امروز : پنجشنبه ۲۷ مهر ۱۳۹۶ - 2017 October 19
۱۲:۰۴
ادموند
کمک مالی
کانال پیروان موعود
موسسه قاف
جنبش
کد خبر: 33673
تاریخ انتشار: ۱۷ مرداد ۱۳۹۲ - ساعت ۱۲:۳۳
تعداد بازدید: 64
خبرگزاری پیروان موعود به نقل از خبرگزاری فارس- فریبا علاسوند (عضو هیأت علمی دفتر مطالعات و تحقیقات زنان حوزۀ علمیه قم و استاد حوزه و دانشگاه): ...

خبرگزاری پیروان موعود به نقل از خبرگزاری فارس- فریبا علاسوند (عضو هیأت علمی دفتر مطالعات و تحقیقات زنان حوزۀ علمیه قم و استاد حوزه و دانشگاه): دانشنامه فرهنگ فاطمی(س) مجموعه‌ای است علمی متشکل از دو بخش: در بخش اول محور تمام مقالات وجود مقدس و مطهر حضرت فاطمه زهرا (س) است و در بخش دوم نیز به فرهنگ‌سازی و بسط معارف فاطمی(س) در حوزه زن و خانواده پرداخته شده است.

طبیعی است که حضرت زهرا(س) از موقعیت ویژه‌ای در بین معصومین(ع) برخوردارند و حسن ارادتی که همه شیعیان به ایشان دارند آنها را وا می‌دارد که از ژرفای وجود حضرت زهرا(س) و از آنچه که در این دریای متلاطم فضیلت‌ها وجود دارد، بهره‌مند شوند.

در طول تاریخ همیشه وجود ایشان مورد اهتمام پژوهندگان بوده و طبیعتاً تألیفات زیادی درباره حضرت هست اما همه این تألیفات جای یک تألیف همه جانبه را در میان خود خالی می‌دیدند.

تألیف متقنی آن هم در شکل دانشنامه‌ای و دایرة‌المعارفی احساس می‌شد که بتواند با توجه به نیازمندی‌های عصر حاضر و بخصوص با مسأله تنوع مذاهب اسلامی و نگاه تقریبی به مذاهب مجموعه گرانسنگی تهیه شود که محل مطالعه پژوهندگان شیعه و سنی باشد.

*استفاده از منابع دست اول شیعه و سنی

بر همین اساس اصرار بر این بوده که به حسب لزوم از منابع دست اول شیعیان و آنچه که در کتاب‌های اهل سنت وجود دارد به عنوان مسائل مشترک فی مابین راجع به فضائل حضرت مورد استناد قرار گیرد. همین مطلب ضریب اطمینان و اعتماد را از سوی مذاهب اسلامی نسبت به این مهم بالا می‌برد. چه اینکه در بخش اهل سنت اطلاعات بسیار کمی از این یادگار حضرت رسول(ص) دارند و متاسفانه گاهی شاهد هستیم که راجع به برخی بانوان حرم پیامبر(ص) کتاب‌های قطوری تألیف شده اما در مورد حضرت فاطمه (س) گاهی از خلال کتاب‌های بزرگ و پرصفحه صفحات اندکی به حضرت اختصاص داده شده است. به هر حال یک کار دانشنامه‌ای بزرگ که بتواند مورد اعتماد و استناد علمای جهان اسلام قرار بگیرد، آغاز شد.

در بخش اول و سه جلد نخست، زندگی، فضائل، ابعاد مختلف سیره حضرت و حکمت فاطمی(س) به رشته تحریر درآمد و تلاش شد در مقالات یک نگاه حداکثری به تمام آنچه که از میراث حضرت در دست ما هست و قابل اعتماد و ذکر آن شایسته بوده، توجه کامل شود. از این رو به جرأت می‌توان گفت که این دانشنامه در بخش تبیین زندگانی و سیره حضرت حتماً به فرازهای مختلف زندگی حضرت که مورد وثوق بوده پرداخته است.

در بخش دوم مجلدات چهار تا شش، مجموعه مقالاتی درباره دیدگاه‌های دینی پیرامون زن و خانواده در حدود 50 مدخل تألیف شده و دیدگاه اسلام در مسائل فوق ارائه شود. در این بخش سعی شده در هر موضوع از افراد شاخص مقالاتی گرفته شود. کار دانشنامه‌ای چون یک کار مجموعه‌ای است شاید بتوان گفت به ما کمک می‌کند تا به شیوه اجتهادی همه مسائل و اسناد و مدارک در یک موضوع را مورد نظر قرار دهیم و یک نگاه جامعی از مداخل و موضوعات و همچنین مطالبی که در هریک از آنها مطرح می شود ، به ما می‌دهد.

*2مرحله اساسی تدوین دانشنامه

روند تدوین دانشنامه در دو مرحله اساسی صورت گرفت البته نه به این معنا که مراحل متعددی فی ما بین نبوده است.

مرحله اول که با شورای علمی کار خود را در سه گروه سیره ، حکمت و زن و خانواده شروع کرد. کارگروه‌های تخصصی از افراد محقق و صاحب رأی در این حوزه‌ها تشکیل شد و پس از مدخل‌شناسی در جلسات متعدد، سفارش مقالات به نویسندگان متخصص آغاز شد. در مرحله نخست، مقالات به طور تخصصی و در قالب علمی -پژوهشی و گاه در حجم زیادو بدون استانداردهای مرسوم دانشنامه، تألیف شدند. به طور طبیعی در این مرحله مقالات در گروه علمی و سپس شورای علمی دانشنامه به تصویب رسیدند.

در مرحله دوم تدوین دانشنامه به خاطر تأسیس پژوهشکده دانشنامه‌نگاری و تغییراتی که در روند کار دانشنامه نگاری در پژوهشگاه صورت گرفت، مقالات نگارش شده، نیازمند به تغییرات جدی بودند. از این رو بخشی به نام واحد علمی ساختاری به دانشنامه‌نگاری ملحق شد. در این واحد سعی شد تا استانداردهای لازم در رابطه با دانشنامه‌نگاری دینی در مقالات رعایت شود. این مرحله در یک فرآیند بسیار طولانی، شامل تغییرات محتوایی و فنی بود.

تمام مقالات در فرمت و شکل جدیدی از قالب گزارش علم و گزارش موضوع دانش، به قالب و لحن گزارشی و جامع و مستند تبدیل شد . در این راستا منابع هر مقاله در واحد مذکور ، افزون بر تلاش‌های نویسندگان، دوباره باز تنظیم و غنی‌سازی شده و مقالات با زحمت زیاد، تکمیل شدند. روشن است که کار بازبینی و استاندارسازی در صورت امکان با خود نویسنده و در بیشتر موارد که پژوهشگر به دلایلی فاصله گرفته بود، واحد علمی ساختاری و محققین مستقر در پژوهشکده دانشنامه نگاری، آن را انجام دادند.

*تشکیل شورای علمی دانشنامه فاطمی

شورای علمی دانشنامه با اعضای نسبتاً جدیدی تشکیل و کار بازبینی مقالات را بر اساس تحولاتی که تابع استانداردهای دانشنامه‌نگاری بود، آغاز کرد. در شورای جدید افرادی آشنا با مباحث حکمت، تفسیر و قرآن، تاریخ، حدیث شناسی و مسائل زنان، گرد هم آمدند. مقاله‌های بازنویسی شده به شورای علمی، ارجاع و در شورا بررسی شده و گاهی برای رفع اشکالات متعددی به معاونت مربوطه و واحد علمی ساختاری ارجاع می‌شد. بنا بر این کار بسیار سنگین و پرتلاشی طی شد تا اینکه مقالات به وضع کنونی رسید. طبیعی است که برخی پژوهشگرانی که نگاه ایده‌پردازانه تری داشتند از تبدیل شدن مقاله خود به یک مقاله دانشنامه‌ای خلاصه، خرسند نباشند، اما به هر طریق این جریان خود جریان پرکار و پرتلاشی بود که انجام گرفت.

در نهایت تدوین دانشنامه فاطمی (س) از نظر رده‌بندی علمی، در رده قابل قبولی صورت گرفت و کسانی که به این مقالات مراجعه می‌کنند با توجه به سطح ارجاعات موجود می‌توانند با ضریب اطمینان بالا، به مقالات استناد نمایند. همه این مسائل و رخدادها باعث شد که این پروژه عظیم زمانی طولانی به تعویق بیفتد، اما به یاری خداوند متعال و همکاری دوستان در پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی و پژوهشکده دانشنامه‌نگاری امسال شاهد رونمایی از این اثر گرانسنگ خواهیم بود.
انتهای پیام/
برچسب ها:
آخرین اخبار