امروز : سه شنبه ۳۱ مرداد ۱۳۹۶ - 2017 August 22
۱۸:۴۸
ادموند
کمک مالی
کانال پیروان موعود
موسسه قاف
جنبش
کد خبر: 80997
تاریخ انتشار: ۸ اردیبهشت ۱۳۹۳ - ساعت ۰۶:۰۰
تعداد بازدید: 23
به گزارش خبرنگار آئین و اندیشه خبرگزاری پیروان موعود به نقل از خبرگزاری فارس، نشست «نیم نگاهی به الهیات و علوم انسانی» با حضور حسن رحیم‌پور ازغدی در ...

به گزارش خبرنگار آئین و اندیشه خبرگزاری پیروان موعود به نقل از خبرگزاری فارس، نشست «نیم نگاهی به الهیات و علوم انسانی» با حضور حسن رحیم‌پور ازغدی در دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال برگزار شد.

*«الهیات» تأثیرگذارترین مؤلفه در علوم انسانی است

وی ابتدا گفت:‌ تعریف الهیات به معنای عام و علوم انسانی به معنای خاص، در تعریف‌های واحد مورد اجماع جهانی در تمام مکاتب گوناگون یکسان و مورد اجماع نبوده است؛ تعریف الهیات به معنای اعم؛ هستی‌شناسی و وجودشناسی و الهیات به معنای اخص به معنای خداشناسی است که در مکاتب مادی و الهی به صورت متفاوتی بیان شده است.

این نظریه‌پرداز اسلامی اظهار داشت: یکی از مؤلفه‌های متعددی که در تقسیم‌بندی فکری در علوم انسانی تأثیرگذار است، الهیات است.

وی عنوان کرد: یکی از دیدگاه‌های مخالف الهیات، «هیوم» است که بر اساس دیدگاه او گرایش شکاک تجربه‌گرا کم‌کم در فلسفه غرب غالب شد و سایه خود را در تمام عرصه‌های علوم انسانی و علوم اجتماعی انداخت.

رحیم‌پورازغدی تصریح کرد:‌ بر اساس نظریه «هیوم» وقتی درباره هستی و چیستی آن صحبت می‌کنیم، به نتیجه نظری می‌رسیم اما هیچ نظریه عملی در پی ندارد و نام آن را گسست میان «است و باید» گذاشتند که هرچند اشتباه بود اما بسیار مهم و زیربنایی تلقی می‌شد.

* چرایی شکست نظریه هیوم

عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی با تأکید بر مسئله خطای معرفت‌شناختی «هیوم» گفت: یکی از نتایج این دیدگاه آن است که حکمت نظری به هیچ وجه مستظهر حکمت عملی نیست و از یک طرف مسئولیت‌های اخلاقی و حقوقی ریشه علمی ندارد؛ با توجه به اینکه علم از واقعیت گزارش می‌دهد، اما ارزش‌ها اعتباری‌اند مانند محبت به خلق، انفاق، عدالت، ایثار و ... هیچکدام علمی نیستند، ‌چرا که فقط متد تجربی، علم به شمار می‌رود و با متد حسی هم فقط مسائل مادی ثابت می‌شود و از آنجا که اخلاق و حقوق از امور حسی هستند، مگر «باید و نبایدهای» اخلاقی و حقوقی به چشم دیده می‌شوند، درحالی که آنها جزو معقولات ثانی فلسفی هستند.

وی خاطرنشان کرد: «هیوم» معتقد است که علیّت، واقعیت ندارد و او فقط توالی میان امور را می‌دید. به طور مثال سوختن در پی آتش می‌آید، رطوبت در پی آب و از همین جا شکاکیت حتی در علوم تجربی نیز بوجود آمد، چه برسد به شکاکیت در علوم اعتباری و حقوقی.‌

* چرا علوم تجربی به تنهایی قابل استناد نیست/ هیوم معتقد است که علم از مذهب و اخلاق جداست!

رحیم‌پورازغدی به تبیین مبانی نظریه «هیوم» پرداخت و گفت: لازمه تفکر مبتنی بر نظریه «هیوم» این است که نه تنها اخلاق و حقوق، علمی نبوده و همچنین اموری واقعی و صددرصد نیستند،‌ چرا که از جمله معقولات ثانی فلسفی هستند و «هیوم» متوجه این موضوع نبود. نکته دوم اینکه «علم» اخلاقی نیست و هیچ ربطی به اخلاق و عدالت ندارد و علم از اخلاق و ارزش‌ها جداست و همچنین ارزش‌ها هم علمی نیستند، بنابراین اختلافات اساسی در مورد علوم انسانی و علوم اجتماعی با گرایش‌های مادی‌گرایی از اینجا آغاز می‌شود؛ هست و نیست آنها فقط مادی است. لذا اگر کسی در حوزه علوم انسانی،‌حقوق بشر، حقوق خانواده از باید و نبایدهای حقوقی اعم از شرعی و دینی اسم ببرد، «هیوم» پاسخ می‌دهد علم از مذهب و اخلاق جداست و باید آنها را در مساجد و کلیساها مطرح کرد و این مباحث جایگاهی در دانشگاه‌‌ها و محیط آکادمیک ندارد.

وی با اشاره به کتاب ظهور و سقوط لیبرالیسم غرب، خاطرنشان کرد: این کتاب منابع لیبرالیسم و مبانی تئوریک این تفکر را به خوبی معرفی می‌کند که بر همین اساس واقعیت‌ها و ارزش‌ها دو مقوله جدا از هم هستند که یکی از آنها جدایی انسان از انسان و جدایی انسان از جهان هستی است. درحالی که انبیا گفته‌اند کل عالم در حال تسبیح خداوند هستند و چیزی در این عالم نیست مگر اینکه رو به خدا در حال نیایش است؛ همچنین خداوند متعال می‌فرماید: مؤمنان با هم برادرند و با فرمان نماز به ما می‌خواهد ارتباط ما با مبدا و غایت هستی حفظ شود. اما در دیدگاه الهیات مادی، خدایی وجود ندارد و اگر هم خدایی هست کاری با انسان ندارد، اخلاق و حقوق هم سلیقه‌ای محض است که باید و نبایدی از آن برنمی‌خیزد.  

* 600 سال قبل از گالیله، قوانین مکانیک از سوی اسلام بیان شده است

عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی گفت: «هیوم» در اوایل قرن 17 میلادی مروج تفکر فردمحوری بود و بر فردگرایی و جدایی انسان از همنوعانش و جهان طبیعت تاکید داشت و به کل جهان و طبیعت به یک شکل نگاه می‌کند و همه را با منافع شخصی خود می‌سنجد، از این رو دیگر مقوله‌ای به نام شکر قلبی، قولی و عملی در این نگاه وجود ندارد.

وی تأکید کرد:‌ بر اساس دیدگاه فردگرایی، احکام حقوقی و اخلاقی ریشه‌های علمی و واقعی ندارند و علم تجربی نیز در بستر این علم در غرب شکل گرفت در حالی که اولین قوانین مکانیک از اسلام به وجود آمد و 600 سال قبل از گالیله و نیوتن در آثار ابن‌سینا و ابن‌هیثم و ابوریحان بیرونی وجود داشت بنابراین در اسلام، فاصله‌ای میان علوم حقوقی و تجربی وجود ندارد.

رحیم‌پور ازغدی ادامه داد: غرب در علم اقتصاد فقط به دنبال یافتن فرمول‌های ثروتمند شدن است و علم اقتصاد لائیکی که در بستر غیر الهی تولید شود از عدالت اقتصادی، حقوق بشر و اخلاق به دور است و تنها به دنبال این است که چگونه می‌توان ثروت خود را تکثیر کرد و فرقی هم نمی‌کند که در این راستا حقوق دیگران نادیده گرفته شود یا نه و فقط بحث «سود» است که برای آنها اهمیت پیدا می‌کند.

* غرایز مادی، تنها یک ابزار انسانی است نه بیشتر

وی در بخش دیگری از سخنان خود اظهار داشت:‌ انبیاء الهی می‌فرمایند: بدن و غرایز مادی به عنوان یک ابزار در دست انسان هستند و انسان نباید حقیقت وجودی خود را با آن اشتباه بگیرد لذا کسانی که خودشان را به لحاظ علمی و اخلاقی ارتقاء می‌دهند نوع خودخواهی‌شان از پول و شهرت رشد کرده و فراتر می‌رود.

این محقق و پژوهشگر دینی خاطر نشان کرد: وقتی خداوند متعال به حضرت زهرا (س) می‌فرماید: چه چیزی می‌خواهی تا به تو بدهم حضرت می‌فرمایند: نظر به وجه‌الله. و از این رو است که حضرت زهرا(س) خشم و شادی شخصی ندارد بلکه همه سکنات ایشان الهی است و فاطمه(س) جز خشم و شادی خداوند چیزی نمی‌خواهد و چیزی غیر از او نمی‌بیند.

انتهای پیام/ک
برچسب ها:
آخرین اخبار