌دهد.

* ارتقای مرکز ملی شاپا به مرکز منطقه‌ای شاپا در آینده نزدیک

وی اضافه کرد: در حال حاضر در مراکز استانی کتابخانه ملی، شعبه‌ای از مرکز ملی شاپا در آنجا فعالیت می‌کنند و نشریات منتشره در استان‌ها شناسایی می‌شوند و پس از ارسال اطلاعات آنها به مرکز اصلی در تهران ، مجوز ارائه می‌شود.

صمیعی ادامه داد: یکی دیگر از برنامه‌های این کتابخانه ملی ایران، ارتقای مرکز ملی شاپا به مرکز منطقه‌ای شاپا است یعنی در نظر دار یم که همه کشورهای منطقه را در این حوزه تحت پوشش قرار دهیم.

* صدور مجوز ملی شاپا طی 6 روز کاری

این عضو علمی کتابخانه ملی ایران در پاسخ به پرسشی مبنی بر اینکه صدور مجوز ملی «شاپا» طی چند روز کاری صادر می‌شود، گفت: اکثر 6 روز کاری به طول می‌انجامد اما اگر حجم کار زیاد نباشد سریع‌تر انجام می‌شود اما در هر صورت نیازمند یک بازده زمانی شش روزه است به خاطر اینکه این که نسخه‌ای از این نشریات باید برای کشور پاریس ارسال شود.

وی اضافه کرد: روش ارائه مجوز «شاپا» به نشریات چاپی و الکترونیکی در کتابخانه ملی ایران به این گونه است که مرکز شاپا در کشور پاریس، بارکدی را به ایران تخصیص داده‌ است که وقتی شماره‌ای از ایران به یک نشریه‌ای داده می‌شود، آن نشریه برای کشور پاریس ارسال می‌‌شود و آنها نیز در نرم‌افزارشان به ذخیره‌سازی آن می‌پردازند، تا مطالب این نشریه برای استفاده همه کشورهای جهان قابل رویت باشد.

* همه نشریات تخصصی، علمی و پژوهشی باید دارای مجوز «شاپا» باشند

صمیعی ادامه داد: سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران در نمایشگاه‌های نشریات تخصصی تلاش دارد تا برای آشنایی مدیر مسئولان نشریات چاپی و الکترونیکی به تبلیغ شاپا بپردازد چراکه معتقدیم همه نشریات تخصصی باید دارای مجوز شاپا «ISSN» باشند به گونه‌ای که ارائه این مجوز به نشریات باعث اعتبار این آثار خواهد شد.

وی در پاسخ به پرسشی مبنی بر اینکه آیا امکان اینکه نشریات کودک و نوجوان هم بتوانند از این مجوز برخوردار شوند، وجود دارد، گفت: مجوز «شاپا» همه موضوعات نشریات را دربر می‌گیرد یعنی همه نشریات به خصوص نشریات تخصصی، علمی و پژوهشی باید دارای «شاپا» باشند.

صمیعی ادامه داد: نشریات علمی _ پژوهشی و یا تخصصی برای اخذ درجه حتماً نیازمند اخذ مجوز ISSN هستند، تا بتوانند علمی ترویجی و یا علمی _ پژوهشی شوند چراکه صدور مجوز «شاپا» برای یک نشریه اعم از الکترونیکی و چاپی یک امتیاز محسوب می‌شود.

به گفته وی، سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران برای ارائه مجوز «شاپا» به نشریات، هیچ محدودیتی را تعریف نکرده است چراکه شاپا به همه نشریات تعلق می‌گیرد.

* صدور مجوز شاپا در ایران رایگان است

مدیرکل پردازش و سازماندهی کتابخانه ملی ایران در پاسخ به این پرسش که آیا دریافت‌کنندگان نشریات برای صدور این مجوز باید وجهی را به کتابخانه ملی پرداخت ‌کنند، گفت: همه مراحل صدور مجوز «شاپا» توسط این کتابخانه رایگان صورت می‌گیرد البته ناگفته نماند که بسیاری از خدمات این کتابخانه رایگان است یعنی ماهیت کتابخانه ملی ایران این است که خدمات خود را به صورت مطلوب و رایگان  به اقشار مختلف جامعه ارائه کند.

وی در پاسخ به این سؤال که در کتابخانه ملی ایران تا چه اندازه ظرفیت صدور «شاپا» وجود دارد، بیان کرد: ظرفیت این کتابخانه برای صدور مجوز «شاپا» بسیار بالا است یعنی اینگونه نیست که خیل عظیمی از افراد در این معاونت حضور یابند و ما نتوانیم پاسخگوی آنها باشیم چراکه کتابخانه ملی ایران در بحث صدور مجوز «فیپا» توانسته است، از آزمایش‌ها خود با موفقیت بیرون آمده و پیروز باشد.

صمیعی ادامه داد: کتابخانه ملی ایران در مدت کوتاهی نظیر 24 الی 48 ساعت به صدور مجوز «فیپا» می‌پردازد به همین منظور باید گفت که ظرفیت و پتانسیل خوبی در این کتابخانه وجود دارد، که با برنامه‌ریزی صحیح می‌توان از آن به نفع مراجعان استفاده کرد.

* جذب نیروی انسانی در بخش شاپا در صورت افزایش تعداد متقاضی

وی در پاسخ به پرسشی مبنی بر اینکه چه تعداد از نیروی انسانی در بخش «شاپا» کتابخانه ملی مشغول به کار هستند، افزود: در حال حاضر 2 نفر در این بخش مستقر هستند، اما اگر زمانی متوجه شویم که متقاضی بسیاری در این زمینه وجود دارد، به نیروی انسانی این بخش افزوده خواهد شد یعنی نمی‌گذاریم که تعداد حداکثری متقاضی، به خدمات کتابخانه ملی ایران ضربه‌ای وارد کند چراکه یکی از وظایف کتابخانه ملی ایران ارائه خدمات به طیف عظیم مردم است.

صمیعی اضافه کرد: این کتابخانه پس از کسب اطلاعات کافی از نشریه مورد نظر در قالب فیلدری آن را برای مؤسسه ISSN جهانی ارسال می‌کند و آنها نیز این اطلاعات را به دلیل اینکه از مرکز ملی شاپا ایران به این مؤسسه ارسال شده است، قبول داشته و به ثبت بین‌المللی این نشریه می‌پردازند.

وی معتقد است؛ مدیر مسئول نشریه، یک نسخه از نشریه خود را تنها برای رؤیت به کتابخانه ملی ایران ارسال می‌‌کند،  که پس از ارسال فایل مورد نظر به ISSN جهانی، به دلیل اینکه در این معاونت آرشیوی برای نگهداری و پردازش این نشریات  وجود ندارد، آنها را برای آرشیو، به بخش نشریات کتابخانه ملی ایران ارسال می‌کند.

این استادیار سازمان اسناد و کتابخانه ملی در پاسخ به پرسشی مبنی بر اینکه صدور مجوز «شاپا» برای هر نشریه اعم از الکترونیک و یا چاپی، چه مقدار هزینه برای کتابخانه ملی در بر خواهد داشت، گفت: تاکنون هزینه‌ای را برآورد نکرده‌ایم چراکه هزینه صرف شده فقط در حد به کارگیری دو کارشناس کتابخانه ملی ایران بوده که درگیر این مهم است و سپس تجهیزاتی بوده که مورد استفاده قرار می‌گیرد یعنی فکر نمی‌کنم هزینه بسیار خاصی برای این مهم استفاده شود.
انتهای پیام/و
برچسب ها:
آخرین اخبار
پربازدید ها