امروز : جمعه ۱۹ آذر ۱۳۹۵ - 2016 December 8
۰۲:۵۲
ادموند
کمک مالی
کانال پیروان موعود
موسسه قاف
جنبش
کد خبر: 52643
تاریخ انتشار: ۲ مهر ۱۳۹۲ - ساعت ۱۶:۰۰
تعداد بازدید: 79
به گزارش خبرگزاری پیروان موعود به نقل از خبرگزاری فارس، ترکیه و ایران دو قدرت جهان اسلام هستند که همواره در طول تاریخ برای گسترش نفوذ خود با هم رقابت ...

به گزارش خبرگزاری پیروان موعود به نقل از خبرگزاری فارس، ترکیه و ایران دو قدرت جهان اسلام هستند که همواره در طول تاریخ برای گسترش نفوذ خود با هم رقابت کرده اند. روابط ایران و ترکیه در سایه تحولات اخیر منطقه (سوریه) رنگ و بوی دیگری به خود گرفته است.

اگرچه هیچ گاه سابقه نداشته که روابط دو طرف به سطحی از تیرگی برسد که مجبور به قطع رابطه شوند، اما نباید هم از نظر دور داشت که هیچ گاه هم سابقه نداشته که دو طرف آنقدر به یکدیگر نزدیک شوند که پیمان‌های امنیتی با هم منعقد کنند و در همین راستا محور منطقه‌‌ای ایجاد کنند و از این موقعیت برای نفوذ هر چه بیشتر خود در منطقه استفاده کنند. با این حال مدتی است  که شاهد هستیم این محور و منافع مشترک تحت تاثیر تحولات اخیر منطقه‌ای قرار گرفته است.

ایران از سوریه حمایت می‌کند در حالی که ترکیه پس از آغاز ناآرامی‌ها در این کشور موضع دوستانه و استراتژیک خود را با دمشق تغییر داد و این امر سبب شده تا این تیرگی بر روابط ایران و ترکیه نیز اثر بگذارد.
 
نگاهی به تاریخچه روابط ایران و ترکیه پس از انقلاب 1357
 
دوران هاشمی رفسنجانی
سفر اربکان نخست وزیر ترکیه (از حزب اسلامگرای رفاه) به تهران و انعقاد قرار داد صادرات گاز ایران به ترکیه مهمترین رویداد در روابط دو کشور در دولت هاشمی بود. گرچه این وضعیت دیری نپایید و با قدرت گرفتن لائیک‌ها پس از او روابط ایران و ترکیه وضعیت وخیمی یافت. وضعیتی که تا سال اول دولت خاتمی نیز ادامه یافت.
دولت خاتمی
دولت محمد خاتمی هنگامی شروع به کار کرد که به جز ترکیه، اتحادیه اروپا نیز روابط خود را با ایران قطع و سفرایش را از کشور خارج کرده بود.اما دیدار سران دو کشور در حاشیه اجلاس دی 8 در قزاقستان از تنش میان طرفین کاست و دوکشور پس از چند سال سفیر مبادله کردند.

دولت بلنت اجویت با مسئله کردها موجه شد و با اعزام نیروهای نظامی به مرز سوریه خواستار تحویل دادن عبدالله اوجالان رهبر حزب کارگران کردستان ترکیه شد. امتناع سوریه از تحویل دادن وی، دو کشور را در آستانه درگیری نظامی قرار داد. دولت خاتمی با میانجیگری میان طرفین نقش مهمی در کاستن از تنش داشت و این موضوع به عنوان نقطه عطفی در روابط میان دو کشور ثبت شد.

گرچه ترکیه در نهایت با کمک آمریکا و رژیم صهیونیستی وی را دستگیر کرد و این موضوع جایگاه و اهمیت روابط با این رژیم را برای دولت ترکیه نمایان ساخت.
دولت احمدی‌نژاد

هنگامی که محمود احمدی نژاد در سال 1384 بر کرسی ریاست جمهوری ایران نشست، حزب اسلامگرای عدالت و توسعه سه سال بود که دولت ترکیه را در دست داشت.

تفکرات اسلامی هر دو دولت، زمینه‌ای شد تا ایران و ترکیه برای توسعه روابط خود تلاش کنند.معادلات تجاری، مخالفت ترکیه با اسرائیل به نفع فلسطینیان و مبارزه با چریک‌های حزب کارگران کردستان (پ‌ک‌ک) از جمله عوامل گسترش رابطه دو کشور در دوره اول ریاست جمهوری محمود احمدی نژاد بودند.

ایران و ترکیه توافقنامه‌هایی در زمینه همکاری‌های امنیتی امضا کردند

در سال 2010، ترکیه و برزیل با ایران بر سر برنامه اتمی و معاوضه اورانیوم غنی شده در تهران به توافق رسیدند. بسیاری این واقعه را اوج رابطه ایران و ترکیه می‌نامند، اما آمریکا و طرف‌های غربی توافق تهران را نپذیرفتند، و این ترکیه را مایوس کرد. در همان سال ترکیه که عضو موقت شورای امنیت سازمان ملل متحد بود با تمامی قطعنامه‌های شورا علیه ایران مخالفت کرد و این چنین حمایت خود را از ایران نشان داد.

ترکیه با این رویه سعی داشت از طرفی جایگاه خود را در خاورمیانه تقویت کند و از بروز جنگ در همسایگی خود جلوگیری نماید و از طرفی با این مانور سیاسی خود را برای عضو شدن دائم در اتحادیه اروپا مقتدر نشان دهد.

در این بین موضوع جنگ داخلی سوریه به یکی از مهمترین چالش‌های روابط ایران و ترکیه تبدیل شد. ترکیه همواره اعلام کرده بود روابط دوجانبه با ایران تحت تاثیر مسائل جنگ داخلی سوریه می‌باشد. در این دوره، تنها نقطه اشتراک از نظر سیاسی، موضعگیری دو کشور در قبال کودتای 2013 مصر بود که هر دو کشور آن را محکوم کردند.

از دیدگاه اقتصادی حجم داد و ستدهای اقتصادی دو کشور تا پایان سال 2011 فراتر از 16 میلیارد دلار بوده و به گفته مقامات دو کشور سعی می‌شود تا سال 2015 این رقم به 30 میلیارد دلار افزایش یابد.این در حالی است که به موجب فشار کشورهای غربی، ترکیه نیز مجبور شد رابط اقتصادی خود با ایران را کاهش دهد که کاهش 40 درصدی واردات نفت از ایران یکی از این تاثیرات بود.
 
دولت روحانی
با انتخاب حسن روحانی به عنوان رئیس دولت یازدهم ایران، رجب طیب اردوغان به روحانی تبریک گفت. احمد داود اغلو، وزیر امور خارجه وقت ترکیه نیز در مراسم تحلیف روحانی شرکت کرد و مقدمات دیدارهای رسمی را در حاشیه اجلاس سالانه سازمان ملل متحد مورخ سپتامبر 2013 تدارک دید.

فیروز دولت آبادی سفیر سابق جمهوری اسلامی ایران در ترکیه به همراه مجید جلالی کارشناس خاورمیانه با حضور در خبرگزاری پیروان موعود به نقل از خبرگزاری فارس به بررسی روابط ایران و ترکیه و ارائه پیشنهاد به دولت یازدهم در خصوص آینده این رابطه پرداختند.

«فیروز دولت‌آبادی» سفیر اسبق ایران در ترکیه در ادامه با اشاره به دیدار سفرای ایران در کشورهای خارجی با رهبر انقلاب که حدود 13 سال پیش روی داد، گفت: در این دیدار مقام رهبری، به سیاست خارجی ما در قبال ترکیه و پاکستان انتقاد شدید داشته و تاکید کردند که این دو کشور همسایگان مهم ما هستند و سیاست خارجی در قبال این کشورها خوب عمل نکرده است و باید تغییر کند.

وی افزود: در آن زمان سیاست خارجی ما در قبال ترکیه به درگیری‌های مرزی هم رسیده بود. مثلا آنکارا به توافقات گازی دو کشور عمل نمی‌کرد و تنش بر روابط حاکم بود. در رسانه‌های ترکیه ایران یک دشمن فرض می‌شد. در بررسی‌هایی که آن موقع «بنیاد مارشال» انجام داد، بر اساس همه‌پرسی، ایران بدترین چهره ممکن نزد مردم ترکیه شناخته می‌شد. تبلیغات وسیعی در داخل ترکیه علیه تهران صورت می‌گرفت و ایران را متهم به حمایت از جریانات کردی پ.ک.ک می‌کردند.
 
*متاسفانه سفرای ما از صحبت کردن با رسانه‌های داخلی و خارجی فرار می‌کنند

دولت‌آبادی در خصوص عملکرد و نقش سفرا در سیاست خارجی ایران معتقد است که نقطه ضعفی که در سیاست خارجی ایران وجود دارد و در 8 سال گذشته نیز شدیدتر شد، این است که سفرا را عادت نمی‌دهند مصاحبه و سخنرانی کنند و از صحبت کردن با رسانه‌های داخلی و خارجی فرار می‌کنند، وقتی شما نباشید برای پاسخگویی و صحبت کردن، دیگران می‌آیند اخبار گزینشی منتشر می‌کنند و این اتفاق در ترکیه هم رخ داد.

وی با بیان این که در ادامه سیاست خارجی ما تغییر و به تناسب آن فضا نیز تغییر کرد، گفت: در سال 2004 بنیاد مارشال در یک نظرسنجی دیگر در ترکیه اعلام کرد که ایران محبوب‌ترین کشور در ترکیه و با 98 درصد پاسخ مثبت مردم ترکیه مواجه شده است بر اساس همین نظرسنجی منفورترین کشور اسرائیل بود.

سفیر اسبق ایران در ترکیه در خصوص بحران سوریه تصریح کرد: سوریه موضوعی است که در داخل ترکیه هم در موردش چالش وجود دارد، آنجا هم یک دوگانگی وجود دارد. خیلی‌ها این سیاست را نمی‌‌پذیرند چرا که هزینه زیادی را به ترکیه تحمیل کرده است.
 
*همواره یک نگاه رقابت‌آمیز و احترام‌آمیز از سوی آنکارا بر روابط با تهران حاکم بوده

وی با اشاره به این‌که با روی کار آمدن حزب عدالت و توسعه در ترکیه یک باور اخوانی در سیاست خارجی ترکیه به وجود آمد گفت: اساس این سیاست صفر کردن تنش با همسایگان بود و به توصیه ایران نیز این سیاست از سوی آنکارا در قبال دمشق هم آغاز شد و خیلی از مشکلات را حل کرد و روابط را توسعه داد ،اما به ناگهان این سیاست در قبال سوریه دگرگون شد و امروز شاهد هستیم که ترکیه با همسایگان خود دچار مشکل شده است.

دولت‌آبادی در خصوص سیاست خارجی آنکارا در قبال تهران معتقد است که یک نگاه رقابت‌آمیز و احترام‌آمیز بر روابط حاکم بوده است. تحولات ایران همیشه بعد از مدتی در ترکیه تکرار شده، مدل‌های توسعه سیاسی و اقتصادی ایران تا 8 سال اخیر نوعی الگوی تحولات در ترکیه بوده است. در ترکیه به خاطر جلوگیری از ایجاد الگوی سیاسی ایران، چندین کودتا صورت گرفت، اما تحولات اخیر سیاسی در ترکیه شتاب بیشتری داشته که بخش عمده آن به خاطر نظارت اتحادیه اروپا و اعمال فشار و عدم اجازه به دخالت نظامیان در مسائل داخلی بوده است.

سفیر اسبق ایران در ترکیه در خصوص شکست سیاست خارجی آنکارا در بحران سوریه بر این باور است که این شکست باعث نمی‌شود ترکیه به ما نزدیک شود، بلکه آنکارا به دلایل دیگر به ایران نزدیک می‌شود. ترکیه پیامدهای بحران سوریه را فقط با همکاری با ایران می‌تواند از سر بگذراند و از عواقب وخیم آن رها شود. مردم ترکیه بر سر سوریه دچار دوگانگی هستند. همکاری با ایران این دوگانگی را از بین می‌برد و بحران اجتماعی و سیاسی داخلی را شدیدا کاهش خواهد داد.

دولت آبادی گفت: وارد شدن به فرآیند تروریست در کشورهای دیگر عواقب دارد. ترکیه خود یکی از اهداف جریانات القاعده خواهد بود، چون هم پیمان ناتو و آمریکا است به علاوه تنها کشور مسلمانی است که با رژیم صهیونیستی روابط نزدیکی دارد.

اگر جریان افراط امروز به عنوان یک ابزار از ترکیه در حوزه سوریه استفاده می‌کند،در آینده آنکارا را هدف قرار خواهد داد. در آن صورت هم راه فرار ترکیه از این پیامدها باز ایران است که می‌تواند مسیرهای دسترسی به ترکیه را ببندد.

وی با تاکید بر این نکته که ایران و ترکیه به هم وابسته هستند عنوان کرد: ما در حوزه‌های امنیت ملی ترکیه خیلی مؤثرتر هستیم تا ترکیه در ایران. وحدت ملی یکی از مؤلفه‌های مهم امنیت ملی است و ترکیه از این مولفه خیلی آسیب‌پذیر است.
 
*هرگاه که دولت‌های لائیک و تندروی ملی‌گرا در ترکیه به قدرت رسیدند، تنش‌های ما زیاد‌تر شد
 
مجید جلالی کارشناس خاورمیانه با اشاره به مذاکرات پ.ک.ک و دولت ترکیه و آتش‌بس که به وجود آمده است گفت: در ابتدای دهه 70، مذاکره سه جانبه بین ترکیه، ایران و سوریه در خصوص موضوع کردی داشتیم.

وی افزود: هرگاه که دولت‌های لائیک و تندروی ملی‌گرا در ترکیه به قدرت رسیدند، تنش‌های ما زیاد‌تر شد، مثلا در آن دوران به دلیل اطلاعات غلط، ترک‌ها با ادعای حضور پ.ک.ک در مناطق مرزی ایران، منطقه مرزی سردشت‌ ما که پشت کوه‌های قندیل که مقر پ.ک.ک است، را بمباران کردند.

جلالی با بیان این‌که هر چقدر درگیری آنکارا و پ.ک.ک شدیدتر می‌شد جو و شرایط علیه ایران نیز بدتر می‌شد گفت: با توجه به این که اقلیم کردستان یک منطقه مستقل سیاسی نبود،آنکارا نمی‌توانست علیه آن فضا سازی کند، پس شرایط ایجاب می‌کرد که فضا علیه تهران باشد. وقتی ارتش ترکیه نمی‌توانست مرزهای خود را کنترل کند عنصر خارجی را متهم می‌کرد.

وی افزود: حال هر چقدر موضوع کردی در ترکیه رو به حل شدن پیش برود، بهانه‌های ارتش و دولت ترکیه برای این که دیگران را متهم کنند کمتر می‌شود. چند ماهی است که به دلیل آتش‌بس، درگیری در مرزهای ترکیه نداریم و حال هر چقدر این روند ادامه پیدا کند دیگر بهانه‌های ترکیه برای علم کردن دخالت خارجی از بین می‌رود.

کارشناس خاورمیانه با بیان این که تهران و آنکارا بر اساس توافقی که کرده‌اند می‌توانند برای تامین امنیت مرزی همکاری کنند عنوان کرد: البته این همکاری در جریان است و کمیته‌ها و هیئت‌ها متقابل با هم دیدار می‌کنند، اما باید از همه ظرفیت‌های خود برای همکاری‌های متقابل استفاده کنیم و از رقابت‌ها کم کنیم.

* حرکت اعتراضی میدان تقسیم از یک منطق برخوردار بوده که هنوز پایدار مانده است

فیروز دولت‌آبادی سفیر اسبق ایران در ترکیه در ادامه نشست در خصوص رویدادهای «گزی پارک» استانبول و واکنش رسانه‌های ایران به این رویداد، با اشاره به این‌که رسانه‌ها یا انعکاس افکار حاکمیت هستند یا افکار عمومی گفت: به هر حال، حالت خوبی نیست که رسانه‌های دو طرف بخواهند با تفسیرهای خود از مسائل و مشکلات داخلی طرف مقابل، در روابط مشکل ایجاد کرده و یا به اختلاف نظرها دامن بزنند. باید مراقب این وضعیت باشند.

وی افزود: ماجرای گزی‌پارک حادثه‌ای است که اتفاق افتاده و ما باید سعی کنیم که بی کم و کاست اخبار آن را منعکس کنیم و کاری به نتیجه آن هم نداشته باشیم چون به ما ربطی ندارد، اما این حادثه نکته‌ای را به ما یادآور می‌کند که پتانسیلی مقابل دولت اردوغان در محیط داخلی ترکیه شکل گرفته است. شاید قادر نباشد تاثیری روی انتخابات آینده و شکست حزب عدالت و توسعه بگذارد، اما نسبت رای آوری‌ این حزب را تنزل خواهد داد.

دولت‌آبادی با تاکید بر این که به هر حال نباید فراموش کنیم که این حرکت از یک منطق برخوردار بوده که هنوز پایدار مانده است عنوان کرد: برای مثال نهضت 99 در آمریکا شروع شد، ولی نماند و تمام شد چون پتانسیلی نداشت. این حادثه نشان می‌دهد که پتانسیلی مقابل دولت اردوغان می‌تواند شکل بگیرد. افکار عمومی، جریانات سیاسی و اقتصادی و اجتماعی در 10 سال گذشته که کاملا با سیاست‌های اردوغان هماهنگ بودند و احساس نمی‌شد که احتیاج به یک رفتار اعتراض‌آمیز داشته باشند. به این پتانسیل رسیدند.
 
*تضمین ساختار سیاسی فعلی ترکیه از سوی اتحادیه اروپا، نظامیان این کشور را راضی کرده که از سیاست کنار باشند

وی افزود: حال اردوغان خوب می‌داند که در مسائل داخلی پتانسیل اجتماعی وجود دارد و در ضمن می‌داند که این پتانسیل از طرف اتحادیه‌ اروپا نظارت می‌شود و نباید از یک مرزی بیشتر جلو بیاید چون اقدامات تنبیهی شدیدی دادگاه‌های اتحادیه اروپا متوجه ترکیه می‌کند.

سفیر اسبق گفت: البته ترک‌ها هم این امر را می‌خواهند، چون اگر از این نظارت خارج شوند به دامن نظامیان می‌افتند. این اتحادیه اروپا است که این امنیت را ایجاد کرده تا دولت اردوغان با خیال راحت کار کند. قوانین اتحادیه اروپا است که این اجازه را به آنها داده که در فضای باز کار کنند. ریشه‌های نظامی‌گری در ترکیه همچنان مستحکم هست و به هیچ راضی نیستند که از فضای قدرت و سیاست خارج شده اند و همچنان تمایل دارند که برگردند.

وی عنوان کرد: تضمین ساختار سیاسی فعلی ترکیه از سوی اتحادیه اروپا، نظامیان این کشور را راضی نگاه داشته که از سیاست کنار باشند و نگران تغییر ساختار از سوی اسلامگرایان نباشند، پس هنوز پتانسیلی در ترکیه شکل نگرفته است که بخواهد تبدیل به یک قدرت‌ جدی مقابل حزب عدالت و توسعه در انتخابات شود. مگر این که بحران سوریه سرریز شود به داخل ترکیه و امنیت ترکیه به خطر بیفتد.

دولت‌آبادی با بیان این‌که اگر دولت بشار اسد بماند انتقادات جناح‌های مخالف به اردوغان شروع خواهد شد و ترکیه در چالش‌های دیگر می‌افتد تصریح کرد: برای هر کشوری دولت‌های با ثبات در همسایگی خیلی با اهمیت تر هستند.

*باید در انعکاس اخبار داخلی همسایگان خود دقت کنیم و اخبار درست منتشر کنیم

مجید جلالی کارشناس حوزه خاورمیانه در خصوص حادثه  میدان تقسیم معتقد است که این رویداد محصول عملکرد دولت اردوغان بود. کسانی این حرکت را هدایت و حمایت کردند مثل احزاب ملی‌گرای لائیک که یک سوم کرسی‌های پارلمان ترکیه و یک سوم جامعه رای دهنده ترکیه را تشکیل می دهند و قطعا بر نتیجه کلی انتخابات تاثیر خواهند گذاشت.

وی با بیان این‌که این حرکت بر برنامه‌ها و سیاست‌های فعلی حزب نیز بی‌تاثیر نبوده است تصریح کرد: می‌توان این تاثیر را بر عملکرد دولت اردوغان در بحث کردی دید، که روند مذاکرات با کردها کند شده است و در نتیجه شاهدیم که کردها به این شرایط معترض هستند که چرا هنوز مرحله اول توافقات از سوی دولت انجام نشده است.

کارشناس حوزه خاورمیانه در خصوص عملکرد ایران به خصوص رسانه‌ها در قبال حادثه میدان تقسیم بر این باور است که  وقتی ما زیاد این موضوع را مطرح می‌کنیم و تفسیر دلخواه خودمان را انعکاس داده و این رویدادها را به بحران سوریه ربط می دهیم، به طور طبیعی دولت ترکیه معترض ما می‌شود و می‌گوید شما بر اساس اختلاف نظری که در مورد سوریه با من دارید، این مسئله را تفسیر می‌کنید.

وی افزود: باید در انعکاس اخبار داخلی همسایگان خود دقت کنیم و اخبار درست منتشر کنیم.

*چه بشار برود، چه بماند، ترک‌ها ضرر کرده‌اند

جلالی در خصوص بحران سوریه و جایگاه آنکارا، با تاکید بر این که هر اتفاقی در سوریه بیفتد، چه بشار برود، چه بماند، ترک‌ها ضرر کرده‌اند تصریح کرد: در گذشته نه چندان دور ،مهمترین کشور اعزام‌کننده نیروی تروریسم به عراق، سوریه بود. حال امروز ببینید دمشق به چه روزی افتاده است. مطمئن باشید که ترکیه هم می‌تواند دچار همین مشکل در بحث تروریسم (گروه‌های تندرو اسلامگرا) شود، البته شدت و ضعف دارد و بستگی به اراده نظام بین‌المللی و  عملکرد دولت ترکیه خواهد داشت.

کارشناس خاورمیانه گفت: بخشی از گروه‌های تندرو از اردن، بخشی از لبنان و بخشی از ترکیه وارد سوریه می‌شوند با این تفاوت که در ترکیه، دولت هم با این مسئله همراهی کرده و چراغ سبز نشان می‌دهد. دولت اردوغان رسما علیه سوریه شمشیر کشیده است،اما در لبنان و اردن اراده دولت در این امر دخیل نیست.

جلالی افزود: تحولات کردستان سوریه به ترکیه تاثیر گذار است، ترکیه 800 کیلومتر مرز زمینی مسطح با سوریه دارد. اینجا دیگر کردستان عراق با کوه‌های مرتفع نیست، اگر نصف این 800 کیلومتر هم به دست PYD حزب دموکراتیک اتحادیه کردستان سوریه، بیفتد آن وقت کسانی در این منطقه حاکم خواهند شد که از نظر الگو و سلسله مراتب سازمانی چشم به پ.ک.ک دارند و بدون شک برای آنکارا مشکل‌ساز خواهند شد.

کارشناس مسائل کردی گفت: در واقع ترکیه با یک کیان کردی مستقل در جنوب خود  و یک کیان مستقل با مرز مشترک با  کردستان عراق دارد، حال ببینید چه تاثیری به کردهای ترکیه و دولت اردوغان خواهند گذاشت.

جلالی افزود: حال اگر دولت سوریه سقوط نکند و یک رژیم زخم خورده مثل بشار همچنان بماند چه خواهد شد. بشار با کارت کردی می‌تواند علیه ترکیه دست به کار شود و هزینه بالایی را به آنکارا تحمیل کند پس اردوغان به این سادگی نمی‌تواند از بحران سوریه عبور کند.
 
* اخوان المسلمین علیه دولت سوریه که تنها خط مقدم مقابل رژیم صهیونیستی است دست به سلاح برده
 
فیروز دولت‌آبادی در این بخش نشست با تایید سخنان جلالی گفت: حداقل 5 دهه این مسئله بر روابط ترکیه و سوریه سایه خواهد انداخت و هیچگاه هم از تاریخ پاک نخواهد شد.

وی افزود: برداشت دولت ترکیه از موضوع سوریه اشتباه بود، این طور تفسیر شد که یک اقلیت علوی بر یک اکثریت سنی ناراضی حکومت می‌کند.

دولت‌آبادی با اشاره به عملکرد اخوان المسلمین در منطقه خاورمیانه گفت: این گروه عملکرد عجیبی از خود نشان داد مثلا در سوریه دست به مبارزه علیه بشار می‌زند، در اردن در حاکمیت شراکت می‌کند، در مصر کار سیاسی می‌کند البته تا قبل از تحولات اخیر و برکناری مرسی، معلوم است که در مرکزیت فکری اخوان مشکل وجود دارد، اگر قرار بود اخوان در جایی بجنگد، قاعدتا باید می‌رفت در مصر می‌جنگید که با اسرائیل سازش کرده بود. باید مدعی سرزمین‌های اشغالی می‌شد که در دست اسرائیل است، اما آمده در سوریه که تنها خط مقدم مقابل اسرائیل است قرار گرفته.
 
*عدم شناخت درست از محیط واقعی سوریه باعث شد که دولت آنکارا دچار این اشتباه شود
 
وی گفت: دولت ترکیه با این برداشت غلط وارد بحران سوریه  شد. در حالی که دولت سوریه اساسا مورد حمایت اکثریت سنی های این کشور بود و به همین دلیل هنوز سقوط نکرده است. بحث پیوند دولت سوریه با مردمش خیلی عمیق‌تر است و اساسا علویان سوریه در حاکمیت هیچ گاه تنها نبوده اند چون که حاکمیت در سوریه لائیک است و در این فرآیند نیز هیچگاه گروه‌ها و اقلیت‌ها احساس ناامنی نمی‌کنند و مشارکت بر اساس عقاید مذهبی نیست بلکه بر مبنی ماهیت منافع ملی تعریف می‌شود. به همین دولت بشار یک دولت مردمی است.

سفیر اسبق کشورمان معتقد است که عدم شناخت درست از محیط واقعی سوریه باعث شد که دولت آنکارا دچار این اشتباه شود.

وی با بیان این که ترکیه می‌تواند پیامدهای بحران سوریه را تحمل کند، اما در بلند‌مدت همین اشتباه پاشنه آشیل این دولت خواهد بود گفت: زمان و محدودیت‌های انسانی و مکانی  همواره در تاریخ عاملی بوده اند که حکومت‌ها دست به دست شود. ممکن است در ترکیه جریانات لائیک و ملی‌گرا دوباره به حاکمیت بازگردند. ما باید روابط خود را با ترکیه حفظ کنیم. ما همسایه هستیم و در هیچ شرایطی نمی‌توانیم سرزمین خودمان را برداریم و جای دیگر برویم. به همسایگان خود چسبیده ایم و همکاری‌های فرهنگی بین قومیت‌هایمان چه کردی و چه آذری ادامه دارد. به علاوه هر دو کشور مسیر دسترسی به شرق و غرب برای هم هستیم. ترکیه مسیر امن ترانزیت سوخت ما به اروپا است.
 
*آنکارا در شکست تهدید‌های تحریمی علیه ایران نقش اساسی داشت

وی افزود: آنکارا در شکست تهدید‌های تحریمی علیه ایران نقش اساسی داشته و چون کشور بزرگ و قدرتمندی است در این مسیر مقاومت هم کرده است. ما نمی‌توانیم از امارات چنین انتظاری داشته باشیم چون امارات یک دولت شهر است،‌اما ترکیه یک کشور است.
 
*کاری کنیم که ترکیه آبرومند از این بحران خارج شود
 
دولت‌آبادی با تاکید بر این‌که باید روابط خود را از تنش‌ها دور نگه داریم و کار دیپلماسی هم همین است،گفت: با مذاکرات دائمی و مستمر و با بحث‌های نظری همراه با روشن کردن ابعاد این فاجعه برای منطقه، کاری کنیم که ترکیه آبرومند از این بحران خارج شود. ما نباید هدفمان این باشد که ترکیه شکست خورده از این بحران خارج شود.

وی افزود: اگر دولت اسد ماند هم، باید گوشزد کنیم که به هر حال آنکارا می‌تواند برایش بحران‌ساز شود و نباید لجاجت و کینه داشته باشد و بهتر است که به سمت همکاری بروند.
 
*گروه‌های اخوانی وقتی به قدرت رسیدند فکر کردند دیگر احتیاجی به ایران ندارند

دولت‌آبادی گفت: اگر این ماجرا نبود، امروز ترکیه، سوریه و ایران می‌توانستند، قدرتمند مقابل رژیم صهیونیستی در منطقه باشند و آن را مهار کنند. اگر این بحران در سوریه نبود شاید مرسی به این روز دچار نمی‌شد، ما پتانسیل خوبی در مصر داشتیم و می توانستیم آرمان فلسطین را مستحکم‌تر کنیم، متاسفانه گروه‌های اخوانی وقتی به قدرت رسیدند فکر کردند دیگر احتیاجی به ایران ندارند.

*آنکارا به کمک ما برای حل پیامد‌های بحران سوریه نیاز دارد

سفیر اسبق ایران در ترکیه عنوان کرد: آنکارا به کمک ما برای حل پیامد‌های بحران سوریه نیاز دارد، باید دیپلماسی ایران با ترکیه پرحجم، منطقی و با برنامه باشد تا هم ترکیه و هم منطقه را نجات دهیم، پیروزی تروریسم در منطقه هیچ پیامد مثبتی نخواهد داشت.

مجید جلالی در این خصوص گفت: ما قبلا از پتانسیل خود در سوریه استفاده کردیم و اختلافات عراق و سوریه را حل کردیم. باید از این پتانسیل در حل اختلافات ترکیه و سوریه هم استفاده کنیم تا ثبات به منطقه بازگردد. فراموش نکنیم که  اگر بشار هم برود به هر حال با ترکیه منافع همسو و مشترک داریم و ما باید در این وضعیت به دوست خود کمک کنیم.
 
*مقابل تحریم‌ها شاهد اعتراض‌های مستمر و قانونمند از طرق دیپلماسی و حقوقی نیستیم، این یک ضعف است

سفیر اسبق ایران در ترکیه با بیان این‌که قدرت یک نظام در سیاست خارجی آن متجلی می‌شود تصریح کرد: متاسفانه ما در دولت قبلی از این پتانسیل استفاده نکردیم، وزرای ما از سفر خارجی می‌ترسیدند، اعتماد به نفس وجود نداشت ،سفرای ما در اروپا از حرف زدن می ترسند چون این اعتماد به نفس به آنها داده نشده است و همین می‌شود که مقابل تحریم‌ها شاهد اعتراض‌های مستمر و قانونمند از طرق دیپلماسی و حقوقی از سوی دیپلمات‌های خود نیستیم و این یک ضعف است.

*اگر تیم سیاست خارجی برون گرا و با اعتماد به نفس باشد مشکلات حل می‌شود

وی در پایان با تاکید بر این که اگر تیم سیاست خارجی برون گرا و با اعتماد به نفس باشد مشکلات حل می‌شود، تصریح کرد که باید سفرا، وزرا و دیپلمات‌ها وارد صحنه شوند و از مصاحبه نترسند، پاسخگو باشند، باید حمایت شوند تا اعتماد به نفس داشته باشند. همین الان می‌توانیم از خیلی از مقامات آمریکایی به جرم جنایت علیه بشریت بر اساس اعمال تحریم علیه ملت ایران شکایت کنیم.
انتهای پیام/خ
   
برچسب ها:
آخرین اخبار