امروز : یکشنبه ۲۹ مرداد ۱۳۹۶ - 2017 August 20
۱۱:۲۱
ادموند
کمک مالی
کانال پیروان موعود
موسسه قاف
جنبش
کد خبر: 55177
تاریخ انتشار: ۸ مهر ۱۳۹۲ - ساعت ۱۲:۱۰
تعداد بازدید: 137
به گزارش خبرگزاری پیروان موعود به نقل از خبرگزاری فارس به نقل از شبکه اجتهاد، حجت‌الاسلام سروش محلاتی استاد حوزه علمیه قم در نشست «بررسی فقهی به ...

به گزارش خبرگزاری پیروان موعود به نقل از خبرگزاری فارس به نقل از شبکه اجتهاد، حجت‌الاسلام سروش محلاتی استاد حوزه علمیه قم در نشست «بررسی فقهی به کارگیری سلاح‌های شیمایی» که در «مؤسسه فهیم» قم برگزار شد؛ اثرات زیانبار سلاح‌های جنگی امروز را دنیا را بسیار گسترده دانست و بیان داشت: اثرات زیانبار آن‌ها اختصاص به کسانی که در میدان جنگ حضور دارند، ندارد و نه تنها زنان و کودکان را در بر می‌گیرد بلکه بر تمام موجودات زنده یعنی حیوانات و حتی گیاهان تأثیرگذار است.

وی سلاح‌های کشتار جمعی را در حال حاضر به دو دسته هسته‌ای و شیمیایی تقسیم کرد و ادامه داد: نزدیکترین عنوان به این بحث در فقه، بحث «القاء السم فی بلاد الکفار» است.

این استاد حوزه با اشاره به قدمت این بحث از زمان شیخ طوسی و قبل از آن تا کنون، اظهار داشت: صورت مسئله این است «آیا القاء سم در جنگ بر علیه کفار و مشرکین به عنوان ابزار از بین بردن آن‌ها جایز است یا نه؟» در فقه ما، در کنار تخریب و نابود کردن خانه‌ها به وسیله منجنیق، آتش زدن و به آب بستن دشمن، از القاء السم نیز نام برده شده است.

*عدم جواز القاء سم در بلاد کفار در کلام قدما

وی همچنین علت پرداختن علما به این مسأله را وجود روایاتی از معصومین دانست و با بیان اینکه سه قول نزد علما وجود دارد، افزود: قدماء از علما، قائل به حرمت مطلق هستند، در فتوای علما، همه ابزارها برای جهاد با کفار جایز است و فقط القاء السم از این ابزار استثنا شده است که مسلمانان حق استفاده از آن را ندارند و در تعلیل فتوا، کشته شدن کودکان و زنان و دیوانگان بیان کرده‌اند.

حجت‌الاسلام محلاتی با اشاره به اینکه منابع قدما چون «شیخ طوسی» در الاقتصاد، نهایه و الجمل و العقود، «حلبی» در اشارة السبق، «ابن زهره» در غُنیه، «ابن ادریس» در سرائر، «حلی» در جامع الشرایع و ابن حمزه در کتاب وسیله، که به عدم جواز کلی اشاره کرده‌اند، گفت: این عدم جواز، حتی در صورتی که پیروزی متوقف بر آن باشد هم باقی‌ است.

وی ریشه این فتوا را روایتی از پیامبر دانست که در کتاب «اصول کافی» جلد 5 ص 28 و به سندی معتبر نقل شده است که القاء سم در بلاد مشرکین را نهی کرده‌اند.

*جواز مطلق القاء سم در بلاد کفار در نظر متأخرین

این استاد حوزه سپس به تفصیل نظریه عدم حرمت پرداخت و خاطرنشان کرد: این جواز به دو شکل جواز مطلق، یعنی این سلاح مثل بقیه سلاح‌هاست و استفاده از آن مطلقاً جایز است و جواز در صورت ضرورت، یعنی اگر با سلاح دیگر نمی‌شود به پیروزی رسید، القاء سم جایز است، در دیدگاه فقهای متاخر آمده است.

وی مبنای قائلین به جواز را آیه «وَأَعِدُّوا لَهُمْ مَا اسْتَطَعْتُمْ مِنْ قُوَّةٍ وَمِنْ رِباطِ الْخَیْلِ» دانست که امر به تجهیز برابر دشمن به هر وسیله‌ای می کند و مطلق است و افزود: قائلین به جواز ظهور آیه را با روایت خدشه دار نمی‌کنند و ظهور آیه را اقوی می‌دانند.

این استاد حوزه اظهار داشت: اگر ملاک کشته شدن غیر نظامی‌ها مطرح است، ابزار دیگری هستند که همین اثر را دارند مثل منجنیق و آتش زدن پس با اینها چه باید کرد؟

وی  با نقل سؤال یکی از اصحاب از امام صادق(ع)، ادامه داد: یکی از صحابه امام از شهری می‌پرسد که درگیر جنگ است آیا آب بستن، آتش زدن و زدن با منجنیق زمانی که در آن میان زنان، کودکان، اسیران مسلمان و پیرمردان و تجار از است جایز است و امام اجازه می‌دهند.

صاحب شرایع و علامه حلی جواز مطلق را قبول کرده‌اند و به ابن جنید نیز منسوب است، مرحوم علامه نیز در کتاب‏های تحریر، تذکره، مختلف، و منتهی این بحث را مطرح کرده و القاء سم را جایز دانسته است.

*قول سوم و جواز مشروط برای القاء سم

حجت‌الاسلام محلاتی به تشریح قول سوم پرداخت و بیان داشت: گفته‌اند که اگر القاء سم ضرورت ندارد ممنوع است و اگر ضرورت دارد جایز است. یعنی اگر می‌توان با روش‌ها و شیوه‌های دیگر غلبه کرد اولویت با آن‌ها است ولی اگر چاره‌ای نیست، می‌توان از القاء السم استفاده کرد و جایز است.

وی ادامه داد: در ایضاح الفوائد، لمعه، محقق کرکی در جامع المقاصد و شرح لمعه این قول وارد شده است. از علمای معاصر آیت‌الله خوئی و اتباع و شاگردان ایشان این قول را قبول کرده‌اند، آیت‌الله خوئی در کتاب «منهاج الصالحین» می‌گوید القاء السم به خاطر نهی پیامبر(ص) جایز نیست، ولی زمانی که مصلحت عامه باشد که اقتضای القاء سم صورت بگیرد مثل اینکه جهاد یا فتح متوقف بر القاء سم شود، جایز است.

این استاد حوزه با بیان نتیجه نظر آیت‌الله خویی که القاء سم در مورد سربازان جنگی مطلقاً اشکالی ندارد، بیان داشت: آیت‌الله شیخ جواد تبریزی، آیت‌الله وحید خراسانی و آیت‌الله روحانی که بر منهاج آیت‌الله خویی حاشیه زدند در این قسمت بدون حاشیه زدن بر متن، عملاً این مطلب قول را قبول کرده اند.

وی با بیان این سؤال که با دستور قرآن در مقابله به مثل در قرآن آیا در صورت استفاده دشمن از سلاح شیمیایی آیا این مجوزی برای استفاده از این سلاح جایز می‌شود یا نه؟ ادامه داد : از بین معاصرین علامه شیخ فضل‌الله نیز نظر آیت‌الله خوئی را قبول کرده است، در کتاب الجهاد ایشان است آمده است: القاء سم جایز نیست ولی در زمانی که چاره‌ای در جنگ نباشد و راهی برای پیروزی غیر از القاء سم نیست، القاء سم جایز است و تصمیم گیری در این زمینه با ولی امر مسلمین است.

*قسم چهارم و حرمت مطلق القاء سم در کلام علما قدیم و متاخر

حجت‌الاسلام محلاتی گفت: صاحب جواهر از کسانی است که به طور کلی القاء السم را جایز نمی‌داند، هر چند فتح و پیروزی متوقف بر القاء سم باشد و به کسانی که به روایت اصول کافی عمل نمی‌کنند اعتراض کرده است.

وی با اشاره به اینکه مرحوم آقا ضیاء عراقی آخرین کتاب جهاد را در بین متأخرین نوشته است و به دقت در اصول مشهور است، افزود: مرحوم آقا ضیاء در شرح تبصره جلد 4 بیان داشته است که آلات قدیم و جدید حکم جنگ را تغییر نمی‌دهد الا القاء سم در شهرها که به خاطر نهی پیامبر به صورت کلی ممنوع است، هر چند پیروزی متوقف بر آن باشد.

انتهای پیام/
برچسب ها:
آخرین اخبار