امروز : چهارشنبه ۷ تیر ۱۳۹۶ - 2017 June 28
۰۵:۴۹
ادموند
کمک مالی
کانال پیروان موعود
موسسه قاف
جنبش
کد خبر: 52960
تاریخ انتشار: ۳ مهر ۱۳۹۲ - ساعت ۱۱:۰۸
تعداد بازدید: 49
*هادی محمدی فر بیان رویداد انتخابات پارلمانی اقلیم کردستان عراق در 31 آگوست آغاز شد . این انتخابات برای تعییین 111 نماینده پارلمان محلی کردها ...

*هادی محمدی فر

بیان رویداد

انتخابات پارلمانی اقلیم کردستان عراق در 31 آگوست آغاز شد . این انتخابات برای تعییین 111 نماینده پارلمان محلی کردها شروع شد و تمامی جریان های سیاسی با ارائه لیست واحد انتخاباتی به عرصه انتخابات وارد شدند. پارلمان کردستان از آنجا که نماد اراده ملی کردها و سمبل تجمع جریان های سیاسی است، می تواند نقش تعیین کننده ای در آینده سیاسی کردستان داشته باشد. 11 کرسی پارلمان به  اقلیت های قوی و مذهبی، و 25 درصد به نامزدهای زن اختصاص یافته است.

با توجه به بحران سیاسی در عراق و گسترش موج جدید اقدامات تروریستی، فقدان اجماع ملی در نهادها و چهره های ملی عراق،( بالاخص پس از بیماری جلال طالبانی)، و هم چنین تحولات بهار عربی در خاورمیانه، انتخابات اقلیم کردستان عراق اهمیت خاصی دارد. نوشتار پیشرو با بررسی جریان های سیاسی اقلیم کردستان عراق به رویکرد جریان های انتخاباتی و چشم انداز وقایع کردستان عراق می پردازد.

تحلیل رویداد

انتخابات پارلمانی در کردستان عراق، بعد از دهه 1990 و تعیین منطقه پرواز ممنوع در شمال عراق، شکل گرفت. در انتخابات پارلمانی دهه 1990 دو حزب اتحادیه میهنی کردستان و حزب دمکرات کردستان عراق، قدرت را به طور کامل در دست داشتند.  ریاست دولت نیز به طور دوره ای بین اتحادیه میهنی و حزب دمکرات در گردش بود.

در این میان احزاب اسلامی با وجود انتقاداتی که به روند دولت ، انتخابات و مدیریت اجرایی اقلیم کردستان داشتند، در اتخابات شرکت می‌نمودند اما تحت تاثیر جریان های نوین ناسونالیسم کردی، نتایج مطلوبی به دست نمی‌آوردند. این نتایج عمدتا تاثیر چندانی در آینده اقلیم کردستان نداشت و بر همین اساس احزب اسلامی عمدتا به صورت نیروهای اپوزسیون، به نقد برنامه‌ احزاب حاکم می‌پرداختند.

در فضای پس از حوادث 2003 و سقوط بغداد، پارلمان اقلیم کردستان با همان سبک و سیاق قبلی به فعالیت خود ادامه داد و در انتخابات 2005 این اقلیم، دو حزب حاکم همچنان قدرت بلامنازع بودند و احزاب اسلامی هم در قالب اپوزسیون به فعالیت می‌پرداختند.




بعید به نظر می‌رسد دو حزب سویال دمکرات و آینده به مانند دوره قبل، و در سایه ائتلاف با اسلام گرایان اخوانی، بتوانند نتایج بهتری کسب کنند. با این وجود، ورود حزب راه حل دمکراتیک،( یا همان حزب اصلاح و دموکراسی) ،که از اقمار pkk  است، به عرصه رقابت انتخاباتی، فصل جدیدی از تنش های انتخاباتی را رقم خواهد زد که می تواند بسیاری از معادلات را بهم بریزد. 






با وجود تغییر نظام سیاسی در عراق و سقوط دیکتاتوری صدام، القیم کردستان عراق همچنان فعالیت های دو حزبی را در پیش گرفت و با اتخاذ سیاست دو حزبی، اداره اقلیم را هدایت می‌نمود. اما انتخابات اقلیم کردستان عراق در جولای 2009، نقطه عطف سیاسی در القیم کردستان محسوب می‌شود.

نوشیروان مصطفی امین، مرد شماره 2 اتحادیه میهنی کردستان عراق، سیاست دو حزبی را را به فساد اداری متهم نمود و بسیاری از اعضای شورای رهبری اتحادیه میهنی، از جمله ملا بختیار را متهم به ناتوانی در اداره امور نمود. همچنین اعلام نمود که دامنه فعالیت نیروهای حزب دمکرات کردستان باید به منطقه زرد، یعنی مناطق تحت سلطه بارزانی محدود شود. نوشیروان مصطفی امین همچنین خانواده بارزانی را متهم به عشیره گرایی و بی‌توجهی به شایسته سالاری در اداره امور القیم نمود. با این سیاست، جنبش نوظهور گوران، در انتخابات جولای 2009، 25 کرسی را بدست آورد.

در سلیمانیه گوران آراء بیشتری به نسبت اتحادیه میهنی کسب نمود و توانست با همکاری دیگر احزاب اپوزسیون، یعنی جماعت اسلامی و اتحاد اسلامی کردستان، فراکسیون اپوزسیون را تشکیل دهد. با شروع انتخابات سپتامبر 2013، فضای سیاسی در کردستان عراق رنگ جدیدی گرفت.در این انتخابات برخلاف دو دوره قبلی، هر جریان به طور مستقل نامزدهای خود را در قالب لیست واحد به عرصه انتخابات فرستاد.

در انتخابات پارلمانی 2009 شاهد شکل‌گیری ائتلاف‌های انتخاباتی بودیم. به طور مثال، ائتلاف کردستانی با همکاری دو حزب اتحادیه میهنی و حزب دمکرات کردستان، شکل گرفت و ائتلاف اصلاح و خدمت رسانی، با همکاری جماعت اسلامی کردستان، اتحاد اسلامی کردستان، حزب سوسیال دمکرات کردستان و حزب زحمتکشان کردستان شکل گرفت. اما در انتخابات کنونی این رویه به فراموشی سپرده شد و اتحادیه میهنی و حزب دمکرات به طور مستقل و با لیست واحد شرکت کردند . عمده ترین لیست های انتخاباتی شامل لیست های زیر است:

1- لیست 110: لیست مورد حمایت حزب دمکرات کردستان عراق است. سازمان یافته ترین حزب کردی در انتخابات اقلیم کردستان، حزب دمکرات کردستان است که براساس تفکرات ناسیونالیسم کردی و دموکراسی، تلاش‌های جدی می‌نماید. لیست 110 با تکیه بر دستاوردهای کنونی و حمایت از موفقیت حزب دمکرات در طی سالیان گذشته، با شعار حمایت از دستاوردها و انفال شده‌گان، شهیدان و توسعه اقتصادی، برنامه‌هایی برای پیروزی انتخاباتی دارد. عمده ترین نامزدهای مورد حمایت این لیست ساسان عونی، علی بنگلادشی،هیوا قادر، عبدالوهاب علی، سخنگوی شورای رهبری حزب دموکرات کردستان عراق  و قاضی هرسین هستند.

2- لیست 102: لیست مورد حمایت اتحادیه میهنی کردستان عراق است. ارسلان بایز، رئیس کنونی پارلمان اقلیم کردستان، سرلیست این حزب است و با شعار رای به حق و رای به سبز، و با تاکید بر عدالت، در اقلیم کردستان عراق فعالیت حزبی را آغاز نموده است. این جنبش با تاکید بر دستاوردهای کنونی، همکاری و اتحاد با حزب دمکرات کردستان را به مرحله پس از انتخابات و شکل‌گیری پارلمان جدید موکول نموده است. عمده ترین نامزدهای این حزب غیر از ارسلان بایز ، درباز کوسرت رسول، فرزند کسرت رسول علی،  ته لار لطیف، دشاد شیخ جنگی و شیلان عبدالله می‌باشند.




با وجود تغییر نظام سیاسی در عراق و سقوط دیکتاتوری صدام، القیم کردستان عراق همچنان فعالیت های دو حزبی را در پیش گرفت و با اتخاذ سیاست دو حزبی، اداره اقلیم را هدایت می‌نمود. اما انتخابات اقلیم کردستان عراق در جولای 2009، نقطه عطف سیاسی در القیم کردستان محسوب می‌شود.






3- لیست 117 : لیست مورد حمایت جنبش نوظهور تغییر است. این لیست مورد حمایت نوشیروان مصطفی امین است و با تکیه بر نقد سیاست های احزاب حاکم، برچیده شدن فساد اداری و قانون‌گرایی و با شعار " دیگر بس است ؛ تغییر می‌دهیم، وارد انتخابات شد. عمده ترین هواداران این حزب در سلیمانیه هستند اما پیش بینی می شود در اربیل و دهوک نیز، تعدادی نماینده داشته باشد. نامزدهای مورد حمایت این جریان، یوسف محمد صادق سرلیست این جریان، حسین صالح محمد، سردار قادر علی، عمر عنایت و دکتر جوان اسماعیل عزیز است. 

4- لیست 105 : لیست مورد حمایت اتحاد اسلامی کردستان عراق است. اتحاد اسلامی کردستان، شاخه کردی اخوانی‌های اقلیم کردستان عراق است. محمد فرج، دبیرکل این حزب است و با سازمان جماعت اخوان المسلمین ارتباط نزدیکی دارد. این حزب، مشی میانه‌رو دارد و هرگونه خشونت در تحولات کردستان را نفی می‌کند. بهار عبدالرحمان، ابوبکر عمر عبدالله و جمال غمبار، عمده ترین نامزدهای اتحاد اسلامی در انتخابات پارلمانی اقلیم کردستان عراق هستند.

5- لیست 113 : لیست مورد حمایت حزب اصلاح و دموکراسی کردستان است. این حزب شاخه عراقی pkk است و از حمایت قاطع جریان‌های هوادار پارت کارگران کردستان برخوردار است. این حزب ضمن تاکید بر دستاوردهای کنونی، راه حل دموکراتیک را گزینه‌ای مناسب برای حل مشکلات موجود می داند. سرلیست این حزب، نجیمه عمر صالح است و تارا قادر، دیار غریب هلمت ، داستان معروف و دکتر علی گلپی از دیگر نامزدهای این حزب هستند.

برخلاف دیگر احزاب قدرتمند اقلیم کردستان عراق، که بین 80 تا 100 نامزد را در قالب لیست انتخاباتی خود معرفی نموده‌اند، این حزب 38 نامزد دارد و برای اولین بار است که در منطقه اقلیم کردستان عراق به طور رسمی فعالیت می‌نماید.

6- لیست 104 : این لیست مورد حمایت اسلام گرایان جهادی جماعت اسلامی کردستان عراق، به رهبری علی باپیر است.  در نواحی حلبچه و خرمال، هواداران متعصب و دو آتشه‌ای دارد. نجیمه شیخ لطیف، سلیم کویی، ماموستا هورامان، سونسن نجم الدین رشید و دانا دارا حسین، از نامزدهای مطرح این لیست هستند.

7- لیست 111: این لیست مورد حمایت سوسیال دمکرات های کردستان عراق به رهبری محمد حاجی محمود است و با شعار سوسیالیسم و دموکراسی، درصدد ارائه برنامه هخای اساسی برای آینده اقلیم کردستان عراق است. سرلیست این حزب، سالار عبدالله حاجی محمود است . برهان احمد محمد صلح،مرضیه محمد امین و سالار سروت عبدالله، از نامزدهای مطرح این جریان هستند.

8- لیست 108 : لیست حزب آینده اقلیم کردستان عراق ، که مورد حمایت قادر عزیز است. زانا شیروانی، نامزد مطرح حزب آینده کردستان عراق است .

9- لیست 101: لیست حرکت اسلامی کردستان عراق به رهبری محمد بازیانی است. تا قبل از انتخابات سراسری اقلیم کردستان، محمد بارزیانی خواستار ائتلاف احزاب اسلامی با هم بود اما پس از انتخابات به صورت مستقل و در قالب لیست واحد اقدام نمود. ایوب خدابخش و آرام ناسر، نامزد مطرح حرکت اسلامی کردستان عراق است.




 لیست 101 در انتخابات اقلیم کردستان عراق، لیست حرکت اسلامی کردستان عراق به رهبری محمد بازیانی است. تا قبل از انتخابات سراسری اقلیم کردستان، محمد بارزیانی خواستار ائتلاف احزاب اسلامی با هم بود اما پس از انتخابات به صورت مستقل و در قالب لیست واحد اقدام نمود. ایوب خدابخش و آرام ناسر، نامزد مطرح حرکت اسلامی کردستان عراق است. 






با توجه به آرایش مستقل احزاب، رقابت شدیدی بین لیست های انتخاباتی در 30 سپتامبر روی خواهد داد. در سلیمانیه، جریان‌های تغییر، اتحادیه میهنی و تا حدی، حزب اصلاح و دموکراسی کردستان، نتایج انتخابات را دگرگون خواهند نمود. در اربیل، احزاب اسلام گرا، و بالاخص لیست 104، یعنی حزب اتحاد اسلامی کردستان، دست بالایی خواهد داشت و پیش بینی می‌شود که این حزب در این شهر بتواند آراء زیادی کسب نماید.

در دهوک نیز، این حزب فعالیت‌های جدیدی را آغاز نموده است و با توجه به حوادث سال 2011 و آتش گرفتن دفتر مرکزی این حزب در دهوک، اتحاد اسلامی کردستان به نسبت دوره قبل آراء بیشتری خواهد داشت. اما عمده ترین رقابت، در شهر اربیل، و بین سه جریان اتحادیه میهنی ، حزب دمکرات و جنبش تغییر یا گوران خواهد بود. بعید به نظر می‌رسد دو حزب سویال دمکرات و آینده به مانند دوره قبل، و در سایه ائتلاف با اسلام گرایان اخوانی، بتوانند نتایج بهتری کسب کنند.

با این وجود، ورود حزب راه حل دمکراتیک،( یا همان حزب اصلاح و دموکراسی) ،که از اقمار pkk  است، به عرصه رقابت انتخاباتی، فصل جدیدی از تنش های انتخاباتی را رقم خواهد زد که می تواند بسیاری از معادلات را بهم بریزد. احزاب دیگری هم که با نام های جدید، وارد کارزار انتخابی شده‌اند، می توانند با برنامه ریزی درازمدت، زمینه را برای دور بعدی انتخابات فراهم نمایند.

تاثیر تحولات بهار عربی بر این انتخابات، به ویژه احزاب اسلامی، مساله‌ای است که نباید نادیده گرفت و این احزاب با توجه به روندهای کنونی در تحولات بهار عربی، فضای جدیدی را برای خود تعریف نموده‌اند که متاثر از تحولات مصر و تونس است. در این راستا احزاب اسلامی، با استفاده از روندهای بهار عربی، فرصت خوبی دارند تا به صف آرایی در قبال دیگر احزاب سکولار و ملی‌گرا بپردازند.

چشم انداز رویداد

انتخابات پارلمانی در اقلیم کردستان عراق، یک ضرورت تاریخی برای ایجاد جامعه‌ای نوپا، و در راستای تحقق دموکراسی است اما با توجه به اقتدار احزاب حاکم، روند دموکراسی با چالش‌هایی مواجه خواهد شد. احزاب حاکم با بهره‌بردای از ابزار اقتصادی، یعنی درامدهای نفتی، ابزار ایدئولوژیک،( یعنی ناسیونالیسم کردی)، و ابزار امنیتی،(یعنی نیروهای شبه نظامی)، می‌توانند از این فرآیند به نفع خود استفاده نمایند. اما احزاب گوران، حزب دمکراسی واصلاح ، جماعت اسلامی و اتحاد اسلامی نیز، با توجه به رویکردهای انتقادی که در این چهار سال داشته‌اند، می‌توانند به آینده حزبی خود امیدوار باشند.

برای کردها آنچه که اهمیت دارد، انتخاباتی آزاد و آرام، با حضور اکثریت است، که رهبران جریان‌های اصلی هم به آن اشاره نموده‌اند. حال باید منتظر رای مردم در انتخابات پیشرو بود که آیا مردم ثبات را می‌خواهند یا تغییر را.

*کارشناسی ارشد دیپلماسی و سازمانهای بین المللی

انتهای متن/
برچسب ها:
آخرین اخبار
پربازدید ها