امروز : پنجشنبه ۵ مرداد ۱۳۹۶ - 2017 July 27
۰۹:۳۶
ادموند
کمک مالی
کانال پیروان موعود
موسسه قاف
جنبش
کد خبر: 29532
تاریخ انتشار: ۷ مرداد ۱۳۹۲ - ساعت ۱۳:۳۱
تعداد بازدید: 58
بدون تردید عرصه حکمرانی و سیاست از حوزه‌های خطیر، مهم و حساس بوده و با منافع و امنیت جوامع و کشورها مرتبط است. در این ارتباط متفکرین و پژوهشگران ...

بدون تردید عرصه حکمرانی و سیاست از حوزه‌های خطیر، مهم و حساس بوده و با منافع و امنیت جوامع و کشورها مرتبط است.

در این ارتباط متفکرین و پژوهشگران اسلامی و اندیشمندان غربی نظرات و آراء گوناگونی برای اداره جوامع و حاکمان و سیاست ورزان ارائه داده‌اند و تقریبا همگان به رعایت عدالت و اخلاق در منش و روش حکومت‌داری توصیه کرده‌اند.   

دانایی (دانش، تخصص، مهارت و تجربه) و اخلاق (صبر، شکیبایی، حلم، استقامت، نرم خویی و پاکدستی) دو عنصر ضروری برای یک مدیر چه در سطح عملیاتی و میانی و چه در سطح عالی (سیاست مدار و دولتمرد) است. عصاره این دو عنصر در اعتدال گرایی تبلور می‌یابد.

اعتدال، حد وسط افراط و تفریط نیست؛ بلکه نقطه مقابل این دو قرار دارد. اعتدال تنها یک روش نیست، بلکه راهبرد است و در این چارچوب مفاهیمی نظیر «عقلانیت سیاسی»، «مقبولیت و مشروعیت سیاسی»، «کارآمدی سیاسی» و «سیادت سیاسی» معنا و مفهوم پیدا می‌کند. ایجاد نشاط سیاسی، حفظ انسجام ملی، تقویت کارآمدی، تقویت مشروعیت، افزایش مقبولیت و ایجاد اعتبار و امید و اعتماد متقابل بین مردم و حاکمیت از جمله اهداف راهبرد اعتدال است.

بصیرت سیاسی نیز که بارها از سوی مقام معظم رهبری مورد تاکید قرار گرفته است در چارچوب راهبرد اعتدال، معنای واقعی خود را می‌یابد.

راهبرد اعتدال؛ امید به آینده، پویایی و نشاط یک نظام سیاسی را هدف قرار می‌دهد. نشاط سیاسی نیز به مشارکت و حضور گسترده مردم منجر می‌شود و موجب تقویت حاکمیت شده و هرگونه تهدید نرم و سخت از کشور اعم از تهدیدات سیاسی، نظامی، اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی، حقوقی و امنیتی را خنثی و بی اثر می‌کند.

لکن خروج از اعتدال؛ یعنی افراط و تفریط، اعمال روش‌های افراطی یا تفریطی از سوی یک مدیر حتی در سطح عملیاتی و میانی موجب بی اعتمادی، بی اعتباری، بی تعادلی و بی نظارتی شده و مهمتر از همه خشونت و انفعال را در سازمان و مجموعه تحت مدیریت سبب می‌شود.

قانون گریزی، اتهام زنی، تخریب، تضعیف، شتابزدگی، حرمت شکنی، بی عدالتی، عدم تحمل، انعطاف ناپذیری، انفعال، تحجر، افراطی گری، تزویر و فریب، سطحی نگری، بی مسئولیتی، دروغگویی، عوام فریبی، بی صداقتی، بی انصافی، منفی بافی، ایجاد یاس و ناامیدی، جبهه گیری ناسالم، بی اعتنایی به بیت المال، قدرت طلبی، خودرایی، نفاق و دورویی، اختلاف افکنی، دشمن ورزی، راحت طلبی، تجمل خواهی، عدم پاسخگویی، سیاه نمایی، بداخلاقی، ضعف بصیرت، بی ظرفیتی و جناح گرایی از عمده صفات و ویژگی‌های مدیریت ناسالم و بعضا منبعث از روش‌های افراطی و تفریطی است و قطعا اعمال این روش‌ها در سطح کشور به مراتب دارای آثار زیان بارتری خواهد داشت.

به همین دلایل اندیشمندان و متفکرین اسلامی در گذشته و حال از جمله محمد غزالی، محقق نراقی، امام راحل (ره) و مقام معظم رهبری (مدظله العالی) ضمن پرهیز دادن از اعمال روش‌های افراطی و تفریطی بر مشی اعتدالی تاکید کرده‌اند.

در نظام اسلامی و مردم سالار، اخلاق و سیاست نیز به هم مرتبط است و لذا مسئولان و مدیران جامعه می‌بایستی غیر از دانایی و کفایت سیاسی؛ کفایت اخلاقی و اعتقادی نیز داشته باشند و اخلاقی کردن سیاست را وظیفه خود بدانند.

امام راحل (ره) فرمود: سیاست از معنویت جدا نیست و این دو در هم تنیده‌اند.

شرح صدر (یکی از اصول مهم اخلاق سیاسی در سیاست ورزی و زمامداری است و حضرت علی (ع) در این رابطه می‌فرماید: ابزار ریاست، سعه صدر است و زمامداران باید حلیم بوده و ملایمت داشته باشند.)، عدالت ورزی (که جوهر اخلاق است)، امانت داری، اعتمادسازی، مصلحت گرایی، قانون گرایی، همه جانبه‌نگری، واقع بینی، (در عین آرمان خواهی)، ساده زیستی و تواضع، خدمتگزاری، مسئولیت و انتقادپذیری، احترام متقابل، اخلاق محوری، تعهد، تخصص، عقلانیت، صداقت، شجاعت، رازداری، انصاف، مردم داری، حق مداری، عزت خواهی و خدا محوری از جمله ویژگی‌های چنین راهبردی است.

در نظام‌های مردم سالار، تصمیمات حاصل تعامل و تضارب آراء است تا منافع ملی و فراملی به نحو برتری تامین شود.

توجه به آراء و افکار عمومی و نخبگان جامعه در زمینه‌های مختلف و اجماع سازی که یکی از هنرها و روش‌های کار سیاسی در عرصه داخلی و بین‌المللی است نیز در اینگونه نظام‌ها تبلور یافته و پاسخ می‌دهد.

در نظام‌های مردم سالار و راهبرد اعتدالی که نظارت‌های دقیقی صورت می‌گیرد به هر کس متناسب با توان، لیاقت و کارایی مسئولیت داده می‌شود تا کارآمدی سیاسی و موفقیت در دستیابی به اهداف ترسیم شده تضمین گردد.

* پژوهشگر سیاست بین‌الملل
انتهای پیام/
برچسب ها:
آخرین اخبار
پربازدید ها