امروز : شنبه ۲۰ آذر ۱۳۹۵ - 2016 December 9
۰۱:۲۴
ادموند
کمک مالی
کانال پیروان موعود
موسسه قاف
جنبش
کد خبر: 9322
تاریخ انتشار: ۳۱ اردیبهشت ۱۳۹۲ - ساعت ۱۹:۳۶
تعداد بازدید: 86
خبرگزاری پیروان موعود به نقل از خبرگزاری فارس- گروه کتاب و ادبیات: نقد و بررسی سه رمان نوجوان با محوریت دفاع مقدس از تولیدات کانون پرورش فکری کودکان ...

خبرگزاری پیروان موعود به نقل از خبرگزاری فارس- گروه کتاب و ادبیات: نقد و بررسی سه رمان نوجوان با محوریت دفاع مقدس از تولیدات کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان امروز با حضور شهرام شفیعی، علی‌الله سلیمی و نویسندگان این آثار در سالن اجتماعات خبرگزاری پیروان موعود به نقل از خبرگزاری فارس برگزار شد.

در این مراسم داوود امیریان، نویسنده رمان (گردان قاطرچی‌ها) حضور نداشت اما علی‌اصغر عزتی پاک نویسنده رمان (باغ کیانوش) و حسن احمدی نویسنده رمان (بازی‌ها و لحظه‌ها) و تنی چند از نویسندگان رمان نوجوان امروز، حضور به عمل آوردند.

* شفیعی: یک نویسنده  تصور صحیحی از داستان خودش داشته باشد

شهرام شفیعی نویسنده طنزپرداز و منتقد در مراسم نقد و بررسی سه رمان نوجوان با محوریت دفاع مقدس که امروز در خبرگزاری پیروان موعود به نقل از خبرگزاری فارس برگزار شد، بیان داشت: از برپایی چنین نشست‌هایی برای ادبیات کودک و نوجوان در این خبرگزاری و سایر خبرگزاری‌هایی که مدتی است به این مقولات می‌پردازند، تشکر می‌کنم و خوشحالم که چنین برنامه‌هایی در رسانه‌ها برپا می‌شود. 

وی اضافه کرد: نکته‌ای که به هر سه رمان‌ها مربوط می‌شود، مسئله‌ای است که برخی اوقات به عنوان پیشنهاد در بعضی از شوراها که عضو بوده‌ام، به مدیران پیشنهاد کردم اما نمی‌دانم در پذیرش کتاب چقدر به این پیشنهادات توجه شده است و آن نوشتن خلاصه اثر توسط نویسنده است.
 



 
شفیعی ادامه داد: نویسندگان نوقلم که برای نخستین بار به سراغ ناشران اعم از ناشران بزرگ همچون کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان و یا ناشران کوچک می‌روند باید خلاصه‌ای از متن داستان را به ناشر ارائه دهند و یا اینکه مدیران انتشارات‌ی‌ها باید خلاصه‌ای از متن داستان را از نویسنده درخواست کنند.

وی افزود: یکی از اتفاقاتی که در داستان‌نویسی برای کودکان و یا بزرگسالان اتفاق می‌افتد، این است که ما گاهی نگاه ساختاری به کارمان نداریم به گونه‌ای که تعریف خیلی دقیقی از ساختار نداریم و آن نیز به این مهم برمی‌گردد که در جامعه ادبی ما یک ترمینولوژی دقیقی از این واژه وجود ندارد که یکی از این واژه‌ها، ساختار است.

این نویسنده گفت: وقتی یک نویسنده تصور صحیحی از داستان خودش داشته باشد تازه می‌تواند به کار خود اشراف داشته و بداند با چه ساختاری آن را نوشته و آن را پردازش کند.

وی اضافه کرد: داستان‌نویس کسی است که روابط بین متغیرهای را با شمه خود به نگارش در آورد یعنی باید نویسنده بتواند از اثر خودش خلاصه‌ای ارائه دهد که خوشبختانه نویسندگان امروز نیز از این توان برخوردار هستند.

به گفته این طنزپرداز، در گذشته داستان تنها در حجم و زبان گسترش یافته بود اما باید گفت که داستان از جنس انشاء نیست یعنی به انشاء نمی‌توان نسبت کذب داد اما در خبر می‌توان کذب بودن آن را اثبات کرد اما نوع خبر در داستان با نوع خبر در رسانه‌ها متفاوت است.
 



 
شفیعی با بیان اینکه نداشتن ساختار خیلی از آثار را دچار تهدید کرده است، بیان کرد: اگر از داوود امیریان برای رمان «گردان قاطرچی‌ها» بخواهیم که سیناپس ارائه دهند، شاید با مشکل مواجه شود.
وی اضافه کرد: به قول داستان‌شناسان بزرگ که از افکار آنها نیز از ارسطو نشأت گرفته است، ساختار بزرگ‌ترین محصول بشری در حیطه کتابت است و اینکه ما کتاب حجیم بنویسیم کار زیاد بزرگی نیست.
این منتقد معتقد است، ادبیات دفاع مقدس به دلیل اینکه یک زمینه بیرونی دم دست دارد، ادبیاتی که ما ارائه می‌کنیم، هم ادبیات و هم داستان محض است و هم نیست.

وی ادامه داد: وقتی نوشته‌ای را در اختیار اعضای خانواده می‌گذاریم هر کدام از آنها به دلیل اینکه با نویسنده شاهد اتفاقات افتاده بوده‌اند، او را بازخواست می‌کنند اما یک اصطلاحی است که اینجا کاربرد پیدا می‌کند که به آن توانمندی سلبی می‌گویند که در ادبیات دفاع مقدس نیز به این توانمندی سلبی بیشتر نیاز داریم چرا که نویسنده خودش را از تعلقات بیرون می‌کشد و می‌گذارد داستان با ساختار خودش پیش رود و لازم است از تعهداتی که ما داریم بگذریم که این ایده کمی خطرناک است اما در داستان می‌توان به آن توجه کرد یعنی باید بتوانیم در دنیای داستان چیزهایی به واقعیت بیفزاییم.

شفیعی عنوان کرد: پایان داستان بسیار حائز اهمیت است اما متأسفانه به آن توجه نمی‌کنیم، اگر داستانی پایان ناخوشایند و نامؤفقی داشته باشد هیچ کس آن را قبول نخواهد کرد چرا که داستان هم از یک قوانین اصلی و ابدی برخوردار است.

* ادبیات دفاع مقدس باید ابتدا قصه داشته باشد

وی افزود: معتقدم وقتی از داستان دفاع مقدس صحبت می‌شود توقعاتی که از داستان داریم باید از داستان دفاع مقدس هم داشته باشیم چرا که برخی از نویسندگان توقع داستان نوشتن دفاع مقدس را ندارند که این نیز ظلم محسوب می‌شود.
این نویسنده گفت: هر خواننده‌ای که داستانی را برای مطالعه در دست می‌گیرد یک توقع و یک نیاز غریزی دارد تا رابطه راوی در داستان یک رابطه قابل قبول باشد.
شفیعی بیان کرد: وقتی رمان داوود امیریان با عنوان «گردان قاطرچی‌ها» را می‌خوانم باید در خودآگاه یا ناخودآگاه من این پذیرفته شود و قبول کنم که راوی داستان را طوری روایت کرده است که راه دیگری وجود ندارد.

وی ادامه داد: برخی از اوقات افرادی می‌توانند داستان را طبق وقایعی که برای خودشان اتفاق افتاده نقل کنند که داستان‌های دفاع مقدس نیز به این شکل است.
 



 
این منتقد گفت: رمان «گردان قاطرچی‌ها» داوود امیریان اگر من راوی بود این مشکل بر آن وارد نبود و مشکل این است که داستان توسط سوم شخص روایت می‌شود به همین منظور مخاطب رابطه درست بین راوی و نویسنده را درک نمی‌کند.

در ادامه این مراسم شجاعی با اشاره به شهرام شفیعی درباره رمان نوجوان، گفت: رمان نوجوان بیشتر حادثه محور است این حوادث غیرمتعارف باعث پرمخاطب شدن اثر آقای امیریان شده است؛ بنده در اینجا یک سئوال از آقای شفیعی دارم که تفاوت نقشه و ساختار در چیست؟.

شفیعی در پاسخ به شجاعی، بیان داشت: نقشه با ساختار متفاوت است چرا که ما دارای یک حرکت خطی هستیم روایت آقای امیریان خطی است، روایت آقای احمدی در رمان‌اش نیز خطی نیست همچنین روایت آقای عزتی پاک، خطی است.
وی اضافه کرد: نقشه با ساختار فرق می‌کند یعنی می‌دانیم در نقشه، حادثه بعد از حادثه بعدی قرار می‌گیرد و در این راستا هم یک نقشه شخصی هم وجود دارد که نویسندگان مطرح از آن استفاده می‌کنند، همچنین ساختار از جنس فیزیک نیست بلکه از جنس ریاضی است.
 


حسن احمدی نویسنده
 

در ادامه رفیع افتخار یکی دیگر از نویسندگان با اشاره به شفیعی اظهار داشت: معتقدم صحبت‌ها را باید آنالیزم کرده و بیشتر به رمان نوجوان بپردازیم که شفیعی در پاسخ گفت: آن چه در مراسم‌های نقد مرسوم است، همیشه گفته می‌شود اما خواهشمندم اجازه دهید به عنوان یک عضو کوچک در این جمع به ادامه سخنان خود بپردازم.

وی اضافه کرد: یکی از اسمایی که برای خداوند به کار می‌رود صانع است که در زبان عربی، صانع بار معنایی بسیاری دارد یعنی کسی که آشفتگی را از چیزی می‌گیرد و وقتی آشفتگی را موجودی می‌گیرید روابط غیرسازنده از بین رفته و روابط سازنده جایگزین آن می‌شود.

شفیعی ادامه داد: منظور از ساختار، تقارن نیست؛ ساختار عبارت از این نیست که داستان کریستالیزه شده باشد، ساختار بیشتر مفهومی است که تئوری‌پردازها نمی‌توانند به راحتی آن را توضیح دهند، اگر بنده می‌توانستم ساختار اذان مرحوم موذن‌زاده اردبیلی را به خوبی دانسته و به نوعی بلد بودم قطعاً می‌توانستم همانند او اذان بگویم. 

این منتقد با واکنش به اظهار یکی از مدعوین که برخی از رمان‌ها پرمخاطب هستند، گفت: در مراسم نقد و بررسی کتاب نباید نسبت به میزان استقبال مخاطب پرداخته شود بلکه این مهم مربوط به جامعه‌شناسی است.

 وی اضافه کرد: برخی از متن‌ها مردم را تحت تأثیر قرار می‌دهد که شاید جاذبه غیرداستانی هم داشته باشد و اکثر مردم آن را نیز مورد مطالعه قرار دهند اما میزان و تعداد پرمخاطب بودن این متن در نقد نمی‌گنجد.
 



 
این منتقد معتقد است؛ وجه تمثیلی رمان «داود امیریان» او را نگران کرده است یعنی حوادث و کارهایی که قاطرها در این اثر انجام می‌دهند اگر آگاهانه است باید از نویسنده پرسید برای وجه تمثیلی آن چه کرده است، اگر به صرف خنده است نباید به صرف خندیدن همه چیز را متمرکز کنیم طوری که به بخش ناظر که همان قاطرها بوده، بپردازیم.

وی عنوان کرد: از مضمون رمان «حسن احمدی» به دلیل تحصیل، شغل و مدیریت در فضاهای سینمایی و بصری، توقع دیگری از ایشان نمی‌رود و توقع ما نیز بصری و سینمایی است.

شفیعی ادامه داد: بخش دیگر فرمول و یا ماشین زمان است که آقای احمدی نیز آن را از سینما گرفته و سینما هم از ادبیات گرفته است، این اتفاقات ژانرهایی است که بی‌نهایت از آن استفاده  شده است.

به گفته این منتقد، در اثر حسن احمدی تعدد شخصیت‌ها بسیار مشاهده می‌شوند به نحوی که نویسنده می‌توانست شخصیت‌ها را به گونه دیگری خلاصه کند.

وی افزود: رمان «باغ کیانوش» علی‌اصغر عزتی‌پاک نیز یک کار سالم، ساده، کم ادا و استخوان‌داری بود و در این کار هم از یک ایده ژنریک و بیگانه متجاوز استفاده شده است به نوعی که در این 3 اثر ادبیات زیر زمینی جبهه را مشاهده می‌کنیم.
 
* سلیمی: پروژه «رمان نوجوان امروز» بخشی از خلاء موجود را برطرف کند

در ادامه این مراسم علی‌الله سلیمی درباره ادبیات دفاع مقدس، بیان داشت: ادبیات داستانی در بخش دفاع مقدس رشد قابل توجهی داشته است که نمی‌توان آن را کتمان کرد.
وی اضافه کرد: بعد از پایان جنگ تحمیلی، نویسندگانی که حتی جنگ را ندیده بودند در صحنه حضور یافته و پیامدهای جنگ را در اجتماع وارد ادبیات کردند.
سلیمی ادامه داد: هرسه این کتاب‌ها دارای موضع مشترک یعنی ادبیات دفاع مقدس است اما با توجه به اینکه این 3 اثر دارای وجه مشترکی در موضوع است اما زاویه دید و نگاه نویسندگان در آثار متفاوت است و نویسنده با نگاه اختصاصی به آثار، مطالبی را بیان کرده است.
 



 
وی با بیان اینکه این سه رمان بخشی از آثار پروژه «رمان نوجوان امروز» است، افزود: در سال‌های اخیر در بخش رمان نوجوان، نقاط ضعف بسیاری وجود داشت که اکثر آثار ترجمه بود اما امروزه مراکزی همانند کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان تلاش کرده‌اند تا با کمک نویسندگان، تألیف رمان را برای این گروه سنی آغاز کنند.

این منتقد گفت: پروژه «رمان نوجوان امروز» توانسته است بخشی از خلاء موجود در رمان نوجوان را برطرف کند.

وی درباره رمان «بازی‌ها و لحظه‌ها»، بیان کرد: حسن احمدی معتقد است که همیشه شهدا در کنار ما هستند و زنده‌اند که این باور درستی است به نوعی نیت نویسنده در این اثر خیرخواهانه است اما گاهی اوقات کار از دست نویسنده خارج می‌شود و کارهای غیرممکن را با آن عکسی که در کتاب شرح داده است، ممکن می‌کند.
 
* «گردان قاطرچی‌ها» همانند فیلم اخراجی‌ها پرمخاطب است

سلیمی درباره رمان «گردان قاطرچی‌ها» نوشته «داوود امیریان»، ادامه داد: این رمان همانند فیلم اخراجی‌ها است یعنی علی‌رغم اینکه از ساختار خوبی برخوردار نیست اما مخاطبان زیادی را به خود اختصاص داده است اما رمان «باغ کیانوش» علی‌اصغر عزتی‌پاک، حد فاصل میان این دو کار است یعنی نه زیاد سنگین و نه زیاد کوچه بازاری است که مخاطب نوجوان نتواند آن را هضم کند اما اگر نویسندگان می‌خواهند این نوع ادبیات را در حوزه دفاع مقدس به نگارش در آورند باید نوجوانانه‌تر باشد.
 
* احمدی: نوجوانان نیازمند آثار خوب با سطح بالا هستند

در ادامه حسن احمدی نویسنده رمان «بازی‌ها و لحظه‌ها»، بیان داشت: در این رمان تا آنجایی که توانستم موارد لازم را بیان کرده و از نوشتن مباحث غیر ضروری خودداری کرده‌ام.

وی اضافه کرد: در سفرهایی که به سایر شهرها از جمله مشهد داشتم با نوجوانان ملاقات داشتم که آنها معتقد بودند آثاری که برای این گروه سنی نوشته می شود بسیار سطحی و دست پایین است به همین منظور فکر نمی‌کردم این رمان برای نوجوانان، سنگین باشد.

احمدی با بیان اینکه این رمان، یک اثر سه گانه است، ادامه داد: در این کار از یک شخصیت افغانی استفاده کردم چراکه برخی‌ها مردم افغانستان را که در کشورمان زندگی می‌کنند را بسیار بدبخت تلقی می‌کنند اما من در این رمان او را یک فرشته قلمداد کردم.
 


علی اصغر عزتی پاک
 

در پایان نیز علی‌اصغر عزتی‌پاک نویسنده رمان «باغ کیانوش» از شهرام شفیعی به عنوان منتقد این کتاب‌ها تشکر کرد و نظر خود را همانند نظر این طنزپرداز دانست.

انتهای پیام/و
برچسب ها:
آخرین اخبار